III CO 268/26
PostanowienieIzba Cywilna2026-04-14
Skład orzekający: Agnieszka Piotrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo odrzucił skargę kasacyjną z powodu niedopuszczalności ratione valoris, czy też powinien był wezwać pełnomocnika powódki do wyjaśnienia wątpliwości co do wartości przedmiotu zaskarżenia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Apelacyjny przedwcześnie odrzucił skargę kasacyjną. W sytuacji, gdy powódka podawała różne kwoty jako wartość przedmiotu zaskarżenia w kolejnych etapach postępowania, Sąd Apelacyjny powinien był wezwać pełnomocnika do wyjaśnienia tych rozbieżności, zamiast odrzucać skargę z powodu niedopuszczalności ratione valoris. Niewłaściwe ustalenie wartości przedmiotu zaskarżenia nie zawsze musi prowadzić do odrzucenia skargi, jeśli istnieją wątpliwości, które można wyjaśnić.Stan faktyczny
Powódka wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił jej apelację. Sąd Apelacyjny odrzucił tę skargę, uznając ją za niedopuszczalną ratione valoris z uwagi na wskazaną przez powódkę wartość przedmiotu zaskarżenia. Powódka zarzuciła naruszenie przepisów proceduralnych, wskazując, że sąd nie sprawdził wartości przedmiotu zaskarżenia i nie wezwał jej pełnomocnika do wyjaśnienia wątpliwości. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę w trybie postępowania o oznaczenie sądu właściwego, ale w uzasadnieniu odniósł się do meritum kwestii dopuszczalności skargi kasacyjnej.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oznaczył Sąd Okręgowy w Warszawie jako właściwy do rozpoznania sprawy, jednocześnie wskazując na przedwczesność odrzucenia skargi kasacyjnej przez Sąd Apelacyjny.Pełny tekst orzeczenia
III CO 268/26
POSTANOWIENIE
14 kwietnia 2026 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Agnieszka Piotrowska
na posiedzeniu niejawnym 14 kwietnia 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa M.K. i Ł.K.
przeciwko Bank spółce akcyjnej w W.
o ustalenie i zapłatę,
na skutek wystąpienia przez Sąd Okręgowy w Koninie
postanowieniem z 24 lutego 2026 r., I C 1243/23,
o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy,
oznacza Sąd Okręgowy w Warszawie jako właściwy do
rozpoznania sprawy (art 45 kpc)
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 6 sierpnia 2025 r. wydanym w sprawie z powództwa I.K.
przeciwko Bank w W. o ustalenie, Sąd Apelacyjny w Warszawie odrzucił skargę
powódki od wyroku tego Sądu z 5 marca 2025 r. w sprawie I ACa 1356/22. W
uzasadnieniu postanowienia wskazał, że skarga jest niedopuszczana rationae
valoris, albowiem powódka określiła w niej wartość przedmiotu zaskarżenia na
kwotę 48 279 zł.
W zażaleniu na to postanowienie, powódka zarzuciła naruszenie art.
25 § 1 w zw. z art. 3982 § 1 k.p.c. oraz art. 3986 § 1 w zw. z art. 3984 § 3 k.p.c.
przez zaniechanie przez Sąd Apelacyjny sprawdzenia wartości przedmiotu
zaskarżenia oraz zwrócenia się przez ten Sąd do pełnomocnika powódki
III CO 268/26 2
o wyjaśnienie ewentualnych wątpliwości z tym związanych w sytuacji, w której ta
sprawa jest niewątpliwie tak zwaną sprawą kasacyjną w świetle art. 3982 § 1 k.p.c.,
skoro poprzednia skarga kasacyjna powódki została, przy niezmienionym
przedmiocie żądania oraz rozstrzygnięcia, uwzględniona wyrokiem Sądu
Najwyższego z 27 maja 2022 r. w sprawie II CSKP 314/22, uchylającym poprzedni
wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 8 października 2019 r. i przekazującym
sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Z akt sprawy wynika, że powódka, kwestionując ważność bliżej opisanej
umowy kredytu, podawała, jako wartość sprawy lub wartość przedmiotu
zaskarżenia różne kwoty. W pozwie powódka wskazała, że domaga się ustalenia
nieistnienia wierzytelności pozwanego Banku w kwocie 1 026 407,31 zł,
wynikającej z bliżej opisanej umowy kredytu oraz ustalenia, że istnieje
wierzytelność Banku wobec niej w kwocie 48 279 zł. W apelacji wniesionej od
wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z 28 marca 2018 r (I C 791/16),
oddalającego powództwo, wskazała jako wartość przedmiotu zaskarżenia kwotę
1 026 407,31 zł (k.566 akt). W skardze kasacyjnej wniesionej od poprzedniego
wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 8 października 2019 r. (I A Ca 560/19),
oddalającego jej apelację, powódka określiła wartość przedmiotu zaskarżenia na
kwotę 662 428 zł (k.765 akt). W tej sytuacji Sąd Najwyższy, uznając tę skargę za
dopuszczalną rationae valoris w świetle art. 3982 § 1 k.p.c., rozpoznał ją
merytorycznie w wyroku z 27 maja 2022 r. (II CSKP 314/22).
Po ponownym rozpoznaniu sprawy wskutek uchylenia przez Sąd Najwyższy
poprzedniego wyroku Sądu drugiej instancji, Sąd Apelacyjny w Warszawie
wyrokiem z 5 marca 2025 r. (I A Ca 1356/22) ponownie oddalił apelację powódki.
W apelacji tej, co należy przypomnieć, wartość przedmiotu zaskarżenia została
podana na kwotę 1026 407,31 zł (k.566 akt). Przed odrzuceniem przedmiotowej
skargi kasacyjnej kwestia wartości przedmiotu zaskarżenia wymagała w tej sytuacji
wyjaśnienia przez Sąd Apelacyjny wskazanych wyżej rozbieżności, w drodze
stosownego wezwania pełnomocnika powódki. Odrzucenie skargi kasacyjnej
powódki było zatem co najmniej przedwczesne.
III CO 268/26 3
W tym stanie rzeczy, orzeczono, jak w sentencji (art. 3941 § 1 w zw. z art.
3941 § 3 i art. 39815 § 1 k.p.c.).
Agnieszka Piotrowska
(A.D.)
[SOP]
Powiązane orzeczenia
- III CZ 41/26 2026-04-14Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo odrzucił skargę kasacyjną z powodu niedopuszczalności rationae valoris, czy też powinien był wezwać pełnomocnika powódki do wyjaśnienia wątpliwości co do wartości przedmiotu zaskarżenia?
- V CZ 43/21 2021-12-15Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo odrzucił skargę kasacyjną z powodu niskiej wartości przedmiotu zaskarżenia, jeśli powód kwestionował wyrok w całości, a nie tylko w części dotyczącej odsetek?
- III CZ 31/15 2015-06-25Czy skarga kasacyjna może zostać odrzucona z powodu niedostatecznej wartości przedmiotu zaskarżenia, jeśli powód nie oznaczył jej wprost, a wartość została określona przez pozwanego w postępowaniu apelacyjnym?
- II CZ 104/11 2012-01-12Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo odrzucił skargę kasacyjną pozwanej, opierając się jedynie na wartości przedmiotu sporu podanej w pozwie, bez wcześniejszego ustalenia tej wartości zgodnie z art. 25 k.p.c. i bez rozpoznania…
- I UZ 30/15 2016-02-10Czy dopuszczalność skargi kasacyjnej, uzależniona od przekroczenia progu wartościowego, może być oceniana na podstawie wartości przedmiotu zaskarżenia kasacyjnego, nawet jeśli różni się ona od wartości przedmiotu zaskarż…
Powołane przepisy
art 45 kpcart.
25 § 1art. 3982 § 1 KPCart. 3986 § 1art. 3984 § 3 KPCart. 3941 § 1art.
3941 § 3art. 39815 § 1 KPC§ 1§ 3
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy