III CZ 26/21
PostanowienieIzba Cywilna2021-09-09
Skład orzekający: Władysław Pawlak, Paweł Grzegorczyk, Monika Koba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie do Sądu Najwyższego na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę o wznowienie postępowania jest dopuszczalne w świetle aktualnego brzmienia art. 394¹ § 1 k.p.c. i przepisów wprowadzających zmiany w Kodeksie postępowania cywilnego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzuca zażalenie, uznając je za niedopuszczalne. Zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 394¹ § 1 k.p.c., zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje jedynie na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną lub skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, a także na postanowienie kasatoryjne sądu drugiej instancji. Uchylenie art. 394¹ § 2 k.p.c. na mocy ustawy nowelizującej z dnia 4 lipca 2019 r. wyeliminowało możliwość zaskarżania postanowień kończących postępowanie w sprawie, w tym postanowień o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy odrzucił skargę pozwanego o wznowienie postępowania w sprawie o zapłatę. Pozwany złożył zażalenie do Sądu Najwyższego na postanowienie o odrzuceniu skargi. Sąd Najwyższy uznał, że zażalenie jest niedopuszczalne ze względu na zmiany w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego dotyczące zaskarżalności postanowień.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie jako niedopuszczalne.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CZ 26/21 POSTANOWIENIE Dnia 9 września 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Władysław Pawlak (przewodniczący) SSN Paweł Grzegorczyk SSN Monika Koba (sprawozdawca) w sprawie ze skargi T. K. o wznowienie postępowania w sprawie z powództwa I. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. (obecnie C. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K.) przeciwko T. K. o zapłatę, zakończonego wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia 6 lutego 2015 r., XII Ga [...], po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 9 września 2021 r., zażalenia T. K. na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 5 maja 2021 r., sygn. akt XII Ga [...], odrzuca zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 5 maja 2021 r. Sąd Okręgowy w K. odrzucił skargę pozwanego T. K. o wznowienie postępowania w sprawie z powództwa I. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. (obecnie C. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K.) przeciwko T. K. o zapłatę, zakończonego wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia 6 lutego 2015 r., (XII Ga [...]) oddalającym apelację
2 pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w K. z dnia 31 marca 2014 r. zasądzającego od pozwanego na rzecz powódki kwotę 41.775,10 zł z ustawowymi odsetkami i kosztami procesu. Od powyższego postanowienia zażalenie do Sądu Najwyższego złożył pełnomocnik pozwanego zaskarżając je w całości (k. 112 - 113). Zażalenie nie zostało podpisane, brak dowodu jego opłacenia i doręczenia jego odpisu powódce. Czynności zmierzające do zobligowania pełnomocnika pozwanego do usunięcia braków formalnych zażalenia Sąd przedstawiający zażalenie uznał za zbędne, przyjmując że w obecnym stanie prawnym zażalenie do Sądu Najwyższego na postanowienie odrzucające skargę o wznowienie postępowania jest niedopuszczalne (k. 119). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z aktualnym, właściwym na dzień wydania zaskarżonego postanowienia i wniesienia zażalenia, brzmieniem art. 3941 § 1 k.p.c., zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną oraz na postanowienie sądu drugiej lub pierwszej instancji odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Zgodnie zaś z art. 3941 § 11 k.p.c., zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje także w razie uchylenia przez sąd drugiej instancji wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Z dniem 7 listopada 2019 r. na mocy ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r., poz.1469 ze zm.; dalej: „ustawa nowelizująca z dnia 4 lipca 2019 r.” lub „ustawa”) został uchylony art. 3941 § 2 k.p.c., który stanowił, że w sprawach, w których przysługuje skarga kasacyjna, zażalenie przysługuje także na postanowienie sądu drugiej instancji kończące postępowanie w sprawie, z wyjątkiem postanowień, o których mowa w art. 3981 k.p.c., a także postanowień wydanych w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji. Ten właśnie przepis w poprzednim stanie prawnym był podstawą dopuszczalności zażalenia do Sądu Najwyższego na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem tego
3 sądu, gdyż postanowienie takie kwalifikowane było - w rozumieniu tego przepisu, jako kończące postępowanie w sprawie (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 14 listopada 2006 r., II CZ 85/06, niepubl., z dnia 20 czerwca 2008 r., IV CZ 36/08, niepubl., i z dnia 4 lipca 2008 r., I CZ 139/07, OSNC - ZD 2009, nr A, poz.18). Należy więc przyjąć, że katalog postanowień zaskarżalnych do Sądu Najwyższego jest zamknięty i aktualnie obejmuje tylko postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej i skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, a także orzeczenia kasatoryjne sądu drugiej instancji. W obecnym stanie prawnym zażalenie wniesione do Sądu Najwyższego na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę o wznowienie jest zatem niedopuszczalne (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 27 maja 2020 r., III CZ 13/20, niepubl., z dnia 23 czerwca 2020 r., IV CZ 17/20, niepubl., z dnia 30 września 2020 r., I CZ 37/20, niepubl., i z dnia 13 maja 2021 r., III CZ 15/21, niepubl.). Ustawa nowelizująca z dnia 4 lipca 2019 r. weszła w życie w dniu 7 listopada 2019 r., i znajduje zastosowanie w niniejszej sprawie, skoro zarówno zaskarżone postanowienie zostało wydane i zażalenie zostało wniesione, po jej wejściu w życie (art. 9 ust. 1 i 2 ustawy) (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 27 maja 2020 r., III CZ 10/20, niepubl. i z dnia 19 grudnia 2019 r., V CZ 90/19, niepubl.). Ubocznie dostrzeżenia wymaga, że w niniejszej sprawie zażalenie do Sądu Najwyższego na postanowienie Sądu drugiej instancji o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania nie przysługiwałoby także w stanie prawnym obowiązującym przed wejściem w życie ustawy nowelizującej z dnia 4 lipca 2019 r. Ze względu na wartość przedmiotu sporu (41.775,10 zł) postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania dotyczyło bowiem sprawy o prawa majątkowe w której skarga kasacyjna nie przysługuje (art. 3982§ 1 k.p.c.). Wobec niedopuszczalności zażalenia zbędne było podejmowanie przez Sąd Okręgowy czynności zmierzających do usunięcia jego braków formalnych, opłacenia i doręczenia stronie przeciwnej.
4 Z przytoczonych względów, na podstawie art. 3941 § 3 w związku z art. 3986 § 3 oraz w związku z art. 3986 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. jw
Powiązane orzeczenia
- IV CZ 78/20 2021-04-28Czy zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę o wznowienie postępowania jest dopuszczalne do Sądu Najwyższego po zmianach wprowadzonych ustawą z dnia 4 lipca 2019 r.?
- IV CZ 17/20 2020-06-23Czy zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem tego sądu jest dopuszczalne do Sądu Najwyższego na podstawie przepisów Kodeksu postępow…
- I CZ 37/20 2020-09-30Czy zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę o wznowienie postępowania jest dopuszczalne do Sądu Najwyższego w świetle aktualnego brzmienia art. 394¹ § 1 k.p.c.?
- II PZ 10/20/1 2021-11-25Czy zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę o wznowienie postępowania jest dopuszczalne do Sądu Najwyższego na podstawie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego obowiązujących od 7 listopada…
- I UZ 18/21 2021-11-25Czy zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania jest dopuszczalne po wejściu w życie zmian wprowadzonych ustawą z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępo…
Powołane przepisy
art. 3941 § 1 KPCart. 3941 § 11 KPCart. 3941 § 2 KPCart. 3981 KPCart. 9 ust. 1art. 3982§ 1 KPCart. 3941 § 3art. 3986 § 3art. 3986 § 2 KPC§ 1§ 11§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy