III CO 131/24
Izba Cywilna2024-02-29
Skład orzekający: Mariusz Łodko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy do rozpoznania sprawy, jeśli sąd okręgowy nie ustalił miejsca zamieszkania lub pobytu pozwanego w Polsce?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia oznaczenia sądu właściwego, gdy sąd okręgowy nie ustalił miejsca zamieszkania lub pobytu pozwanego w Polsce. Wystąpienie do Sądu Najwyższego o oznaczenie sądu właściwego w trybie art. 45 § 1 k.p.c. jest uzasadnione dopiero po jednoznacznym stwierdzeniu, że pozwany nie ma i nie miał w Polsce miejsca zamieszkania ani w Polsce nie przebywa. Przedstawienie akt sprawy przez sąd okręgowy było przedwczesne, jeśli nie zweryfikowano informacji o ostatnim miejscu zamieszkania pozwanego w Polsce.Stan faktyczny
Bank złożył pozew o zapłatę przeciwko P. F. Sąd Okręgowy w Legnicy zwrócił się do Sądu Najwyższego o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy. Sąd Okręgowy nie ustalił jednak miejsca zamieszkania ani pobytu pozwanego w Polsce. Sąd Najwyższy uznał, że przedstawienie akt było przedwczesne, ponieważ nie zweryfikowano informacji o ostatnim miejscu zamieszkania pozwanego w Polsce.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił oznaczenia sądu właściwego do rozpoznania sprawy.Pełny tekst orzeczenia
III CO 131/24 POSTANOWIENIE 29 lutego 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Mariusz Łodko na posiedzeniu niejawnym 29 lutego 2024 r. w Warszawie w sprawie z powództwa Bank spółki akcyjnej w W. przeciwko P. F. o zapłatę, na skutek wystąpienia przez Sąd Okręgowy w Legnicy postanowieniem z 8 stycznia 2024 r., I C 1604/23, o oznaczenie sądu właściwego, odmawia oznaczenia sądu. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Legnicy przedstawił Sądowi Najwyższemu akta sprawy z powództwa Banku spółki akcyjnej w W. przeciwko P.F. o zapłatę celem oznaczenia sądu właściwego do rozpoznania sprawy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Podstawową zasadą w postępowaniu procesowym jest ustalenie właściwości miejscowej sądu, według miejsca zamieszkania pozwanego będącego osobą fizyczną (art. 27 § 1 k.p.c.). Chodzi tu przy tym wyłącznie o miejsce zamieszkania pozwanego w Polsce, gdyż jego miejsce zamieszkania za granicą nie może być podstawą oznaczenia właściwości miejscowej sądu Rzeczypospolitej Polskiej.
III CO 131/24 2 Jeżeli pozwany nie ma miejsca zamieszkania w Polsce, zgodnie z art. 28 k.p.c., ogólną właściwość oznacza się według miejsca jego pobytu w Polsce, a gdy nie jest ono znane lub nie leży w Polsce – według ostatniego miejsca zamieszkania pozwanego w Polsce. Oznaczenie przez Sąd Najwyższy, w trybie art. 45 § 1 k.p.c., sądu właściwego do rozpoznania powództwa, będzie uzasadnione dopiero w razie jednoznacznego stwierdzenia, że pozwany nie ma i nie miał w Polsce miejsca zamieszkania ani w Polsce nie przebywa. Sąd Okręgowy nie dokonał ustaleń zarówno co do miejsca pobytu pozwanego w Polsce, jak i miejsca jego ostatniego zamieszkania w Polsce, zatem nie ma podstaw do oznaczenia sądu właściwego (art. 45 § 1 k.p.c.). Przedstawienie akt było przedwczesne, bowiem nie zweryfikowano informacji zawartej w pozwie (pkt 49), że ostatnim miejscem zamieszkania pozwanego w Polsce był C., co potwierdzała kopia pozwu z 2020 r., wniesionego przez pozwanego przeciwko bankowi o ustalenie i zapłatę. Mając powyższe na względzie Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. [SOP] [ał]
Powiązane orzeczenia
- I PO 10/95 1995-10-25Czy Sąd Najwyższy może oznaczyć sąd właściwy miejscowo na podstawie art. 45 k.p.c., gdy sąd pierwszej instancji zwrócił się o to w toku postępowania, a nie przed jego wytoczeniem?
- III CO 67/22 2022-01-21Czy sąd najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy do rozpoznania sprawy, gdy powód jedynie prawdopodobnie określił ostatnie miejsce zamieszkania pozwanego w Polsce?
- III CO 56/18 2018-05-29Czy Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy miejscowo, jeżeli sąd okręgowy nie wykazał konkretnych okoliczności sprawy uzasadniających niemożność ustalenia właściwości miejscowej?
- IV CO 162/21 2021-10-15Czy Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy miejscowo, jeśli sąd okręgowy nie przedstawił uzasadnienia swojego wniosku?
- III CO 393/22 2022-05-13Czy Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy do rozpoznania sprawy o zawezwanie do próby ugodowej, gdy strona wzywająca zna zagraniczne miejsce zamieszkania strony wzywanej?
Powołane przepisy
art. 27 § 1 KPCart. 28 KPCart. 45 § 1 KPC§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy