III CSK 242/17

WyrokIzba Cywilna2018-01-11

Skład orzekający: Karol Weitz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd Apelacyjny może powoływać się na treść uzasadnienia wyroku w innym postępowaniu między stronami, gdy powód nie miał interesu prawnego w zaskarżeniu przytoczonego orzeczenia, a tym samym jakie są granice związania sądu i stron art. 365 § 1 k.p.c. w kontekście kwalifikacji umowy?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że w sprawie nie występuje istotne zagadnienie prawne uzasadniające jej przyjęcie. Moc wiążąca prawomocnego wyroku w rozumieniu art. 365 k.p.c. dotyczy związania treścią sentencji, a nie uzasadnienia. Sąd Apelacyjny, dokonując kwalifikacji umowy, oparł się na własnej ocenie materiału procesowego, a nie na związaniu treścią wcześniejszego orzeczenia.
Stan faktyczny
Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego dotyczącego zapłaty. Skarżący podniósł zarzut naruszenia art. 365 § 1 k.p.c., kwestionując możliwość powoływania się przez Sąd Apelacyjny na uzasadnienie innego wyroku między stronami. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III CSK 242/17 POSTANOWIENIE Dnia 11 stycznia 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Karol Weitz w sprawie z powództwa M. P. przeciwko P. R. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 11 stycznia 2018 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 21 lutego 2017 r., sygn. akt I ACa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. 2 UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być wobec tego osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. W niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 21 lutego 2017 r. Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący powołał się na wystąpienie istotnego zagadnienia prawnego wymagającego przesądzenia, „czy Sąd Apelacyjny może powoływać się na treść uzasadnienia wyroku na uzasadnienia faktyczne w innym postępowaniu między stronami, w sytuacji, gdy powód nie miał interesu prawnego skarżyć przytoczone orzeczenia, a więc o granice związania Sądu i strony art. 365 § 1 k.p.c.”. Istotność zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) konkretyzuje się w tym, że w danej sprawie występuje zagadnienie prawne mające znaczenie dla rozwoju prawa lub znaczenie precedensowe dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw. Zgodnie z utrwalonym poglądem orzecznictwa, przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na przesłankę istotnego zagadnienia prawnego polega na sformułowaniu tego zagadnienia i wskazaniu argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen. Musi przy tym chodzić o zagadnienie nowe, dotychczas nierozpatrywane w judykaturze, które zarazem ma znaczenie dla rozpoznania wniesionej skargi kasacyjnej (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 3 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11 i z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151). Twierdzenia skarżącego nie wystarczają do wykazania, by w sprawie doszło do wątpliwości, które mogłyby wyczerpywać przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Pozytywny aspekt prawomocności materialnej (moc wiążąca) zakłada tożsamość stron przy jednoczesnym braku tożsamości przedmiotu procesu. Związanie prawomocnym wyrokiem w rozumieniu art. 365 k.p.c. oznacza, że sąd obowiązany jest uznać, iż kwestia prawna, która była już przedmiotem rozstrzygnięcia w innej sprawie, a która ma znaczenie prejudycjalne w sprawie przez niego rozpatrywanej, kształtuje się tak jak to przyjęto w prawomocnym wcześniejszym wyroku (por. wyrok Sądu Najwyższego z 7 stycznia 2004 r., III CK 192/02, nie publ.), zaś moc wiążąca prawomocnego wyroku dotyczy związania treścią sentencji, a nie uzasadnienia (por. wyroki Sądu Najwyższego z 23 maja 2002 r., IV CKN 1073/00, nie publ.; z 11 października 2013 r., I CSK 86/13, nie publ.). Zaprezentowane w skardze zagadnienie odnosi się jednak do dokonywanej w sposób wybiórczy i subiektywnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału procesowego, zaś zarzuty dotyczące naruszenia normy zawartej w art. 365 § 1 k.p.c. wiążą się z dokonaniem przez sąd kwalifikacji prawnej zawartej między stronami umowy z dnia 9 stycznia 2008 r. jako umowy o dzieło, tj. w analogiczny sposób, w jaki dokonały to Sądy rozpoznające inny spór między stronami na tle tej samej umowy. W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia zaznaczono, że w trakcie prowadzonego w niniejszej sprawie postępowania nie zostały podniesione żadne dodatkowe argumenty faktyczne, które mogłyby wpłynąć na dokonanie odmiennej kwalifikacji tej umowy. Najistotniejsze jest jednak to, że Sąd Apelacyjny, podzielając pogląd o kwalifikacji umowy łączącej strony jako umowy o dzieło, a nie umowy o roboty budowalne, dokonał samodzielnie oceny charakteru przedmiotowej umowy, będącej podstawą tej kwalifikacji. Nie zakładał więc swojego związania kwalifikacją umowy dokonaną w innym postępowaniu między stronami. Nie zastosował art. 365 § 1 k.p.c. i nie oparł swojej oceny na zastosowaniu tego przepisu. Oznacza to, że kwestia wykładni art. 365 § 1 k.p.c. w okolicznościach sprawy nie miała żadnego znaczenia dla wydanego rozstrzygnięcia. Zagadnienie prawne, o którym mowa w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., 4 aby uzasadniało przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, dotyczyć musi kwestii prawnej pozostającej w związku z rozstrzygnięciem sprawy. Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). aw jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 365 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 365 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 2§ 1 pkt 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy