III CSK 155/17
WyrokIzba Cywilna2017-10-05
Skład orzekający: Marta Romańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna powinna zostać przyjęta do rozpoznania, gdy uczestnik powołuje się na istotne zagadnienie prawne związane z wykładnią art. 214 § 1 k.p.c. w kontekście kolizji terminów rozpraw pełnomocnika, ale nie uzasadnia tego w sposób należyty i nie powołuje się na inne przesłanki przyjęcia skargi?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli skarżący nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 398^4 § 2 k.p.c. i art. 398^9 § 1 k.p.c. W przypadku powołania się na kilka przesłanek przyjęcia skargi, każdą z nich należy odrębnie i szczegółowo uzasadnić. Samo wskazanie na istotne zagadnienie prawne dotyczące wykładni art. 214 § 1 k.p.c. w kontekście kolizji terminów rozpraw pełnomocnika, bez pogłębionej analizy orzecznictwa Sądu Najwyższego i doktryny, nie jest wystarczające do przyjęcia skargi do rozpoznania.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w K. w sprawie o zmianę postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku. W skardze kasacyjnej uczestnik Z.S. wniósł o jej przyjęcie do rozpoznania, powołując się na istotne zagadnienie prawne dotyczące wykładni art. 214 § 1 k.p.c. w sytuacji kolizji terminów rozpraw pełnomocnika. Uczestnik wskazał również na potrzebę wykładni przepisów budzących wątpliwości oraz na nieważność postępowania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CSK 155/17 POSTANOWIENIE Dnia 5 października 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marta Romańska w sprawie z wniosku W.S. przy uczestnictwie B.S., G.S., Z.S., J.S., M.W. i M.W. o zmianę postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po T. i I.S., na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 5 października 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestnika Z. S. od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 7 grudnia 2016 r., sygn. akt II Ca (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Obowiązkiem skarżącego jest sformułowanie i uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w nawiązaniu do tych przesłanek (art. 3984 § 2 k.p.c.), gdyż tylko wówczas może być osiągnięty cel wymagań przewidzianych w art. 3984 § 2 k.p.c. Dla spełnienia wymogu z art. 3984 § 2 k.p.c. konieczne jest zawarcie w skardze kasacyjnej odrębnego wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania, zawierającego profesjonalny wywód prawny nawiązujący do wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c. przesłanek
2 przedsądu ze wskazaniem, które z nich występują w sprawie i z uzasadnieniem stanowiska skarżącego w tym przedmiocie (postanowienie Sądu Najwyższego z 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06, nie publ.). Sąd Najwyższy nie jest bowiem trzecią instancją sądową i nie rozpoznaje sprawy, a jedynie skargę kasacyjną, będącą szczególnym środkiem zaskarżenia, wnoszonym i rozpoznawanym nie tylko w interesie skarżącego, ale przede wszystkim w interesie publicznym (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 24 kwietnia 2014 r., I CSK 510/13, nie publ.). Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wynika z oceny, czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają tym, o których jest mowa w art. 3989 § 1 k.p.c. Uczestnik wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.), istnienie potrzeby wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.) oraz nieważność postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.). Zdaniem uczestnika, „wymagającym wykładni przepisami, których wykładnia stanowi równocześnie istotne zagadnienie prawno - procesowe są przepisy art. 214 k.p.c., w zakresie, w jakim powodować winny odroczenie rozprawy w sytuacji, gdy obrany przez stronę profesjonalny pełnomocnik nie może na tejże rozprawie się stawić ze względu na kolizję terminów rozprawy w innych sprawach”. Skarżący w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powołał się na aż trzy z wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c. przesłanek, a w takiej sytuacji każdą z tych przesłanek powinien odrębnie i odmiennie uzasadnić. Skarżący ograniczył się do sformułowania jednego, skrótowego wywodu, w którym przytoczył kilka orzeczeń sądów apelacyjnych, w których sformułowane zostały poglądy na temat wykładni art. 214 § 1 k.p.c., lecz nie sięgnął do orzecznictwa Sądu Najwyższego, czy do poglądów doktryny. Tymczasem art. 214 § 1 k.p.c. był wielokrotnie wykładany przez Sąd Najwyższy, a o zasadach jego stosowania wypowiada się też doktryna. Na uwagę w szczególności zasługuje wyrok Sądu Najwyższego z 16 stycznia 2014 r., I UK 285/13 (LEX nr 1498591), zgodnie z którym, w przypadku kolizji terminów posiedzeń wyznaczonych w tym
3 samym czasie z udziałem tego samego pełnomocnika powinien on zapewnić swoje zastępstwo w formie przewidzianej w odpowiednich przepisach, a tylko w sytuacjach wyjątkowych, np. krótkiego terminu dzielącego zawiadomienie pełnomocnika strony o terminie posiedzenia sądu od terminu tego posiedzenia, można uznać za uzasadniony wniosek pełnomocnika o odroczenie terminu rozprawy, gdy w tym samym czasie ten sam pełnomocnik ma obowiązek uczestniczyć także w innych posiedzeniach sądu, a jednocześnie nie może zapewnić odpowiedniego zastępstwa. O wyjątkowym charakterze art. 214 § 1 k.p.c. trafie wypowiedział się również Sąd Apelacyjny w (…) w wyroku z 30 lipca 2013 r., I ACa (…) (LEX nr 1350390), w którym zajął stanowisko, że na mocy art. 91 pkt 3 k.p.c., pełnomocnictwo procesowe obejmuje „udzielenie dalszego pełnomocnictwa procesowego adwokatowi lub radcy prawnemu”, a powinnością profesjonalnego pełnomocnika jest takie zorganizowanie własnej pracy, aby wszystkim swoim mocodawcom zapewnić właściwą pomoc prawną. Kolizja terminów rozprawy i niemożność udzielenia substytucji nie jest nadzwyczajnym wydarzeniem, o jakim stanowi art. 214 § 1 k.p.c., nie jest też przeszkodą, której nie można przezwyciężyć. Kolizja terminów rozpraw jest częstym zdarzeniem występującym przy wykonywaniu zawodu adwokata czy też radcy prawnego i jest wpisana w ryzyko tego zawodu. Pozostałych powołanych przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania uczestnik nie uzasadnił. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c., orzeczono jak w postanowieniu. aj
Powiązane orzeczenia
- V CSK 469/13 2014-05-08Czy skarga kasacyjna powinna zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli skarżący nie wykazał istnienia przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. w sposób kwalifikowany i oczywisty?
- III CSK 58/17 2017-06-30Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania zgodnie z art. 398^4 § 2 k.p.c.?
- I CSK 994/14 2015-08-14Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania zgodnie z art. 398^4 § 2 k.p.c. w sytuacji, gdy skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wą…
- V CSK 477/18 2019-04-24Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli jej uzasadnienie nie spełnia wymogów określonych w art. 398^4 § 2 k.p.c. i art. 398^9 § 1 k.p.c.?
- II CSK 42/17 2017-06-23Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania, w szczególności czy zawiera profesjonalny wywód prawny nawiązujący do przesłanek z art. 3989 § 1 k.p.c. i uzasadnienie stanow…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 3 KPCart. 214 KPCart. 214 § 1 KPCart. 214 § 1 KPCart. 91 pkt 3 KPC§ 1§ 2§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy