III CSK 250/18
WyrokIzba Cywilna2019-02-28
Skład orzekający: Anna Kozłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umowa przeniesienia własności nieruchomości, która skutkuje objęciem przez nabywcę w posiadanie samoistne gruntów, co do których dochodzi do przeniesienia tytułu prawnego, ale również gruntów znajdujących się wyłącznie w posiadaniu samoistnym bez tytułu prawnego, wywołuje skutek przeniesienia posiadania samoistnego co do gruntów posiadanych bez tytułu prawnego, umożliwiając zaliczenie okresu posiadania samoistnego zbywcy do okresu posiadania samoistnego nabywcy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżący nie wykazali istnienia istotnego zagadnienia prawnego. Wskazane przez nich wątpliwości dotyczące skutków umowy przeniesienia własności na posiadanie samoistne gruntów, co do których nie przeniesiono tytułu prawnego, miały charakter kazuistyczny i były ściśle związane z indywidualną oceną orzeczenia przez skarżących, a nie z uniwersalnym problemem prawnym wymagającym wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie.Stan faktyczny
Wnioskodawcy domagali się stwierdzenia zasiedzenia nieruchomości. Skarżący nabyli od Gminy S. prawo własności do części działek, jednakże wnosili o zasiedzenie również części innych działek, które znajdowały się w ich samoistnym posiadaniu bez tytułu prawnego. Skarga kasacyjna dotyczyła kwestii, czy umowa przeniesienia własności mogła przenieść posiadanie samoistne również na grunty, co do których nie przeniesiono tytułu prawnego, i czy okres posiadania poprzednika prawnego można zaliczyć do okresu posiadania nabywcy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od wnioskodawców na rzecz uczestniczki K. K. kwotę 900 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CSK 250/18 POSTANOWIENIE Dnia 28 lutego 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Kozłowska w sprawie z wniosku W. A. i K. A. przy uczestnictwie B. K., M. M., R. K., K. K., M. S. i Gminy S. o zasiedzenie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 lutego 2019 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawców od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 23 stycznia 2018 r., sygn. akt II Ca (…), 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od wnioskodawców na rzecz uczestniczki K. K. kwotę 900 (dziewięćset) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Tak ujęta instytucja tzw. przedsądu jest zgodna z normami konstytucyjnymi, a także ze sformułowanymi przez Radę Europy zaleceniami wprowadzenia środków eliminujących dostęp do sądu najwyższego szczebla.
2 Skarżący we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powołali przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Podali, że w sprawie występują istotne zagadnienia prawne zawarte w pytaniach: - czy w świetle art. 351 w zw. z art. 176 k.c., umowa przeniesienia własności nieruchomości skutkująca objęciem przez nabywcę w posiadanie samoistne zarówno gruntów, co do których dochodzi do przeniesienia tytułu prawnego ale również co do gruntów, które znajdują się wyłącznie w posiadaniu samoistnym bez tytułu prawnego najpierw zbywcy a następnie nabywcy, wywołuje skutek przeniesienia posiadania samoistnego co do gruntów posiadanych bez tytułu prawnego, umożliwiając zaliczenie okresu posiadania samoistnego zbywcy do okresu posiadania samoistnego nabywcy zasiadującego wskazane grunty? - jakie warunki musi spełniać umowa, na którą wskazuje art. 351 k.c., zgodnie z którym przeniesienie posiadania samoistnego na posiadacza zależnego albo na dzierżyciela następuje na mocy samej umowy między stronami, aby w myśl art. 176 § 1 k.c. nabywcy posiadania samoistnego można było zaliczyć okres posiadania samoistnego jego poprzedników prawnych? Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Powołanie we wniosku przesłanki określonej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. zobowiązuje skarżącego nie tylko do sformułowania zagadnienia prawnego ale też do przedstawienia wyczerpującej argumentacji prawnej, wskazującej na rzeczywiste istnienie powołanej przesłanki, uzasadniającej przyjęcie skargi do rozpoznania (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, Nr 1, poz. 11, z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01 OSNC 2002, Nr 12, poz. 151 oraz z dnia 23 listopada 2010 r., II CSK 344/10, nie publ.). Wymaga to przytoczenia argumentów wskazujących na rozbieżne oceny prawne, lub możliwość takich ocen w kontekście przepisów prawnych, w związku z którymi zagadnienie zostało sformułowane. Zagadnienie prawne powinno odwoływać się w sposób generalny i abstrakcyjny do treści przepisu, który nie podlega jednoznacznej wykładni, natomiast nie może mieć charakteru kazuistycznego i służyć uzyskaniu przez skarżącego odpowiedzi odnośnie do kwalifikacji prawnej pewnych szczegółowych elementów podstawy faktycznej zaskarżonego rozstrzygnięcia.
