I CSK 264/22

WyrokIzba Cywilna2022-05-13

Skład orzekający: Grzegorz Misiurek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący prawidłowo wykazał istnienie istotnego zagadnienia prawnego lub potrzebę wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, uzasadniające przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli skarżący nie wykaże w sposób właściwy istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważności postępowania lub oczywistej zasadności skargi. Sformułowanie przez skarżącego problemów prawnych w sposób nieodzwierciedlający istotnych zagadnień prawnych oraz brak pogłębionej argumentacji jurydycznej wskazującej na odmienne oceny tych problemów lub niejednolitą wykładnię przepisów, skutkuje odmową przyjęcia skargi.
Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w Gdańsku w sprawie o zmianę stwierdzenia nabycia spadku. Skarżący domagał się przyjęcia skargi do rozpoznania, powołując się na istnienie istotnego zagadnienia prawnego. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym. Skarżący przedstawił problemy prawne w formie pytań dotyczących naruszenia zasad współżycia społecznego, konstytucyjnych praw obywatelskich oraz możliwości orzekania wbrew woli spadkodawcy z powodu naruszenia terminu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od wnioskodawcy na rzecz uczestniczek zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 264/22 POSTANOWIENIE Dnia 13 maja 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Misiurek w sprawie z wniosku R.B. z udziałem J.B., B.B., G.K. i E.U. o zmianę stwierdzenia nabycia spadku, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 maja 2022 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 15 lipca 2020 r., sygn. akt III Ca 388/20, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądza od wnioskodawcy na rzecz uczestniczek E.U. i G.K. kwotę 377,00 (trzysta siedemdziesiąt siedem) zł w częściach równych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Skarżący oparł wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na pierwszej spośród wymienionych przesłanek. 2 Przez istotne zagadnienie prawne, o którym mowa w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., należy rozumieć problem o charakterze prawnym, powstały na tle konkretnego przepisu prawa, mający charakter rzeczywisty w tym znaczeniu, że jego rozwiązanie stwarza realne i poważne trudności. Problem ten musi mieć charakter uniwersalny, co oznacza, że jego rozwiązanie powinno służyć rozstrzyganiu innych, podobnych spraw. Chodzi przy tym o problem, którego wyjaśnienie jest konieczne dla rozstrzygnięcia danej sprawy, a więc pozostający w związku z podstawami skargi oraz z wiążącym Sąd Najwyższy, a ustalonym przez sąd drugiej instancji, stanem faktycznym sprawy (art. 39813 § 2 k.p.c.) i także w związku z podstawą prawną zaskarżonego wyroku (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 21 maja 2013 r., IV CSK 53/13 oraz z dnia 3 lutego 2012 r. I UK 271/11 - nie publ.). Konieczne jest przytoczenie argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen. Skarżący powinien nie tylko wskazać przepis prawa (materialnego lub procesowego), którego dotyczy zagadnienie, ale także przedstawić pogłębioną argumentację prawną w celu wykazania, że zagadnienie jest istotne, a jego rozstrzygnięcie ma znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia w jego sprawie (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 23 sierpnia 2007 r., I UK 134/07 oraz z dnia 9 lutego 2011 r., III SK 41/10 - nie publ.). Skarżący przedstawione przez siebie problemy ujął w pytaniach: „czy realizacja przepisów ograniczających możliwość złożenia przez osobę uprawnioną wniosku o zmianę stwierdzenia nabycia spadku z uwagi na przekroczenie rocznego terminu na złożenie przedmiotowego wniosku stanowi wykonywanie prawa z naruszeniem zasad współżycia społecznego, a w konsekwencji czy narusza gwarantowane przez konstytucję prawa obywatelskie?; czy sąd może orzec w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku wbrew woli spadkodawcy i wbrew zgromadzonemu w sprawie materiałowi dowodowemu, z uwagi na naruszenie terminu zawartego w przepisach regulujących postępowanie cywilne?”. Sposób ujęcia wątpliwości skarżącego nie odzwierciedla istotnych zagadnień prawnych. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie zawiera argumentacji jurydycznej wskazującej na występowanie odmiennych ocen przedstawionych problemów oraz na to, że przepisy dotyczące tej kwestii nie 3 doczekały się wykładni albo że ich niejednolita wykładnia wywołuje rozbieżności w orzecznictwie w odniesieniu do identycznych lub podobnych stanów faktycznych. Nie jest rolą Sądu Najwyższego domyślanie się lub poszukiwanie okoliczności, które uzasadniałyby przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 9 czerwca 2008 r., sygn. akt II UK 38/08, nie publ. i z dnia 14 grudnia 2004 r., sygn. akt II CZ 142/04, nie publ.). Ponadto należy przypomnieć, iż stosownie do art. 3983 § 3 k.p.c. - podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów. Wobec powyższego nie można uznać, że przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania została w sposób właściwy wykazana. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.). as

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 39813 § 2 KPCart. 3983 § 3 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 1§ 2§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026. · PDF źródłowy