III CSK 402/16
WyrokIzba Cywilna2017-05-18
Skład orzekający: Barbara Myszka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna dotycząca ustalenia wysokości szkody w postaci utraconych korzyści spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, o których mowa w art. 3989 § 1 k.p.c.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli skarżący nie wykaże istnienia istotnego zagadnienia prawnego, które wymaga wyjaśnienia. W przypadku utraconych korzyści, skarżący musi sformułować konkretne, abstrakcyjne zagadnienie prawne, a nie jedynie wskazywać na trudności dowodowe czy ogólne problemy interpretacyjne, które były już wielokrotnie przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego. Sama problematyka szkody w postaci lucrum cessans, mimo braku definicji legalnej, była już analizowana w orzecznictwie, a ustalenie wysokości konkretnej szkody należy do sądu meriti na podstawie całokształtu okoliczności sprawy.Stan faktyczny
Powódka złożyła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił jej apelację od wyroku Sądu Okręgowego. Sąd Okręgowy oddalił powództwo o zasądzenie kwoty 600 000 zł z odsetkami tytułem odszkodowania. Skarżąca wniosła o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazując na istotne zagadnienie prawne związane z ustaleniem wysokości szkody w postaci utraconych korzyści.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powódki na rzecz pozwanej zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CSK 402/16 POSTANOWIENIE Dnia 18 maja 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Myszka w sprawie z powództwa […] Transportu […] sp.j. w N. przeciwko T. […] S.A. w K. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 maja 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 31 maja 2016 r., sygn. akt I ACa [...], 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od powódki na rzecz pozwanej kwotę 7200 zł (siedem tysięcy dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE
2 Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: 1. w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, 2. istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, 3. zachodzi nieważność postępowania lub 4. skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Przytoczony przepis pozwala Sądowi Najwyższemu na wstępną, merytoryczną ocenę wniesionej skargi kasacyjnej i zbadanie, czy za jej rozpoznaniem przemawia interes społeczny, skarga kasacyjna bowiem jest środkiem prawnym funkcjonującym przede wszystkim w interesie publicznym, który z kolei przemawia za skoncentrowaniem się Sądu Najwyższego na sprawach najpoważniejszych i precedensowych. Powodowa spółka złożyła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 31 maja 2016 r., oddalającego jej apelację od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 9 listopada 2015 r., którym Sąd Okręgowy oddalił powództwo o zasądzenie od pozwanej spółki kwoty 600 000 zł z odsetkami tytułem odszkodowania. Powołując się na obie podstawy określone w art. 3983 § 1 k.p.c., wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 9 listopada 2015 r. i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca wskazała na przesłankę określoną w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Twierdziła, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne związane z ustaleniem wysokości szkody w postaci utraconych korzyści. Podkreśliła, że w systemie prawa brak definicji legalnej instytucji utraconych korzyści, mimo że ustawodawca w art. 361 § 2 k.c. opowiedział się za koncepcją pełnej indemnizacji oraz że trudności pojawiają się przede wszystkim w sferze dowodzenia i bliżej niezdefiniowanych zasad oceny odpowiednich dowodów.
3 Analiza wywodów zawartych w uzasadnieniu skargi kasacyjnej prowadzi do wniosku, że skarżąca nie przytoczyła argumentów, świadczących o występowaniu w niniejszej sprawie przesłanki, o której mowa w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. W przepisie tym chodzi o zagadnienie prawne obejmujące poważną wątpliwość prawną, nierozwiązane dotąd w orzecznictwie sądowym, którego wyjaśnienie jest potrzebne do rozstrzygnięcia sprawy. Skarżący wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne powinien sformułować to zagadnienie, wskazać na wyłaniające się poważne wątpliwości interpretacyjne, przytoczyć argumenty prowadzące do rozbieżnych ocen i wykazać, że wyjaśnienie przedstawionego zagadnienia będzie miało znaczenie zarówno dla praktyki sądowej, jak i dla rozstrzygnięcia skargi kasacyjnej. Chodzi przy tym wyłącznie o poważne wątpliwości, wykraczające poza poziom zwykłych wątpliwości prawnych, które powstają niemal w każdym procesie decyzyjnym. Skarżąca przytoczyła poglądy prezentowane zarówno w orzecznictwie, jak i w nauce prawa, wskazała na trudności dowodowe, lecz nie sformułowała konkretnego abstrakcyjnego zagadnienia prawnego, którego rozstrzygnięcie mogłoby przyczynić się do rozwoju prawa i wzbogacenia dotychczasowej praktyki sądowej. Problematyka szkody, jaką stanowi lucrum cessans była niejednokrotnie przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego. Przykładowo tylko można tu wskazać na wyroki Sądu Najwyższego z dnia 3 października 1979 r., II CR 304/79 (OSNCP 1980, nr 9, poz. 164), z dnia 28 stycznia 1999 r., III CKN 133/98 (nie publ.), z dnia 18 października 2000 r., V CKN 111/00 (nie publ.), z dnia 27 listopada 2002 r., I CKN 1215/00 (OSP 2004, nr 1, poz. 3), z dnia 28 kwietnia 2004 r., III CK 495/02 (Biuletyn SN 2004, nr 11, s. 41), z dnia 26 stycznia 2005 r., V CK 426/04 (nie publ.), z dnia 22 stycznia 2008 r., II CSK 377/07 (nie publ.), z dnia 19 czerwca 2008 r., V CSK 19/08 (nie publ.) i z dnia 11 kwietnia 2014 r., I CSK 291/13 (nie publ.). W orzeczeniach tych Sąd Najwyższy wskazywał na kryteria służące za podstawę oceny szkody obejmującej utracone korzyści. Ustalenia wysokości konkretnej szkody może natomiast dokonać jedynie sąd na podstawie całokształtu okoliczności sprawy.
4 Konkludując trzeba stwierdzić, że w sprawie nie zachodzi wskazana przez skarżącą przesłanka określona w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. ani brana pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego zgodnie z art. 98 oraz art. 99 w związku z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. oraz z § 2 pkt 7 i § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804) w związku z § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1667). aj l.n
Powiązane orzeczenia
- III CSK 179/15 2015-09-29Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania, gdy skarżący powołuje się na istotne zagadnienie prawne związane z zasadami ustalania szkody w postaci utraconych korzyści oraz potrzebę wykładni prze…
- I CSK 573/20 2020-11-25Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, gdy podniesione w niej zagadnienia prawne nie spełniają wymogów istotności lub oczywistej zasadności, a także czy w przypadku szkody ewentualnej prawdopodobieństw…
- IV CSK 62/17 2017-09-07Czy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w sytuacji, gdy powódka nie wykazała istnienia szkody ani jej wysokości, a potencjalna strata wynikała z jej własnej zgody na określone stawki umowne?
- V CSK 407/13 2014-04-11Czy Sąd Najwyższy powinien przyjąć skargę kasacyjną do rozpoznania, gdy powód powołuje się na istotne zagadnienie prawne dotyczące definicji szkody i związku przyczynowego, a sądy niższych instancji dokonały subsumpcji u…
- II CSK 89/15 2015-09-29Czy skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania, gdy jedyną wskazaną przesłanką jest oczywista zasadność, a wysokość zadośćuczynienia została oceniona przez sąd drugiej instancji, mimo że szkoda majątkowa mogłaby b…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3983 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 361 § 2 KCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 98art. 99art. 391 § 1art. 39821 KPC§ 1§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 28.07.2026. · PDF źródłowy