III CKN 884/98

Izba Cywilna2000-07-07

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy okoliczność faktyczna znana stronie w poprzednim postępowaniu, choć nie została przez nią właściwie wykorzystana, może stanowić ustawową podstawę wznowienia postępowania?
Ratio decidendi
Okoliczność faktyczna, która była znana stronie w toku poprzedniego postępowania, nie może stanowić ustawowej podstawy do wznowienia postępowania, nawet jeśli strona nie skorzystała z posiadanej wiedzy w sposób właściwy. Sąd Najwyższy podkreślił, że podstawą wznowienia postępowania jest późniejsze wykrycie okoliczności faktycznej, która mogłaby mieć wpływ na wynik sprawy, a z której wnioskodawca nie mógł skorzystać w poprzednim postępowaniu.
Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę o wznowienie postępowania w sprawie o podział majątku dorobkowego, twierdząc, że kwota wpłacona na jego konto nie była darowizną, lecz należnością spadkową po ojcu. Sąd Rejonowy oddalił skargę, ustalając, że wnioskodawca wiedział o pochodzeniu pieniędzy (odszkodowanie za wywłaszczenie) już w toku poprzedniego postępowania. Sąd Wojewódzki oddalił apelację wnioskodawcy, podzielając stanowisko Sądu Rejonowego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację wnioskodawcy jako nieopartą na usprawiedliwionej podstawie.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III CKN 884/98 P O S T A N O W I E N I E Dnia 7 lipca 2000 r. Sąd Najwyższy Izba Cywilna w składzie następującym: Przewodniczący: SSN - Andrzej Wypiórkiewicz (spraw.) Sędziowie: SN - Stanisław Dąbrowski SN - Marian Kocon Protokolant: Iwona Budzik po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2000 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. B. z udziałem J. B. o wznowienie postępowania w sprawie o podział majątku dorobkowego na skutek kasacji A. B. od postanowienia Sądu Wojewódzkiego w S. z dnia 19 marca 1998 r., sygn. akt I Ca […] p o s t a n a w i a: oddalić kasację. 2 U Z A S A D N I E N I E Sąd wojewódzki w S., postanowieniem z dnia 18 czerwca 1996 r., sygn. I Cr […], oddalił rewizje wnioskodawcy A. B. i uczestniczki postępowania J. B. wniesione od postanowienia Sądu Rejonowego w M. z dnia 19 marca 1996 r. o podziale majątku dorobkowego, sygn. I Ns […]. W dniu 12 września 1997 r. wnioskodawca A. B. złożył w wymienionym Sądzie Rejonowym skargę o wznowienie postępowania w sprawie o podział majątku dorobkowego na tej podstawie, że w dniu 2 września 1997 r. powziął wiadomość, iż kwota 267.675 zł wpłacona na jego książeczkę oszczędnościową nie była darowizną uczynioną przez matkę J. B. na rzecz jego oraz żony J. B. - jak to przyjął Sąd Rejonowy - lecz należnością z tytułu spadku po ojcu R. B.. Sąd Rejonowy, postanowieniem z dnia 28 listopada 1997 r., oddalił skargę ustalając, że wnioskodawca w okresie postępowania w przedmiocie wniosku o podział majątku dorobkowego zdawał sobie sprawę z tego, że otrzymane od matki pieniądze pochodzą z odszkodowania przyznanego ojcu za wywłaszczenie nieruchomości. W tym stanie rzeczy Sąd Rejonowy uznał, że skarga o wznowienie postępowania nie spełnia warunków określonych w art. 401 pkt 1, art. 403 § 2 i art. 524 kpc. Sąd wojewódzki, postanowieniem z dnia 19 marca 1998 r., oddalił apelację wnioskodawcy wniesioną od wymienionego postanowienia, przyjmując, że jest ona nieuzasadniona z przyczyn wskazanych przez Sąd Rejonowy. W kasacji złożonej od postanowienia Sądu Wojewódzkiego wnioskodawca A. B. domaga się uchylenia orzeczeń Sądów I i II instancji i przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Skarżący zarzuca Sądowi Wojewódzkiemu naruszenie art. 233 § 1, art. 328 § 1 i art. 382 kpc. 3 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Naruszenia wymienionych przepisów skarżący upatruje w tym, że Sąd Wojewódzki „w ogóle nie odniósł się do faktu”, że wpłata na jego książeczkę oszczędnościową pochodziła z kwot odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, a nie z darowizny, lecz ograniczył się do badania okoliczności, kiedy wnioskodawca powziął wiadomość, że otrzymał ze spadku pieniądze wprowadzone na bankowy rachunek oszczędnościowy. Jednocześnie skarżący przyznaje, że w toku postępowania o podział majątku dorobkowego znał rzeczywiste pochodzenie pieniędzy pozostawionych do jego i żony dyspozycji. Obecnie uzyskał pewność, że była to należność z tytułu spadku po ojcu, a uprzednio twierdził, że otrzymał darowiznę. Taka argumentacja nie przekonuje do przypisania Sądowi drugiej instancji naruszenia prawa procesowego. W sprawie rozpoznawanej przytoczoną w skardze podstawę wznowienia postępowania stanowiło późniejsze wykrycie okoliczności faktycznej, która mogłaby mieć wpływ na wynik sprawy, a z której wnioskodawca nie mógł skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 403 § 2 kpc). Sąd Rejonowy właściwie postąpił, a Sąd wojewódzki tę czynność uznał trafnie za prawidłową, że poddał badaniu, czy rzeczywiście zaistniała przytoczona przez skarżącego podstawa skargi o wznowienie postępowania. W toku takiego badania ustalone zostało, czego wnoszący kasację nie kwestionuje, że w okresie poprzedniego postępowania znana była skarżącemu okoliczność, iż otrzymane od matki pieniądze pochodziły z odszkodowania za wywłaszczenie działki gruntu. Dlatego skarga prawidłowo została oddalona. Trafnie bowiem Sądy przyjęły, że okoliczność faktyczna znana stronie w poprzednim postępowaniu nie jest ustawową podstawą wznowienia, chociażby strona nie skorzystała w sposób właściwy z posiadanej wiedzy. Z tych zasad Sąd Najwyższy oddalił kasację na podstawie art. 39312 kpc, gdyż nie została oparta na usprawiedliwionej podstawie. 4 aw jb.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 401 pkt 1art. 403 § 2art. 524 kpc.art. 233 § 1art. 328 § 1art. 382 kpc.art. 403 § 2 kpcart. 39312 kpc§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026. · PDF źródłowy