3 Skarżący nie sprostali powyższym wymogom, nie wykazali bowiem, że podniesione przez nich kwestie budzą poważne wątpliwości i stanowią o istotności przedstawionego zagadnienia prawnego. Wskazane przez nich wątpliwości koncertują się na odmiennej od Sądu drugiej instancji ocenie skutków umowy z dnia 8 listopada 2013 r., na podstawie której skarżący nabyli od Gminy S. prawo własności do działek o nr ew. 35/88, 35/89, 35/90 i przyjęciu, że na podstawie tej umowy doszło do przeniesienia posiadania samoistnego nieruchomości będących częściami działek o nr ew. 499, 500, 501, które stanowią przedmiot wniosku o stwierdzenie zasiedzenia w niniejszej sprawie. Wątpliwości te nie mają charakteru uniwersalnego zagadnienia prawnego i są ściśle związane z własną oceną orzeczenia przez skarżących i przyjętym przez nich kierunkiem rozstrzygnięcia. Pozwala to na stwierdzenie, że skarżącym nie chodzi o wykazanie przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., a jedynie o poddanie zaskarżonego orzeczenia kontroli kasacyjnej. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania o kosztach rozstrzygając zgodnie z art. 520 § 3 i art. 13 § 2 k.p.c. w związku z § 5 pkt 1 i § 2 pkt 5 i § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.). aj
Powiązane orzeczenia
- I CSK 6266/22 2023-02-01Czy sam fakt zawarcia przedwstępnej umowy sprzedaży nieruchomości, a przez to objęcie nieruchomości w posiadanie przez przyszłego nabywcę, powoduje, iż przyszły nabywca nieruchomości staje się posiadaczem zależnym do cza…
- II CSK 410/16 2016-12-27Czy w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, w kontekście władania przygranicznym pasem gruntu, występuje istotne zagadnienie prawne dotyczące rozumienia pojęcia „posiadanie nieruchomoś…
- III CSK 112/14 2014-06-12Czy złożenie wniosku o nabycie własności nieruchomości przez samoistnego posiadacza w ramach postępowania uwłaszczeniowego przerywa bieg zasiedzenia nieruchomości, która nie była objęta tym wnioskiem, a znajduje się w po…
- I CSK 432/24 2025-04-15Czy objęcie w posiadanie nieruchomości po wygaśnięciu umowy dzierżawy zawartej przez rodziców może prowadzić do nabycia własności przez zasiedzenie, a jeśli tak, to czy skierowanie pisma do właściciela z ofertą dzierżawy…
- IV CSK 367/20 2021-04-30Czy posiadanie nieruchomości, które początkowo wynikało z umowy przedwstępnej sprzedaży z elementami umowy użyczenia, może zostać uznane za posiadanie samoistne w rozumieniu art. 336 k.c. po bezskutecznym upływie terminu…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 351art. 176 KCart. 351 KCart. 176 § 1 KCart. 3989 § 2 KPCart. 520 § 3art. 13 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy