III CSK 69/17

WyrokIzba Cywilna2017-07-04

Skład orzekający: Maria Szulc

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o uchylenie lub zmianę stwierdzenia nabycia spadku może być przyjęta do rozpoznania na podstawie przesłanki istnienia zagadnienia prawnego lub oczywistej zasadności skargi, gdy skarżący nie wykazał uniwersalnego charakteru problemu prawnego ani kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawiając przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania stwierdził, że skarżący nie wykazał istnienia zagadnienia prawnego o poważnym, uniwersalnym i istotnym charakterze, które wywołuje zasadnicze kontrowersje lub rozbieżne oceny prawne. Ponadto, argumenty skarżącego nie zawierały wywodów prawnych dotyczących konkretnych przepisów i pomijały treść art. 3 Prawa o aktach stanu cywilnego, który dopuszcza udowodnienie niezgodności z prawdą zdarzeń stwierdzonych w aktach stanu cywilnego jedynie w postępowaniu sądowym. Nie można było również skutecznie wywodzić oczywistej zasadności skargi z zarzutu pozbawienia możliwości obrony praw poprzez oddalenie wniosków dowodowych, gdyż przepisy szczególne dotyczące zaprzeczenia prawom stanu cywilnego wyłączają możliwość ich kwestionowania w innych postępowaniach.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o uchylenie i zmianę stwierdzenia nabycia spadku. Uczestnik postępowania złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego. Sąd Najwyższy rozpatrywał kwestię przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Skarżący powoływał się na istnienie zagadnienia prawnego oraz oczywistą zasadność skargi, argumentując m.in. pozbawieniem możliwości obrony praw poprzez oddalenie wniosków dowodowych zmierzających do podważenia treści aktu urodzenia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od uczestnika na rzecz wnioskodawcy zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III CSK 69/17 POSTANOWIENIE Dnia 4 lipca 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szulc w sprawie z wniosku J.S. przy uczestnictwie J.L. o uchylenie stwierdzenia nabycia spadku po S L. oraz o zmianę stwierdzenia nabycia spadku po J.L., na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 4 lipca 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestnika postępowania od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 25 października 2016 r., sygn. akt II Ca (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza na rzecz wnioskodawcy od uczestnika kwotę 240,- (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Skarga kasacyjna jest szczególnym środkiem odwoławczym, którego wymogi określa art. 3984 § 1 i 2 k.p.c. wskazując na jej cechy konstrukcyjne i nakładając na skarżącego obowiązek zawarcia w skardze wniosku o przyjęcie do rozpoznania oraz jego uzasadnienia. Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające jej przyjęcie do rozpoznania, a nie 2 podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie, zaś cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie przez skarżącego istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym. W przypadku powołania we wniosku przesłanki określonej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. należy sformułować zagadnienie prawne oraz przedstawić odrębną, pogłębioną argumentację prawną wskazującą na zaistnienie powołanej okoliczności uzasadniającej przyjęcie skargi do rozpoznania (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11, z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151, z dnia 23 listopada 2010 r., II CSK 344/10, nie publ.). Dla skutecznego natomiast powołania w skardze przesłanki określonej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. konieczne jest wykazanie przez skarżącego kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego mającej charakter oczywisty, widoczny prima facie przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej. Przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania określone w art. 3989 § 1 k.p.c. mają charakter rozłączny, każda z nich ma charakter samoistny i powinna być wykazana przez skarżącego oddzielnie. Przedstawione zagadnienie nie jest zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Skarżący w łącznym uzasadnieniu nie wykazał bowiem, że ma ono poważny, uniwersalny i istotny charakter, wywołuje zasadnicze kontrowersje lub rozbieżne oceny prawne. Ponadto argumenty skarżącego powołane w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej nie zawierają żadnych wywodów prawnych w odniesieniu do konkretnych przepisów prawa oraz pomijają jasną i precyzyjną treść art. 3 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. Prawo o aktach stanu cywilnego (Dz.U. 2014 r., poz. 1741) dopuszczającą udowodnienie niezgodności z prawdą zdarzeń stwierdzonych w aktach stanu cywilnego jedynie w postępowaniu sądowym, a więc w postępowaniu przewidzianym w ustawie dla danego rodzaju praw stanu cywilnego. Oczywista zasadność skargi nie może być skutecznie wywodzona z zarzutu pozbawienia możliwości obrony praw wskutek oddalenia wniosków dowodowych zmierzających do wykazania bezskuteczności uznania dziecka przez spadkodawcę i podważenia treści aktu urodzenia wnioskodawcy, skoro unormowania szczególne przewidziane dla zaprzeczenia prawom stanu cywilnego 3 i określające krąg osób legitymowanych, wyłączają możliwość ich kwestionowania w innych postępowaniach. Stąd argument skarżącego, że żaden przepis nie zabrania przeprowadzenia dowodu na okoliczność nieprawdziwości informacji zawartych w dokumencie urzędowym, nie może prowadzić do wniosku, że nastąpiły uchybienia przepisom prawa materialnego lub przepisom postępowania o charakterze elementarnym, mającym charakter oczywisty widoczny prima facie. Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 w zw. z 13 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 520 § 3 w zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. oraz § 6 pkt 2 i 10 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. 2015 r., poz. 1800 ze. zm.). jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3984 § 1art. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 1 KPCart. 3art. 3989 § 2art. 520 § 3art. 391 § 1art. 39821 KPC§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 25.07.2026. · PDF źródłowy