III CSK 89/14

WyrokIzba Cywilna2014-05-09

Skład orzekający: Barbara Myszka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna wniesiona w sprawie o wpis hipoteki przymusowej na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli skarżący powołuje się jedynie na oczywistą zasadność skargi, a nie na inne przesłanki określone w art. 3989 § 1 k.p.c.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli skarżący nie wykazał istnienia przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c., w tym oczywistej zasadności skargi. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej zachodzi jedynie wtedy, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi jednoznacznie wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie, co wymaga wykazania kwalifikowanego charakteru naruszenia przepisów prawa.
Stan faktyczny
Uczestniczka postępowania złożyła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego, które oddaliło jej apelację od postanowienia Sądu Rejonowego. Sąd Rejonowy utrzymał w mocy wpis hipoteki przymusowej na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, dokonany na podstawie tytułu wykonawczego wydanego przez ZUS, w celu zabezpieczenia spłaty zaległych składek ubezpieczeniowych. Skarżąca kwestionowała możliwość wpisu hipoteki na podstawie samego tytułu wykonawczego, domagając się uchylenia wpisu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III CSK 89/14 POSTANOWIENIE Dnia 9 maja 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Myszka w sprawie z wniosku Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w K. przy uczestnictwie G. Ś. o wpis w księdze wieczystej, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 9 maja 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestniczki od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 6 maja 2013 r., sygn. akt II Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. 2 UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: 1. w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, 2. istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, 3. zachodzi nieważność postępowania lub 4. skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Przytoczony przepis pozwala Sądowi Najwyższemu na wstępną, merytoryczną ocenę wniesionej skargi kasacyjnej i zbadanie, czy za jej rozpoznaniem przemawia interes społeczny, skarga kasacyjna bowiem jest środkiem prawnym funkcjonującym przede wszystkim w interesie publicznym, który z kolei przemawia za skoncentrowaniem się Sądu Najwyższego na sprawach najpoważniejszych i precedensowych. Uczestniczka postępowania złożyła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 6 maja 2013 r. oddalającego jej apelację od postanowienia Sądu Rejonowego w K. z dnia 19 czerwca 2012 r., którym Sąd Rejonowy utrzymał w mocy – dokonany w dniu 17 stycznia 2012 r. przez referendarza sądowego, na podstawie tytułu wykonawczego wydanego w dniu 23 grudnia 2011 r. przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych – wpis hipoteki przymusowej w kwocie 8 379,84 zł tytułem zabezpieczenia spłaty zaległych składek ubezpieczeniowych. Powołując się na podstawę określoną w art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zmianę postanowienia Sądu pierwszej instancji przez uchylenie wpisu hipoteki przymusowej na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, dokonanego w dniu 17 stycznia 2012 r. Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca powołała się na przesłankę określoną w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Twierdziła, że wniesiona skarga jest oczywiście uzasadniona, ponieważ podstawą wpisu hipoteki przymusowej na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych może być jedynie decyzja o określeniu wysokości należności z tytułu składek wraz z dowodem jej doręczenia dłużnikowi. 3 Analiza wywodów zawartych w uzasadnieniu skargi kasacyjnej prowadzi do wniosku, że skarżąca nie przytoczyła przekonujących argumentów, świadczących o występowaniu w niniejszej sprawie przesłanki wskazanej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej, o której mowa w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., zachodzi tylko wtedy, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi – bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań – w sposób jednoznaczny wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie. Skarżący, powołując się na przesłankę przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., powinien wykazać oczywistą zasadność skargi kasacyjnej, przejawiającą się kwalifikowanym charakterem naruszenia przepisów prawa (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49). Tak rozumianej oczywistości skarżąca nie wykazała, powołała się bowiem jedynie na uzasadnienie podniesionego w ramach przytoczonej podstawy kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 109 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (jedn. tekst: Dz. U. z 2013 r., poz. 707 ze zm. – dalej: „u.k.w.h.”) przez przyjęcie, że podstawą wpisu hipoteki przymusowej na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dla zabezpieczenia należności z tytułu składek może być tytuł wykonawczy. Powtórzenie argumentacji wspierającej przytoczoną podstawę kasacyjną nie może być uznane za wykazanie przesłanki oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Marginesowo tylko trzeba zauważyć, że, zgodnie z art. 110 u.k.w.h., decyzja administracyjna może być także – a więc obok tytułu wykonawczego, o którym mowa w art. 109 ust. 1 u.k.w.h. – podstawą wpisu hipoteki przymusowej. Konkludując trzeba stwierdzić, że w sprawie nie zachodzi wskazana przez skarżącą przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. ani brana pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. [aw]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3983 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 109 ust. 1art. 110art. 3989 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 1§ 1 pkt 4§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy