III CRN 136/81

PostanowienieIzba Cywilna1981-07-28

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprawa o rozwiązanie umowy o przekazanie gospodarstwa rolnego następcy, zawartej w trybie art. 52 ust. 1 ustawy z dnia 27 października 1977 r., jest sprawą cywilną podlegającą rozpoznaniu przez sądy powszechne?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że umowa o przekazanie gospodarstwa rolnego następcy, zawarta w trybie art. 52 ust. 1 ustawy z dnia 27 października 1977 r., jest czynnością cywilnoprawną, a nie administracyjną. Stosunek prawny wynikający z tej umowy jest regulowany przepisami prawa cywilnego, a sprawy z niego wynikające są sprawami cywilnymi podlegającymi rozpoznaniu przez sądy powszechne na podstawie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego.
Stan faktyczny
Powódka domagała się rozwiązania umowy o przekazanie gospodarstwa rolnego następcy, zawartej z pozwanymi, powołując się na naganne zachowanie pozwanych. Sąd Rejonowy w Mławie przekazał sprawę do postępowania administracyjnego. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając rażące naruszenie art. 2 § 1 k.p.c.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Rejonowego w Mławie i przekazał sprawę temu sądowi do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN J. Majorowicz (spr.).Sędziowie SN: J. Niejadlik, F. Wesely.Prokurator Prokuratury Generalnej: S. Radowski.SentencjaSąd Najwyższy - Izba Cywilna i Administracyjna po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 1981 r. na posiedzeniu jawnym sprawy z powództwa Bronisławy A. przeciwko Eugeniuszowi i Pelagii małż. B. o rozwiązanie umowy na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości od postanowienia Sądu Rejonowego w Mławie z dnia 25 lipca 1980 r. postanawia:uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać Sądowi Rejonowemu w Mławie do rozpoznania. Uzasadnienie faktyczneW pozwie z dnia 23 października 1980 r. skierowanym przeciwko Eugeniuszowi i Pelagii małż. B. powódka Bronisława A. domagała się rozwiązania umowy o przekazanie gospodarstwa rolnego następcy, tj. córce Pelagii B. i jej mężowi Eugeniuszowi, sporządzonej w dniu 26 czerwca 1980 r. przez naczelnika Miasta i Gminy w D. Powódka twierdziła, że przyczyną wystąpienia z żądaniem rozwiązana umowy jest naganne w stosunku do niej zachowanie pozwanych.Pozwani powództwa nie uznali i zarzucili, że twierdzenia powódki nie są prawdziwe.Sąd Rejonowy w Mławie postanowieniem z dnia 25 listopada 1980 r. sprawę przekazał na drogę postępowania administracyjnego do Urzędu Wojewódzkiego w C.Postanowienie Sądu Rejonowego w Mławie zaskarżył rewizją nadzwyczajną Minister Sprawiedliwości, wnosząc o uchylenie tego postanowienia i o przekazanie sprawy wymienionemu Sądowi do rozpoznania.Skarżący zarzuca zaskarżonemu postanowieniu rażące naruszenie art. 2 § 1 k.p.c.Sąd Najwyższy uznał zarzut rewizji nadzwyczajnej co do rażącego naruszenia przez Sąd Rejonowy art. 2 § 1 k.p.c. w pełni jest zasadny.Umowa przekazania gospodarstwa rolnego następcy, której rozwiązania domaga się obecnie powódka, została sporządzona w trybie art. 52 ust. 1 ustawy z dnia 27 października 1977 r. (Dz. U. Nr 32, poz. 140). Umowa ta jest czynnością o charakterze cywilnoprawnym, a nie czynnością administracyjną i takiego jej charakteru nie zmienia fakt, że przy zawieraniu umowy, o jaką chodzi, nie obowiązuje wymóg art. 158 k.c., tj. forma aktu notarialnego. Mogące się rodzić wątpliwości w tym względzie znalazły swoje wyjaśnienie m.in. w uchwale Sądu Najwyższego III CZP 41/79 z dnia 31 lipca 1979 r. (OSN 1979 r., poz. 238), w świetle której umowa o przekazaniu gospodarstwa rolnego następcy jest czynnością cywilnoprawną regulowaną przepisami Kodeksu cywilnego.Skoro między stronami umowy o przekazaniu gospodarstwa rolnego nawiązuje się stosunek cywilnoprawny, regulowany przepisami prawa cywilnego, przeto sprawy z takiego stosunku wynikające są sprawami cywilnymi, podlegającymi rozpoznaniu przez sądy powszechne (art. 1 i 2 k.p.c.).Z tych względów uchylić należało zaskarżone postanowienie, a sprawę przekazać Sądowi Rejonowemu w Mławie celem rozpoznania.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 2 § 1 KPCart. 52 ust. 1art. 158 KCart. 1§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026.