III CZ 226/22
PostanowienieIzba Cywilna2022-05-19
Skład orzekający: Maciej Kowalski, Tomasz Szanciło, Jacek Widło
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji oddalające wniosek o wyłączenie sędziego, wniesione po wejściu w życie nowelizacji Kodeksu postępowania cywilnego z dnia 4 lipca 2019 r., podlega rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy, czy przez inny skład sądu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji oddalające wniosek o wyłączenie sędziego, wniesione po dniu 7 listopada 2019 r., podlega rozpoznaniu przez inny skład sądu pierwszej instancji, zgodnie z art. 3941a § 1 pkt 10 k.p.c. Sąd Najwyższy, do którego takie zażalenie zostało błędnie skierowane, jest niewłaściwy i powinien przekazać je do rozpoznania sądowi właściwemu.Stan faktyczny
Pozwany wniósł zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego w T. z dnia 4 marca 2022 r., które oddaliło jego wniosek o wyłączenie sędziego. Zażalenie zostało wniesione do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość do rozpoznania tego zażalenia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał zażalenie Sądowi Rejonowemu w T. do rozpoznania w innym składzie.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CZ 226/22 POSTANOWIENIE Dnia 19 maja 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maciej Kowalski (przewodniczący) SSN Tomasz Szanciło (sprawozdawca) SSN Jacek Widło w sprawie z powództwa […] Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego Niestandaryzowanego Funduszu Sekurytyzacyjnego w W. przeciwko A. K. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 19 maja 2022 r., zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Rejonowego w T. z dnia 4 marca 2022 r., sygn. akt I C […], stwierdza swoją niewłaściwość i przekazuje zażalenie Sądowi Rejonowemu w T. do rozpoznania w innym składzie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 4 marca 2022 r. Sąd Rejonowy w T. oddalił wniosek pozwanego A. K. o wyłączenie od rozpoznania sprawy sędziego tego Sądu - M. K.-K.. Zażalenie na to postanowienie wniósł pozwany, zaskarżając je w całości. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3941 § 1 k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną oraz
2 na postanowienie sądu drugiej lub pierwszej instancji odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Ponadto, stosownie do treści art. 3941 § 11 k.p.c., zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje także w razie uchylenia przez sąd drugiej instancji wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Istotne jest przy tym, że wyliczenie orzeczeń, od których przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego, ma charakter enumeratywny. Zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji wydane w przedmiocie oddalenia wniosku o wyłączenie sędziego (a z takim mieliśmy do czynienia w niniejszej sprawie) podlega natomiast rozpoznaniu przez inny skład tego sądu (art. 3941a § 1 pkt. 10 k.p.c.). Taka właściwość Sądu Najwyższego, jak również sądu pierwszej instancji w zakresie rozpoznawania ww. zażaleń została wprowadzona ustawą z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r., poz. 1469 ze zm.), która w tej części weszła w życie z dniem 7 listopada 2019 r. Do rozpoznania środków odwoławczych wniesionych i nierozpoznanych przed dniem wejścia w życie tej ustawy stosuje się przepisy kodeksu postępowania cywilnego w dotychczasowym brzmieniu (art. 9 ust. 4 tej ustawy), a do środków odwoławczych wniesionych od dnia 7 listopada 2019 r. stosuje się przepisy tego kodeksu w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą. W konsekwencji, o tym, które przepisy mają zastosowanie do konkretnego środka odwoławczego, decyduje data jego wniesienia. W niniejszej sprawie postanowienie w przedmiocie oddalenia wniosku o wyłączenie sędziego zostało wydane w dniu 4 marca 2022 r., zażalenie zostało zatem wniesione już po wejściu w życiu ustawy z nowelizującej. Zgodnie zatem z art. 3941a § 1 pkt 10 k.p.c. zażalenie to podlega rozpoznaniu przez inny skład Sądu pierwszej instancji (Sądu Rejonowego w T.). Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 27 listopada 2020 r. (III CZP 12/20, OSNC 2021, nr 4, poz. 25), sąd niewłaściwy, do którego skierowano zażalenie podlegające rozpoznaniu na podstawie art. 3941a § 1 k.p.c. przez inny
3 skład sądu pierwszej instancji, przekazuje zażalenie do rozpoznania sądowi właściwemu (art. 200 § 14 w zw. z art. 391 § 1, art. 397 § 3 i art. 3941a § 2 k.p.c.). Z taką sytuacją mieliśmy do czynienia w niniejszej sprawie, albowiem pozwany wniósł tzw. zażalenie poziome do innego składu Sądu pierwszej instancji. Bez znaczenia pozostawało przy tym, że skierował je do Sądu Najwyższego, albowiem błędne zaadresowanie środka zaskarżenia, tym bardziej przez stronę niereprezentowaną przez profesjonalnego pełnomocnika, nie wpływa na charakter tego środka. Z tych względów, na podstawie art. 200 § 14 w zw. z art. 391 § 1 w zw. z art. 39821 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy przekazał zażalenie Sądowi Rejonowego w T. do rozpoznania w innym składzie. a.s.
Powiązane orzeczenia
- IV CZ 25/20 2020-07-17Czy zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziego, wydane przed wejściem w życie nowelizacji Kodeksu postępowania cywilnego z dnia 20 grudnia 2019 r., podlega rozpoznaniu prz…
- V CZ 38/21 2021-06-15Czy Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu drugiej instancji o odrzuceniu apelacji, czy też takie zażalenie powinno zostać przekazane do rozpoznania innemu składowi sądu drugiej instan…
- III CZ 13/20 2020-05-27Czy Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę o wznowienie postępowania, jeżeli zażalenie zostało wniesione po wejściu w życie nowelizacji Kodeksu pos…
- I CZ 54/20 2020-11-06Czy zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku podlega rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy na podstawie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego w br…
- V CZ 24/21 2021-05-13Czy Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu drugiej instancji oddalające wniosek o wyłączenie sędziego?
Powołane przepisy
art. 3941 § 1 KPCart. 3941 § 11 KPCart. 3941a § 1 pkt. 10 KPCart. 9 ust. 4art. 3941a § 1 pkt 10 KPCart. 3941a § 1 KPCart. 200 § 14art. 391 § 1art. 397 § 3art. 3941a § 2 KPCart. 39821art. 3941 § 3 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy