IV CZ 25/20

Sygn. akt IV CZ 25/20 POSTANOWIENIE Dnia 17 lipca 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Dariusz Zawistowski (przewodniczący) SSN Anna Owczarek (sprawozdawca) SSN Katarzyna Tyczka-Rote w sprawie z powództwa J. N. przeciwko Gminie Miasta K. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 lipca 2020 r., zażalenia strony pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 13 lutego 2020 r., sygn. akt I ACa (…), zwrócić akta sprawy z przedstawionym zażaleniem Sądowi Apelacyjnemu w (…). UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 13 lutego 2020 r. Sąd Apelacyjny w (…) oddalił wniosek pozwanej Gminy Miasto K. o wyłączenie P. D. - Sędziego Sądu Apelacyjnego w (…) od rozpoznania sprawy. Sąd wskazał, że pełnomocnik pozwanej przytoczył dla uzasadnienia wniosku jedynie fakt powołania P. D. na stanowisko Sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2018 poz. 3). Ocenił, że nie uprawdopodobniono, aby orzekanie tego Sędziego prowadziło w indywidualnych okolicznościach 2 rozpoznawanej sprawy do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Pozwana wniosła zażalenie na powyższe postanowienie do Sądu Apelacyjnego w (…), który w dniu 12 marca 2020 r. przedstawił je Sądowi Najwyższemu. Sąd Najwyższy zważył: Zgodnie z art. 3942 § 11 pkt 2 k.p.c., w brzmieniu wprowadzonym ustawą z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2019, poz. 1469), która weszła w życie 7 listopada 2019 r., zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziego przysługuje do innego składu sądu drugiej instancji. W myśl przepisów przejściowych (art. 9 ust. 2) do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie nowelizacji, po jej wejściu w życie stosuje się przepisy k.p.c. w nowym brzmieniu. Konsekwentnie do rozpoznania zażalenia właściwy był inny skład Sądu Apelacyjnego w (…). Po wydaniu postanowienia z dnia 13 lutego 2020 r. zmienił się stan prawny o tyle, że właściwością rzeczową Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego objęto rozpoznawanie wniosków lub oświadczeń dotyczących wyłączenia sędziego albo o oznaczenie sądu, przed którym ma się toczyć postępowanie, obejmujących zarzut braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego. Sąd rozpoznający sprawę został zobowiązany do przekazania niezwłocznie Prezesowi Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych takiego wniosku lub oświadczenia celem nadania mu dalszego biegu na zasadach określonych w odrębnych przepisach (art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym - jedn. tekst: Dz.U. z 2019 r., poz. 825 ze zm.). Przepis w tym brzmieniu wprowadzony ustawą z dnia 20 grudnia 2019 r. o zmianie ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2020 r., poz. 190) obowiązuje od dnia 14 lutego 2020 r. Wykładnia językowa prowadzi do jednoznacznej konkluzji, 3 że Sądowi Najwyższemu powierzono jedynie rozpoznawanie wniosków lub oświadczeń, a nie zażaleń na postanowienie o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziego. Czynności sądowe (tu: postanowienie Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 13 lutego 2020 r.) i czynności stron (tu: zażalenie na wskazane postanowienie) jako podjęte przed dniem wejścia w życie tej ustawy wywołały skutki procesowe (a contrario art. 10 ust. 3). W braku podstawy prawnej, pozwalającej Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego na rozpoznanie zażalenia na postanowienie sądu drugiej instancji o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziego, z pominięciem właściwości rzeczowej wynikającej z art. 3942 § 11 pkt 2 k.p.c. i wobec konieczności rozpoznania tego środka zaskarżenia stwierdzić należy, że w sprawie nie mają zastosowania przepisy przejściowe zawarte w art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 grudnia 2019 r. Z tych względów Sąd Najwyższy zwrócił sprawę z przedstawionym zażaleniem Sądowi Apelacyjnemu w (…). jw