V CZ 43/21
PostanowienieIzba Cywilna2021-12-15
Skład orzekający: Jacek Grela, Tomasz Szanciło, Kamil Zaradkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo odrzucił skargę kasacyjną z powodu niskiej wartości przedmiotu zaskarżenia, jeśli powód kwestionował wyrok w całości, a nie tylko w części dotyczącej odsetek?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Sąd Apelacyjny błędnie ustalił zakres zaskarżenia i wartość przedmiotu zaskarżenia, uwzględniając jedynie wniosek dotyczący odsetek, podczas gdy powód kwestionował wyrok w całości. Ocena zakresu zaskarżenia nie należy do sądu orzekającego o dopuszczalności skargi kasacyjnej (sądu ad quem).Stan faktyczny
Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną z powodu niskiej wartości przedmiotu zaskarżenia (9 271 zł), która nie przekraczała 50 000 zł wymaganych przez art. 3982 § 1 k.p.c. Sąd Apelacyjny ustalił tę wartość, skupiając się jedynie na żądaniu zasądzenia odsetek. Powód złożył zażalenie, twierdząc, że zaskarżył wyrok w całości, a wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi 130 400 zł.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CZ 43/21 POSTANOWIENIE
Dnia 15 grudnia 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jacek Grela (przewodniczący)
SSN Tomasz Szanciło
SSN Kamil Zaradkiewicz (sprawozdawca)
w sprawie z powództwa M. P.
przeciwko Gminie N.
o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli i zapłatę,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym
w Izbie Cywilnej w dniu 15 grudnia 2021 r.,
zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego w (…)
z dnia 16 lutego 2021 r., sygn. akt I ACa (…),
uchyla zaskarżone postanowienie.
2
UZASADNIENIE
Sąd Apelacyjny w (…) postanowieniem z 16 lutego 2021 r., po rozpoznaniu
sprawy z powództwa M.P. przeciwko Gminie N. o zobowiązanie do złożenia
oświadczenia woli i zapłatę na skutek skargi kasacyjnej Powoda od wyroku Sądu
Apelacyjnego w (…) z 17 września 2020 r., postanowił sprawdzić wartość
przedmiotu zaskarżenia wskazaną w skardze kasacyjnej i oznaczyć ją na kwotę 9
271 zł, a następnie odrzucił skargę kasacyjną.
Sąd Apelacyjny zważył, iż skarga kasacyjna jako niedopuszczalna podlegała
odrzuceniu z uwagi na treść art.3982 § 1 k.p.c., albowiem skarga nie przysługuje
w sprawach, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięćdziesiąt
tysięcy złotych. Sąd II instancji ustalił, iż wartość przedmiotu zaskarżenia, wbrew
oznaczeniu w skardze, nie wynosi 130.400 zł, lecz 9.270,43 zł, którą to wartość
ustalono na skutek sprawdzenia wartości przedmiotu zaskarżenia (pkt 1)
postanowienia. Wskazano, że Skarżący w drodze wniesionej skargi dążył do
korekty zaskarżonego wyroku w istocie jedynie w części dotyczącej oddalenia jego
żądania dotyczącego zasądzenia odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty
73.463 zł za okres od 13 lutego 2016 r. do 1 grudnia 2017 r. Według tego Sądu
Powód nie kwestionował zaskarżonego wyroku w pozostałej, korzystnej dla niego
części, mimo że dla celów dopuszczalności wniesienia skargi kasacyjnej wskazał,
że zaskarża wyrok „w całości”.
Zażalenie na powyższe orzeczenie złożył Powód, zarzucając naruszenie
przepisów postępowania mające wpływ na jego treść w postaci art. 19 § 1 k.p.c.
w zw. z art. 3982 § 1 k.p.c. przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na
ustaleniu, że wartość przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie wyznacza
wartość skapitalizowanych odsetek za opóźnienie od kwoty 73 463 zł za okres od
dnia 13 lutego 2016 r. do dnia 1 grudnia 2017 r., tj. kwotę 9 271 zł (zaokrągloną
w górę do pełnego złotego), podczas gdy wartość ta wynosi kwotę 130 400 zł,
gdyż zaskarżeniem objęta była cała kwota, za którą Sąd II instancji zobowiązał do
3
kupna Pozwaną, a którą Powód w całości kwestionował, art. 3986 § 2 k.p.c. w zw.
z art. 3982 § 1 k.p.c. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na
odrzuceniu skargi z uwagi na wartość przedmiotu zaskarżenia nieprzekraczającą
50.000 zł, podczas gdy wartość ta prawidłowo ustalona w niniejszej sprawie wynosi
kwotę 130.400 zł oraz art. 25 § 1 k.p.c. w zw. z art. 368 § 2 k.p.c. w zw. z art. 39821
k.p.c. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym dokonaniu
sprawdzenia wartości przedmiotu zaskarżenia skargą kasacyjną, podczas gdy
wartość ta wynosi kwotę 130.400 zł, a nie kwotę 9.271 zł. Podnosząc powyższe
zarzuty, wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej
instancji odrzucające skargę kasacyjną oraz na postanowienie sądu drugiej lub
pierwszej instancji odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem
prawomocnego orzeczenia (art. 3941 § 1 k.p.c.).
Zgodnie z art. 3982 § 1 k.p.c. skarga kasacyjna jest niedopuszczalna
w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest
niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych. Sprawa ma charakter majątkowy, jeżeli
zmierza do realizacji prawa lub uprawnienia mającego bezpośredni wpływ na
stosunki majątkowe stron. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu
Najwyższego wartość przedmiotu zaskarżenia warunkująca dopuszczalność skargi
kasacyjnej (art. 3982 § 1 k.p.c.) oceniana jest zawsze w oparciu o wartość
przedmiotu sporu ustaloną przez sąd pierwszej instancji. Orzeczenie w tym
zakresie wiąże na podstawie art. 365 § 1 k.p.c. sąd orzekający o dopuszczalności
skargi kasacyjnej (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z: 13 kwietnia 2005
r., sygn. akt V CZ 18/05, niepublikowane; 14 lipca 2010 r., sygn. akt III CSK 118/10,
niepublikowane; 7 marca 2014 r., sygn. akt IV CZ 132/13). Nadto wartość
przedmiotu zaskarżenia wskazana przez wnoszącego skargę kasacyjną nie jest
wiążąca dla Sądu.
Zarówno sąd drugiej instancji, jak też Sąd Najwyższy w ramach badania
warunków formalnych skargi kasacyjnej może sprawdzić, czy wartość przedmiotu
zaskarżenia podana w skardze kasacyjnej jest zgodna z zasadami jej ustalenia
4
określonymi w art. 19-24 k.p.c. (zob. postanowienia Sądu Najwyższego
z: 6 czerwca 1997 r., sygn. akt II CKN 47/97, OSNC 1997, Nr 11, poz. 180; 20
czerwca 1997 r., sygn. akt II CKN 245/97; 26 czerwca 1997 r., sygn. akt I CKN
156/97; 9 lipca 1997 r., sygn. akt II CKN 257/97, niepublikowane). Badanie wartości
przedmiotu zaskarżenia podanej w skardze kasacyjnej ma na celu sprawdzenie,
czy skarga kasacyjna jest dopuszczalna ze względu na minimalną wartość
zaskarżenia wymaganą od skargi kasacyjnej według art. 3982 § 1 k.p.c. i nie może
być utożsamiane ze sprawdzeniem wartości przedmiotu sporu (zob.
np. postanowienia Sądu Najwyższego z 7 kwietnia 1997 r., sygn. akt III CKN 71/97,
z 15 stycznia 1998 r., sygn. akt I CZ 19/97, niepublikowane).
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie Powód podnosi
nieprawidłowość ustalenia wartości (ceny) przedmiotu sporu, nie zaś jedynie
rozstrzygnięcie w zakresie odsetek.
Sąd Apelacyjny, odrzucając skargę kasacyjną nieprawidłowo ustalił zakres
zaskarżenia wyroku Sądu Apelacyjnego, a tym samym wartość przedmiotu
zaskarżenia, uwzględniając tylko czwarty z kolei wniosek kasacyjny, który ma
zgodnie z żądaniem skargi kasacyjnej podlegać rozpoznaniu jedynie w razie
nieuwzględnienie któregokolwiek z poprzednich zarzutów. Ocena w tym zakresie
nie należy natomiast do Sądu ad quem.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 39815 § 1 k.p.c. w zw. z art.
3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- II CZ 35/06 2006-06-08Czy skarga kasacyjna jest dopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia w apelacji została wskazana błędnie, ale zakres zaskarżenia obejmuje całe oddalone powództwo, a kwota dochodzona pozwem przekracza próg dopuszcza…
- II CZ 104/11 2012-01-12Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo odrzucił skargę kasacyjną pozwanej, opierając się jedynie na wartości przedmiotu sporu podanej w pozwie, bez wcześniejszego ustalenia tej wartości zgodnie z art. 25 k.p.c. i bez rozpoznania…
- IV CZ 13/07 2007-04-25Czy dopuszczalna jest skarga kasacyjna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest wyższa niż wartość przedmiotu sporu ustalonego w pozwie i apelacji?
- II CZ 3/09 2009-02-27Czy dopuszczalne jest wniesienie skargi kasacyjnej, jeśli wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej jest wyższa niż wartość przedmiotu zaskarżenia w apelacji?
- III CO 268/26 2026-04-14Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo odrzucił skargę kasacyjną z powodu niedopuszczalności ratione valoris, czy też powinien był wezwać pełnomocnika powódki do wyjaśnienia wątpliwości co do wartości przedmiotu zaskarżenia?
Powołane przepisy
art.3982 § 1 KPCart. 19 § 1 KPCart. 3982 § 1 KPCart. 3986 § 2 KPCart. 25 § 1 KPCart. 368 § 2 KPCart. 39821
KPCart. 3941 § 1 KPCart. 365 § 1 KPCart. 19art. 39815 § 1 KPCart.
3941 § 3 KPC
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy