III CZ 118/04

PostanowienieIzba Cywilna2005-01-06

Skład orzekający: Zbigniew Strus, Mirosław Bączyk, Bronisław Czech

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji oddalające wniosek o wyłączenie sędziego, które nie kończy postępowania w sprawie, jest dopuszczalne do Sądu Najwyższego na podstawie art. 393(18) § 2 k.p.c. w brzmieniu obowiązującym od 1 lipca 2000 r.?
Ratio decidendi
Zażalenie do Sądu Najwyższego na postanowienie sądu drugiej instancji przysługuje w sprawach, w których dopuszczalna jest kasacja, także na postanowienie kończące postępowanie w sprawie, z wyjątkiem określonych sytuacji. Postanowienie oddalające wniosek o wyłączenie sędziego nie jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie, gdyż nie rozstrzyga sprawy jako całości, a jedynie kwestię incydentalną. W związku z tym, zażalenie na takie postanowienie jest niedopuszczalne.
Stan faktyczny
A. M. złożył skargę o wznowienie postępowania w sprawie o stwierdzenie wykonalności orzeczenia sądu zagranicznego. Sąd Apelacyjny oddalił wniosek uczestnika postępowania o wyłączenie sędziów Sądu Okręgowego w T. Uczestnik A. M. wniósł zażalenie na to postanowienie do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie uczestnika A. M. na postanowienie Sądu Apelacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III CZ 118/04 POSTANOWIENIE Dnia 6 stycznia 2005 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Strus (przewodniczący) SSN Mirosław Bączyk SSN Bronisław Czech (sprawozdawca) w sprawie ze skargi A. M. o wznowienie postępowania w sprawie z wniosku B. W. przy uczestnictwie A. M. o stwierdzenie wykonalności orzeczenia sądu zagranicznego i nadanie klauzuli wykonalności, zakończonej postanowieniem Sądu Apelacyjnego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 stycznia 2005 r., zażalenia uczestnika A. M. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 22 stycznia 2004 r., sygn. akt I ACo (…), odrzuca zażalenie.- Uzasadnienie Stosownie do art. 39318 k.p.c., w brzmieniu obowiązującym od 1 lipca 2000 r. zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające kasację (§ 1); w sprawach, w których przysługuje kasacja, zażalenie przysługuje także na postanowienie sądu drugiej instancji kończące postępowanie w sprawie, z wyjątkiem postanowień, o których mowa w art. 392, a także 2 postanowień wydanych w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji (§ 2). Zaskarżone postanowienie, którym Sąd Apelacyjny oddalił wniosek uczestnika postępowania o wyłączenie sędziów Sądu Okręgowego w T., nie należy do kategorii postanowień wymienionych w powołanym przepisie. Nie odrzuca bowiem kasacji (co jest oczywiste) i nie kończy postępowania w sprawie. Postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie jest bowiem takie postanowienie, które kończy sprawę jako pewną całość, po wydaniu którego postępowanie nie może się już dalej toczyć; nie jest nim rozstrzygnięcie w kwestiach incydentalnych, a do takich należy rozstrzygnięcie wniosku o wyłączenie sędziów. Zob. w tym przedmiocie np. orzeczenia Sądu Najwyższego: z dnia 7 czerwca 1991, I CZ 9/91 (OSP 1992/4/100), z dnia 14 listopada 1996 r., I CKN 7/96 (OSNC 1997/3/31), z dnia 22 listopada 1996 r., II UZ 7/96,(OSNP 1997/12/226), z dnia 6 grudnia 1996 r., II UZ 12/96 (OSNP 1997/15/279), z dnia 20 grudnia 1996 r., II CKU 68/96 (Prok. i Pr. 1997/3/34), z dnia 17 kwietnia 1997 r., I CKU 72/96 (Prok. i Pr. 1997/10/43), z dnia 22 sierpnia 1997 r., III CKN 142/97 (Prok. i Pr. 1998/9/32) i z dnia 4 grudnia 1997 r., III CZ 89/97 (Prok. i Pr. 1998/4/29). Sąd Najwyższy w składzie rozpoznającym zażalenie nie podziela poglądu odmiennego wyrażonego w postanowieniu tego Sądu z dnia 28 września 2001 r., I PZ 57/01 (OSNP 2003/17/417). Zażalenie wniesione przez uczestnika postępowania jest zatem niedopuszczalne i podlegało odrzuceniu przez Sąd Apelacyjny, a skoro on tego nie uczynił, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia (art. 39318 § 2 i 3 w zw. z art. 397 § 2 i art. 373 k.p.c.). Niezależnie od powyższego Sąd Najwyższy zauważa, że szybkość postępowania w sprawie niniejszej nie odpowiada zasadzie ekonomii procesowej (art. 6 k.p.c. oraz § 56 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 19 listopada 1987 r. – Regulamin wewnętrznego urzędowania sądów powszechnych, Dz. U. Nr 38, poz. 218 ze zm.). Poza tym, skoro sprawa niniejsza jest sprawą o wznowienie postępowania w sprawie o stwierdzenie wykonalności orzeczenia zagranicznego i nadanie klauzuli wykonalności, zakończonej postanowieniem Sądu Apelacyjnego (vide „wniosek” - oraz zarządzenie Przewodniczącego), do akt sprawy niniejszej powinny być dołączone akta sprawy, której dotyczy skarga o wznowienie postępowania.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 39318 KPCart. 392art. 39318 § 2art. 397 § 2art. 373 KPCart. 6 KPC§ 1§ 2§ 56

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy