III CZ 326/22
PostanowienieIzba Cywilna2023-06-28
Skład orzekający: Dariusz Dończyk, Grzegorz Misiurek, Karol Weitz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie sądu niższej instancji, wniesione osobiście przez stronę niemającą zdolności postulacyjnej przed Sądem Najwyższym, powinno zostać odrzucone jako niedopuszczalne?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie, uznając je za niedopuszczalne. Stwierdzono, że w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, w tym w zakresie czynności procesowych podejmowanych przed sądem niższej instancji w ramach środka odwoławczego do Sądu Najwyższego, obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych. Zażalenie wniesione osobiście przez stronę niemającą wymaganej zdolności postulacyjnej jest dotknięte brakiem nieusuwalnym, skutkującym odrzuceniem środka odwoławczego.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Cieszynie odrzucił skargę A. M. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, uznając ją za spóźnioną, nieopłaconą i niedopuszczalną. A. M. wniósł osobiście zażalenie na to postanowienie. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie i je odrzucił.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie jako niedopuszczalne.Pełny tekst orzeczenia
III CZ 326/22 POSTANOWIENIE 28 czerwca 2023 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Dariusz Dończyk (przewodniczący) SSN Grzegorz Misiurek SSN Karol Weitz (sprawozdawca) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 28 czerwca 2023 r. w Warszawie, zażalenia A. M. na postanowienie Sądu Rejonowego w Cieszynie z 22 marca 2022 r., I C 449/22, w sprawie ze skargi A. M. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia z dnia 31 października 2006 r., sygn akt I C 337/05 w sprawie ze skargi A. M. z udziałem L. F., odrzuca zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z 22 marca 2022 r. Sąd Rejonowy w Cieszynie odrzucił skargę A. M. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku wydanego w sprawie I C 337/05. W uzasadnieniu Sąd Rejonowy wyjasnił, że w sprawie o sygn. akt I C 337/05 z powództwa L. M. przeciwko A. M. o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym wyrok Sądu Rejonowego w Cieszynie wydany został w dniu 29 marca 2006 r, a stał się prawomocny w dniu 17 maja 2006 r.
III CZ 326/22 2 Tymczasem powód wniósł osobiście sporządzoną skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia w lutym 2022 r., a więc z przekroczeniem terminu wskazanego w art. 4246 § 1 k.p.c., a także z nauszeniem określonego w art. 871 § 1 k.p.c. przymusu adwokacko-radcowskiego oraz nieopłaconą. Z tego względu Sąd Rejonowy w Cieszynie na podstawie art. 4246 § 3 k.p.c. odrzucił skargę A. M. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomcnego orzeczenia, jako spóźnioną, nieopłaconą i z innych przyczyn niedopuszczalną. We wniesionym osobiście zażaleniu na postanowienie Sądu Rejonowego z 22 marca 2022 r. A. M. zarzucił, że zaskarżony wyrok został wydany „bez możliwości elementarnej obrony przed zarzutami przedstawionymi w Sądzie”, czym narusza jego prawa obywatelskie określone zarówno w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, jak i w międzynarodowych konwencjach. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 87¹ § 1 k.p.c., w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych, które dotyczy także czynności procesowych podejmowanych przed sądem niższej instancji, chyba że strona jest osobą wymienioną § 2 tego artykułu. Skarżący niewątpliwie nie ma wymaganej przez ten przepis zdolności postulacyjnej. W związku z tym zażalenie od postanowienia Sądu Rejonowego w Cieszynie powinno być sporządzone i podpisane przez adwokata lub radcę prawnego. Zażalenie sporządzone i podpisane przez stronę niemającą zdolności postulacyjnej przed Sądem Najwyższym jest dotknięte brakiem nieusuwalnym, skutkującym odrzuceniem środka odwoławczego jako niedopuszczalnego, bez wzywania do uzupełniania tego braku i bez możliwości jego usunięcia przez pełnomocnika (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z 23 lutego 2012 r. V CZ 132/11, z 21 września 2011 r., I CZ 59/11, z 25 sierpnia 2010 r. II UZ 16/10, z 6 listopada 2008 r. III CZ 35/08). Skutki niezachowania przymusu adwokackiego normowanego przez przepis art. 87¹ § 1 k.p.c. reguluje ogólnie art. 130 § 5 k.p.c., a w odniesieniu do środków odwoławczych objętych przymusem adwokackim, w tym zażaleń do Sądu Najwyższego, obowiązują szczególne regulacje (art. 394¹ §
III CZ 326/22 3 3 k.p.c. w zw. z art. 398²¹ k.p.c., art. 370 k.p.c. i art. 373 k.p.c.) przewidujące odrzucenie zażalenia wniesionego osobiście przez stronę. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c. w zw. z art. 3941 k.p.c. orzeczono jak w sentencji. [ł.n] [W.R.]
Powiązane orzeczenia
- III CZ 232/22 2022-10-27Czy zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia, wniesione osobiście przez stronę nieposiadającą zdolności postulacyjnej przed Sądem Najwy…
- III PZ 7/15 2015-07-15Czy zażalenie do Sądu Najwyższego wniesione osobiście przez stronę, która nie jest zwolniona z przymusu adwokacko-radcowskiego, podlega odrzuceniu?
- II CZ 28/19 2019-05-31Czy zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, sporządzone i podpisane przez stronę nieposiadającą zdolności postulacyjnej przed Sądem Najw…
- III CZ 236/22 2023-01-13Czy zażalenie wniesione osobiście przez stronę, która powinna być zastępowana przez adwokata lub radcę prawnego, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne?
- III CZ 158/22 2022-06-30Czy zażalenie wniesione do Sądu Najwyższego przez stronę pozbawioną zdolności postulacyjnej, bez zastępstwa przez adwokata lub radcę prawnego, jest dopuszczalne?
Powołane przepisy
art. 4246 § 1 KPCart. 871 § 1 KPCart. 4246 § 3 KPCart. 87art. 130 § 5 KPCart. 394art. 398art. 370 KPCart. 373 KPCart. 3986 § 3 KPCart. 3941 KPC§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 28.07.2026. · PDF źródłowy