III CZ 108/22
PostanowienieIzba Cywilna2022-03-11
Skład orzekający: Krzysztof Strzelczyk, Paweł Grzegorczyk, Karol Weitz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu kasacyjnym, oparty na nowych okolicznościach, podlega odrzuceniu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, oparty na nowych okolicznościach, nie podlega odrzuceniu na podstawie art. 107 ust. 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Sąd drugiej instancji powinien merytorycznie rozpoznać taki wniosek i ocenić, czy zmiana sytuacji majątkowej strony wpływa na dotychczasowe stanowisko odnośnie zwolnienia od kosztów.Stan faktyczny
Interwenient uboczny złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu kasacyjnym. Sąd Apelacyjny zwolnił go częściowo. Następnie interwenient złożył kolejny wniosek, wskazując na pogorszenie swojej sytuacji majątkowej. Sąd Apelacyjny odrzucił ten ponowny wniosek oraz skargę kasacyjną. Interwenient wniósł zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, pozostawiając Sądowi Apelacyjnemu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CZ 108/22 POSTANOWIENIE Dnia 11 marca 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Paweł Grzegorczyk SSN Karol Weitz w sprawie z powództwa Gminy Miejskiej G. przeciwko T. w W. z udziałem interwenienta ubocznego J. G. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 11 marca 2022 r., zażalenia interwenienta ubocznego na postanowienie Sądu Apelacyjnego w (...) z dnia 16 listopada 2021 r., sygn. akt I Aga (…) (I WSC (…)), uchyla zaskarżone postanowienie i przekazuje sprawę Sądowi Apelacyjnemu w (…) do ponownego rozpoznania pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego.
2 UZASADNIENIE Wraz ze skargą kasacyjną od wyroku Sadu Apelacyjnego w (…) z dnia 21 maja 2021 r., I AGa (…) interwenient uboczny J. G. złożył wniosek o zwolnienie go od kosztów sądowych (datowany na 8 września 2021 r.) w zakresie opłaty sądowej od skargi kasacyjnej. Postanowieniem z dnia 28 września 2021 r. Sąd Apelacyjny w (…) zwolnił interwenienta ubocznego od opłaty sądowej od skargi kasacyjnej częściowo, a to powyżej kwoty 15 000 złotych, w pozostałym zakresie wniosek oddalił. Interwenient uboczny pismem z dnia 18 października 2021 r. wniósł kolejny wniosek o zwolnienie go od kosztów sądowych, wskazując, że jego sytuacja pogorszyła się od momentu złożenia poprzedniego wniosku. Postanowieniem z dnia 16 listopada 2021 r. Sąd Apelacyjny w (…) odrzucił ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu kasacyjnym i odrzucił skargę kasacyjną. Na postanowienie tego Sądu interwenient uboczny J. G. wniósł zażalenie, zarzucając naruszenie art. 3986 § 2 k.p.c. poprzez nieuzasadnione zastosowanie. Skarżący wniósł na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39821 k.p.c. w zw. z art. 380 k.p.c. o rozpoznanie postanowienia Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 16 listopada 2021 r. sygn. akt I WSC (…) w przedmiocie odrzucenia ponownego wniosku o zwolnienie od kosztów w postępowaniu kasacyjnym. Sad Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 107 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (jedn. tekst: Dz.U. z 2021 r., poz. 2257 ze zm., dalej „u.k.s.c.”) ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, oparty na tych samych okolicznościach, podlega odrzuceniu. Zatem odrzucenie wniosku może usprawiedliwiać jedynie oparcie go na tych samych okolicznościach. Tymczasem skarżący przedstawił w piśmie z dnia 18 października 2021 r. nowe okoliczności- kolejne zawiadomienia o wszczęciu egzekucji. Już z tego względu Sąd drugiej instancji powinien był merytorycznie rozpoznać ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ocenić, czy zmiana sytuacji majątkowej strony przedstawiona
3 w ponownym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych wpływa na dotychczasowe stanowisko odnośnie zwolnienia od kosztów sądowych (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 marca 2019 r., I CZ 19/19, nie publ.).. Z tych względów, na podstawie art. 39815 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- IV CZ 86/12 2012-10-25Czy ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, oparty na okolicznościach, które już stanowiły podstawę oddalonego wniosku, podlega odrzuceniu, a jeśli tak, to czy sąd drugiej instancji prawidłowo odrzucił skargę k…
- I CZ 87/18 2018-11-16Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu kasacyjnym może być oceniany na nowo, jeśli strona wcześniej korzystała ze zwolnienia w postępowaniu przed sądem niższej instancji?
- V CZ 54/18 2018-08-09Czy sąd drugiej instancji prawidłowo odrzucił skargę kasacyjną z powodu nieuiszczenia opłaty sądowej, pomimo złożenia przez stronę ponownego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych?
- II CZ 24/06 2006-04-26Czy ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, złożony po prawomocnym oddaleniu poprzedniego wniosku, przerywa bieg terminu do uiszczenia opłaty sądowej, jeśli nie zachodzą nowe okoliczności uzasadniające odmienną…
- I PZ 8/22 2023-02-22Czy ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, oparty na tych samych okolicznościach co poprzednio oddalony wniosek, może wpłynąć na bieg terminu do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej?
Powołane przepisy
art. 3986 § 2 KPCart. 3941 § 3 KPCart. 39821 KPCart. 380 KPCart. 107 ust. 2art. 39815§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 27.07.2026. · PDF źródłowy