III CKN 884/98
Izba Cywilna2000-07-07
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy okoliczność faktyczna znana stronie w poprzednim postępowaniu, choć nie została przez nią właściwie wykorzystana, może stanowić ustawową podstawę wznowienia postępowania?Ratio decidendi
Okoliczność faktyczna, która była znana stronie w toku poprzedniego postępowania, nie może stanowić ustawowej podstawy do wznowienia postępowania, nawet jeśli strona nie skorzystała z posiadanej wiedzy w sposób właściwy. Sąd Najwyższy podkreślił, że podstawą wznowienia postępowania jest późniejsze wykrycie okoliczności faktycznej, która mogłaby mieć wpływ na wynik sprawy, a z której wnioskodawca nie mógł skorzystać w poprzednim postępowaniu.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę o wznowienie postępowania w sprawie o podział majątku dorobkowego, twierdząc, że kwota wpłacona na jego konto nie była darowizną, lecz należnością spadkową po ojcu. Sąd Rejonowy oddalił skargę, ustalając, że wnioskodawca wiedział o pochodzeniu pieniędzy (odszkodowanie za wywłaszczenie) już w toku poprzedniego postępowania. Sąd Wojewódzki oddalił apelację wnioskodawcy, podzielając stanowisko Sądu Rejonowego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację wnioskodawcy jako nieopartą na usprawiedliwionej podstawie.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CKN 884/98 P O S T A N O W I E N I E Dnia 7 lipca 2000 r. Sąd Najwyższy Izba Cywilna w składzie następującym: Przewodniczący: SSN - Andrzej Wypiórkiewicz (spraw.) Sędziowie: SN - Stanisław Dąbrowski SN - Marian Kocon Protokolant: Iwona Budzik po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2000 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. B. z udziałem J. B. o wznowienie postępowania w sprawie o podział majątku dorobkowego na skutek kasacji A. B. od postanowienia Sądu Wojewódzkiego w S. z dnia 19 marca 1998 r., sygn. akt I Ca […] p o s t a n a w i a: oddalić kasację.
2 U Z A S A D N I E N I E Sąd wojewódzki w S., postanowieniem z dnia 18 czerwca 1996 r., sygn. I Cr […], oddalił rewizje wnioskodawcy A. B. i uczestniczki postępowania J. B. wniesione od postanowienia Sądu Rejonowego w M. z dnia 19 marca 1996 r. o podziale majątku dorobkowego, sygn. I Ns […]. W dniu 12 września 1997 r. wnioskodawca A. B. złożył w wymienionym Sądzie Rejonowym skargę o wznowienie postępowania w sprawie o podział majątku dorobkowego na tej podstawie, że w dniu 2 września 1997 r. powziął wiadomość, iż kwota 267.675 zł wpłacona na jego książeczkę oszczędnościową nie była darowizną uczynioną przez matkę J. B. na rzecz jego oraz żony J. B. - jak to przyjął Sąd Rejonowy - lecz należnością z tytułu spadku po ojcu R. B.. Sąd Rejonowy, postanowieniem z dnia 28 listopada 1997 r., oddalił skargę ustalając, że wnioskodawca w okresie postępowania w przedmiocie wniosku o podział majątku dorobkowego zdawał sobie sprawę z tego, że otrzymane od matki pieniądze pochodzą z odszkodowania przyznanego ojcu za wywłaszczenie nieruchomości. W tym stanie rzeczy Sąd Rejonowy uznał, że skarga o wznowienie postępowania nie spełnia warunków określonych w art. 401 pkt 1, art. 403 § 2 i art. 524 kpc. Sąd wojewódzki, postanowieniem z dnia 19 marca 1998 r., oddalił apelację wnioskodawcy wniesioną od wymienionego postanowienia, przyjmując, że jest ona nieuzasadniona z przyczyn wskazanych przez Sąd Rejonowy. W kasacji złożonej od postanowienia Sądu Wojewódzkiego wnioskodawca A. B. domaga się uchylenia orzeczeń Sądów I i II instancji i przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Skarżący zarzuca Sądowi Wojewódzkiemu naruszenie art. 233 § 1, art. 328 § 1 i art. 382 kpc.
3 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Naruszenia wymienionych przepisów skarżący upatruje w tym, że Sąd Wojewódzki „w ogóle nie odniósł się do faktu”, że wpłata na jego książeczkę oszczędnościową pochodziła z kwot odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, a nie z darowizny, lecz ograniczył się do badania okoliczności, kiedy wnioskodawca powziął wiadomość, że otrzymał ze spadku pieniądze wprowadzone na bankowy rachunek oszczędnościowy. Jednocześnie skarżący przyznaje, że w toku postępowania o podział majątku dorobkowego znał rzeczywiste pochodzenie pieniędzy pozostawionych do jego i żony dyspozycji. Obecnie uzyskał pewność, że była to należność z tytułu spadku po ojcu, a uprzednio twierdził, że otrzymał darowiznę. Taka argumentacja nie przekonuje do przypisania Sądowi drugiej instancji naruszenia prawa procesowego. W sprawie rozpoznawanej przytoczoną w skardze podstawę wznowienia postępowania stanowiło późniejsze wykrycie okoliczności faktycznej, która mogłaby mieć wpływ na wynik sprawy, a z której wnioskodawca nie mógł skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 403 § 2 kpc). Sąd Rejonowy właściwie postąpił, a Sąd wojewódzki tę czynność uznał trafnie za prawidłową, że poddał badaniu, czy rzeczywiście zaistniała przytoczona przez skarżącego podstawa skargi o wznowienie postępowania. W toku takiego badania ustalone zostało, czego wnoszący kasację nie kwestionuje, że w okresie poprzedniego postępowania znana była skarżącemu okoliczność, iż otrzymane od matki pieniądze pochodziły z odszkodowania za wywłaszczenie działki gruntu. Dlatego skarga prawidłowo została oddalona. Trafnie bowiem Sądy przyjęły, że okoliczność faktyczna znana stronie w poprzednim postępowaniu nie jest ustawową podstawą wznowienia, chociażby strona nie skorzystała w sposób właściwy z posiadanej wiedzy. Z tych zasad Sąd Najwyższy oddalił kasację na podstawie art. 39312 kpc, gdyż nie została oparta na usprawiedliwionej podstawie.
4 aw jb.
Powiązane orzeczenia
- II CZ 77/18 2018-12-20Czy późniejsze wykrycie prawomocnego wyroku dotyczącego tego samego stosunku prawnego lub nowych okoliczności faktycznych, które nie mogły być wykorzystane w poprzednim postępowaniu, stanowi ustawową podstawę wznowienia…
- IV CZ 145/11 2012-03-16Czy wykrycie okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu, stanowi podstawę do wznowienia postępowania, jeśl…
- V CZ 71/07 2007-08-02Czy skarga o wznowienie postępowania oparta na okolicznościach, które strona mogła ujawnić w poprzednim postępowaniu, może być uznana za zasadną?
- III CZ 36/18 2018-10-19Czy okoliczność ujawniona po prawomocnym zakończeniu postępowania, a dotycząca nabycia przez stronę własności nieruchomości, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 2 k.p.c., jeśli w pie…
- I CZ 4/18 2018-02-15Czy późniejsze wykrycie okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które istniały w toku postępowania, ale nie zostały w nim powołane, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania, jeśli strona miała możliwość…
Powołane przepisy
art. 401 pkt 1art. 403 § 2art. 524 kpc.art. 233 § 1art. 328 § 1art. 382 kpc.art. 403 § 2 kpcart. 39312 kpc§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026. · PDF źródłowy