III CZ 20/21
PostanowienieIzba Cywilna2021-09-29
Skład orzekający: Teresa Bielska-Sobkowicz, Marta Romańska, Krzysztof Strzelczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o umorzeniu postępowania w sprawie podziału majątku spółki cywilnej, wydane w następstwie zawarcia ugody, powinno być zaskarżone zażaleniem, a nie apelacją?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że postanowienie o umorzeniu postępowania w sprawie podziału majątku spółki cywilnej, wydane w związku z zawarciem ugody, nie jest postanowieniem kończącym sprawę co do istoty i w związku z tym przysługuje od niego zażalenie, a nie apelacja. Wniesienie apelacji od takiego postanowienia, gdy właściwym środkiem odwoławczym jest zażalenie, skutkuje jego odrzuceniem jako wniesionego po terminie.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni zaskarżyła postanowienie Sądu Okręgowego, które uchyliło postanowienie Sądu Rejonowego o podziale majątku spółki cywilnej i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy uchylił postanowienie Sądu Rejonowego, które w jednym z punktów umorzyło postępowanie w związku z zawarciem ugody. Wnioskodawczyni zarzuciła, że postanowienie o umorzeniu powinno być zaskarżone zażaleniem, a nie apelacją, co skutkowałoby jego odrzuceniem jako wniesionego po terminie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Okręgowego w części, w jakiej dotyczyło ono postanowienia Sądu Rejonowego o umorzeniu postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CZ 20/21 POSTANOWIENIE Dnia 29 września 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Marta Romańska SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie z wniosku J.C. przy uczestnictwie A.S. o podział majątku spółki cywilnej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 września 2021 r., zażalenia wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 10 grudnia 2020 r., sygn. akt XII Ga […], uchyla zaskarżone postanowienie w części, w jakiej dotyczy postanowienia Sądu Rejonowego w N. z dnia 18 marca 2019 r., sygn. akt V GNs […] w punkcie III (trzecim). UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 10 grudnia 2020 r. Sąd Okręgowy w K. uchylił postanowienie Sądu Rejonowego w N. z dnia 18 marca 2019 r. i przekazał sprawę o podział majątku spółki do ponownego rozpoznania. Uchylonym postanowieniem Sąd Rejonowy zasądził od wnioskodawczyni J.C. na rzecz uczestniczki A.S. kwotę 12 126,89 zł (pkt I), oddalił roszczenie o ochronę posiadania (pkt II), umorzył
2 postępowanie w pozostałym zakresie (pkt III) i orzekł o kosztach postępowania (pkt IV). Postanowienie Sądu Okręgowego zaskarżyła w całości zażaleniem wnioskodawczyni, zarzucając naruszenie prawa procesowego, to jest art. 518 zd. 1 i 2 w związku z art. 13 § 2, art. 397 § 3 i art. 373 § 1 k.p.c., polegające na uchyleniu postanowienia Sądu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w całości, podczas gdy apelacja uczestniczki w części dotyczącej umorzenia postępowania powinna zostać rozpoznana jako zażalenie podlegające odrzuceniu jako wniesione po terminie. W konkluzji wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Skarżąca określiła w zażaleniu, że zaskarża postanowienie Sądu Okręgowego w całości, jednak sformułowanie zakresu zaskarżenia jest nieprecyzyjne, skoro wszystkie zarzuty i argumenty odnoszą się tylko do tej części zaskarżonego orzeczenia, którym oddalono apelację także co ro rozstrzygnięcia zawartego w pkt III postanowienia Sądu Rejonowego w N., którym Sąd ten umorzył postępowanie wobec zawarcia ugody. Należy zwrócić uwagę, że przepisy kodeksu postępowania cywilnego ściśle określają, jaki środek odwoławczy przysługuje od wydanego przez sąd pierwszej instancji orzeczenia. Apelacja, zgodnie z art. 367 § 1 k.p.c., przysługuje od wyroku, a przez odwołanie z art. 13 § 2 k.p.c. - także od postanowienia kończącego sprawę co do istoty, a więc od postanowienia rozstrzygającego sprawę co do meritum. Takim postanowieniem nie jest postanowienie o umorzeniu postępowania wobec zawarcia ugody, bowiem takie postanowienie, chociaż kończy postepowanie w całości lub w części, nie rozstrzyga sprawy merytorycznie. Przysługuje zatem od niego zażalenie, co jasno wynika z art. 394 § 1 k.p.c. Trafnie zarzuciła skarżąca, że również postanowienie zawarte w pkt III postanowienia Sądu Rejonowego zostało zaskarżone apelacją, wniesioną w terminie właściwym dla tego środka zaskarżenia, podczas, gdy termin do wniesienia zażalenia, określony w art.394 § 2 k.p.c. wynosi tydzień i jest krótszy niż termin do wniesienia apelacji, o jakim mowa w art. 369 § 1 k.p.c. Zażalenie
3 wniesione z uchybieniem terminu podlega odrzuceniu, zgodnie z art. 397 § 2 w związku z art. 370 i 373 k.p.c. Wobec powyższego Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji na podstawie art. 3941 § 3 w związku z art. 39815 k.p.c. ke
Powiązane orzeczenia
- II CZ 82/14 2015-01-14Czy w postępowaniu działowym, w sytuacji gdy apelacja dotyczy części postanowienia o podziale majątku, sąd odwoławczy może uchylić zaskarżone postanowienie w całości, nawet jeśli uchylenie części postanowienia nie wpływa…
- IV CSK 189/06 2006-11-09Czy postanowienie o podziale majątku spółki cywilnej jest wadliwe, jeśli jego sentencja nie precyzuje składników majątku i ich wartości, a jedynie odsyła do dokumentów zewnętrznych i opinii biegłych?
- V CZ 135/07 2008-01-23Czy zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające apelację w sprawie o podział majątku wspólnego przysługuje, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż próg wymagany do wniesienia skargi kasacyjn…
- IV CZ 62/08 2008-08-21Czy w przypadku, gdy sąd w postanowieniu wstępnym dotyczącym podziału majątku wspólnego nie rozstrzygnął w sentencji o wszystkich spornych składnikach majątkowych, dopuszczalne jest zaskarżenie takiego postanowienia apel…
- III CZ 4/13 2013-02-28Czy postanowienie sądu pierwszej instancji o podziale majątku wspólnego, które nie rozstrzygnęło odrębnie o żądaniu rozliczenia nakładów z majątku osobistego na majątek wspólny, lecz jedynie pomniejszyło o nie należną je…
Powołane przepisy
art. 518art. 13 § 2art. 397 § 3art. 373 § 1 KPCart. 367 § 1 KPCart. 13 § 2 KPCart. 394 § 1 KPCart.394 § 2 KPCart. 369 § 1 KPCart. 397 § 2art. 370art. 3941 § 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy