III CSK 130/14
WyrokIzba Cywilna2014-06-12
Skład orzekający: Jacek Gudowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna dotycząca wykładni art. 446 § 3 i 4 k.c. w zakresie ustalania wysokości zadośćuczynienia i odszkodowania za krzywdę i pogorszenie sytuacji życiowej po śmierci bliskiego, może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, jeśli nie wykazano istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, ani innych przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli nie wykazano istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, ani innych przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. Ocena i ustalenie wysokości odszkodowania i zadośćuczynienia należą w zasadzie do sądów merytorycznych, a bogactwo stanów faktycznych utrudnia kompleksowe wskazanie zasad ustalania tych świadczeń. Uzasadnienie skargi kasacyjnej nie zawiera argumentów przekonujących o istnieniu szczególnego przypadku wymagającego wykładni art. 446 § 3 i 4 k.c.Stan faktyczny
Powodowie wnieśli skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego dotyczącego zasądzenia zadośćuczynienia i odszkodowania po śmierci bliskich. W skardze podnieśli zagadnienia prawne dotyczące wykładni art. 446 § 4 k.c. (różnicowanie zadośćuczynienia ze względu na brak świadomości śmierci bliskiego przez małoletniego) oraz art. 446 § 3 k.c. (rozumienie pojęcia „pogorszenie sytuacji życiowej”). Sąd Najwyższy rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej powodów do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CSK 130/14 POSTANOWIENIE Dnia 12 czerwca 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Gudowski w sprawie z powództwa M. S. i I. S. przeciwko […] Towarzystwu Ubezpieczeń S.A. w W. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 12 czerwca 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej powodów od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 19 listopada 2013 r., sygn. akt I ACa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE Powodowie wnieśli skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 19 listopada 2013 r., wskazując na występujące w sprawie dwa zagadnienia prawne. Pierwsze, dotyczące wysokości zadośćuczynienia, dotyczy wykładni art. 446 § 4 k.c. i odpowiedzi na pytanie, czy można różnicować wysokość zadośćuczynienia za krzywdę ze względu na brak świadomości co do faktu śmierci bliskiego ze względu na wiek poszkodowanego. Drugie, dotyczące wysokości odszkodowania, związane było z wykładnią art. 446 § 3 k.c. i odpowiedzią na pytanie, czy pojęcie „pogorszenie sytuacji życiowej” należy rozumieć jako pogorszenie „sytuacji materialnej” w ścisłym tego słowa znaczeniu, biorąc pod uwagę ocenę położenia małoletnich, którzy utracili rodziców w wyniku zdarzenia deliktowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Wyłącznie na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że zagadnienie prawne jest istotne, gdy ma znaczenie dla rozwoju prawa lub znaczenie precedensowe dla rozstrzygnięcia podobnych spraw. Pojęcie istotności oznacza jego doniosłość, która wyraża się rangą zawierającego się w nim problemu prawnego oraz jego znaczeniem wykraczającym poza potrzeby rozstrzygnięcia jednostkowej sprawy (np. postanowienia z dnia 23 października 2002 r., II CK 12/02, nie publ., z dnia 10 grudnia 2003 r., V CZ 123/03, nie publ., z dnia 7 stycznia 2005 r., I CZ 183/04, nie publ., z dnia 13 stycznia 2007 r., III CSK 180/07, nie publ., z dnia 23 marca
3 2012 r., I CSK 496/11, nie publ. lub z dnia 31 stycznia 2013 r., II CSK 479/12, nie publ.). Ocena i ustalenie wysokości odszkodowania i zadośćuczynienia - odnoszona do konkretnych okoliczności sprawy - należy w zasadzie do sądów meriti i do sfery oceny sędziowskiej. Ponadto, ze względu na bogactwo stanów faktycznych, nie jest możliwe kompleksowe i wyczerpujące wskazanie zasad dotyczących ustalania wysokości zadośćuczynienia i odszkodowania. W szczególnych przypadkach kontrola kasacyjna nie jest wyłączona, jednak uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie zawiera argumentów przekonujących do tego, że taki szczególny przypadek występuje w niniejszej sprawie i potrzebna jest wykładnia art. 446 § 3 i 4 k.c. w zakresie sposobu ustalania wysokości zasądzanego zadośćuczynienia i odszkodowania. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.). [aw]
Powiązane orzeczenia
- V CSK 153/17 2017-09-29Czy skarga kasacyjna dotycząca wykładni art. 446 § 4 k.c. w zakresie ustalania wysokości zadośćuczynienia za śmierć osoby najbliższej, przy uwzględnieniu przeciętnego poziomu życia społeczeństwa, spełnia przesłanki przyj…
- I PK 264/17 2019-01-10Czy skarga kasacyjna dotycząca wysokości zadośćuczynienia za śmierć osoby bliskiej, oparta na zarzucie naruszenia art. 446 § 4 k.c. i art. 362 k.c., może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, jeśli skarżący…
- I CSK 151/19 2019-09-06Czy skarga kasacyjna dotycząca wysokości zasądzonego zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą ze śmierci osoby bliskiej, oparta na zarzucie naruszenia art. 446 § 4 k.c., może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy…
- V CSK 462/18 2019-08-22Czy skarga kasacyjna w sprawie o zapłatę zadośćuczynienia i odszkodowania za śmierć osoby bliskiej spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności w zakresie istnienia istotnego zagad…
- III CSK 232/14 2014-10-15Czy skarga kasacyjna dotycząca zadośćuczynienia za krzywdę na podstawie art. 446 § 4 k.c. może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, jeśli podniesione w niej zagadnienia prawne nie mają charakteru istotnego…
Powołane przepisy
art. 446 § 4 KCart. 446 § 3 KCart. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 446 § 3art. 3989 § 2 KPC§ 4§ 3§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 25.07.2026. · PDF źródłowy