III CZ 122/25

PostanowienieIzba Cywilna2026-04-21

Skład orzekający: Dariusz Zawistowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania jest dopuszczalne?
Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania jest niedopuszczalne. Dopuszczalność zażaleń do Sądu Najwyższego reguluje przepis szczególny, jakim jest art. 394¹ k.p.c., a postanowienie o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej nie jest objęte tym przepisem jako podlegające zaskarżeniu. Nawet powołanie się na nieważność postępowania nie zmienia oceny dopuszczalności zażalenia, gdyż stwierdzeniu nieważności nie może służyć niedopuszczalny środek prawny.
Stan faktyczny
Uczestniczka A.S. wniosła zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego o odmowie przyjęcia jej skargi kasacyjnej do rozpoznania. Zarzuciła naruszenie przepisów k.p.c. oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji, wskazując na nieważność postępowania z powodu wadliwego składu sądu. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie jako niedopuszczalne i przyznał adwokatowi koszty nieopłaconej pomocy prawnej.

Pełny tekst orzeczenia

III CZ 122/25 POSTANOWIENIE 21 kwietnia 2026 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Dariusz Zawistowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 21 kwietnia 2026 r. w Warszawie zażalenia A.S. na postanowienie Sądu Najwyższego z 16 kwietnia 2025 r., I CSK 6747/22, w sprawie z wniosku Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w K. z udziałem A.S. o umieszczenie w szpitalu psychiatrycznym bez zgody, 1. odrzuca zażalenie 2. przyznaje adwokat A.K. od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w K. kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści), powiększoną o stawkę podatku VAT, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej uczestniczce w postępowaniu zażaleniowym. UZASADNIENIE Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2025 r. odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej uczestniczki A.S. od postanowienia Sądu Okręgowego w Kielcach z 14 grudnia 2021 r., wydanego w sprawie II Ca 515/20. W zażaleniu na to postanowienie uczestniczka zarzuciła naruszenie art. 379 § 4 k.p.c., art. 49 k.p.c. oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji. Skarżąca wniosła o uchylenie III CZ 122/25 2 zaskarżonego postanowienia i uwzględnienie skargi kasacyjnej, ewentualnie o przekazanie skargi kasacyjnej do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Dopuszczalność zażaleń do Sądu Najwyższego podlega regulacji szczególnej zawartej w art. 3941 k.p.c. Oznacza to, że poza przypadkami uregulowanymi w tym przepisie zażalenie do Sądu Najwyższego jest niedopuszczalne. W świetle art. 3941 k.p.c. postanowienie Sądu Najwyższego o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest orzeczeniem podlegającym zaskarżeniu zażaleniem. Oceny dopuszczalności zażalenia nie zmienia powołanie się przez skarżącą w zażaleniu na przyczyny wadliwości zaskarżonego postanowienia. W ocenie uczestniczki postanowienie to zostało wydane w warunkach nieważności postępowania spowodowanej wadliwym składem sądu, gdyż sędzia rozpoznający sprawę został wyłączony od jej rozpoznania. Nieważność postępowania jest uwzględniana także z urzędu, jednakże w ramach prowadzonego zgodnie z przepisami postępowania. Stwierdzeniu nieważności postępowania nie może zatem służyć niedopuszczalny środek prawny. Skarżąca nie powołała natomiast w zażaleniu innych okoliczności i argumentacji prawnej wskazującej na konieczność rozpoznania zażalenia, mimo jego niedopuszczalności, jako jedynego środka prawnego, przy pomocy którego skarżąca mogłaby uzyskać możliwość ochrony swoich praw, w związku z twierdzeniem o nieprawidłowym składzie sądu, w którym zapadło postanowienie o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Brak zatem podstaw do stwierdzenia naruszenia art. 45 ust. 1 Konstytucji. Z tego względu zażalenie wniesione na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 kwietnia 2025 r. podlegało odrzuceniu jako niedopuszczalne, na podstawie art. 373 § 1 w zw. z art. 397 § 3, art. 3941 § 3, art. 3986 § 3 i art. 39821 k.p.c. [a.ł] III CZ 122/25 3 Dariusz Zawistowski

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 379 § 4 KPCart. 49 KPCart. 45 ust. 1art. 3941 KPCart. 373 § 1art. 397 § 3art. 3941 § 3art. 3986 § 3art. 39821 KPC§ 4§ 1§ 3

Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy