III CZ 34/17
PostanowienieIzba Cywilna2017-09-15
Skład orzekający: Władysław Pawlak, Anna Owczarek, Krzysztof Pietrzykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przysługuje skarga kasacyjna na postanowienie sądu drugiej instancji oddalające zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że skarga kasacyjna na postanowienie sądu drugiej instancji oddalające zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania nie przysługuje. Przyjęto, że skarga o wznowienie postępowania, mimo że zmierza do zmiany lub uchylenia prawomocnego orzeczenia, pełni rolę nadzwyczajnego środka zaskarżenia, odmiennego od pozwu lub wniosku inicjującego postępowanie, co wyklucza możliwość wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia w przedmiocie jej odrzucenia.Stan faktyczny
Wnioskodawcy wnieśli skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem w przedmiocie uwłaszczenia. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę o wznowienie postępowania. Sąd drugiej instancji oddalił zażalenie wnioskodawców na to postanowienie. Sąd Okręgowy odrzucił skargi kasacyjne wnioskodawców od postanowienia oddalającego zażalenie. Wnioskodawcy wnieśli zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skarg kasacyjnych, zarzucając naruszenie art. 5191 § 1 k.p.c.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie wnioskodawców jako bezzasadne.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CZ 34/17 POSTANOWIENIE Dnia 15 września 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Władysław Pawlak (przewodniczący) SSN Anna Owczarek (sprawozdawca) SSN Krzysztof Pietrzykowski w sprawie z wniosku W.U. i Z.U. przy uczestnictwie W.B., J.B., D.D., J.B., J.J., D.B., S.B., W.B., J.B., M.B., J.D., M.G., Z. P., A.K., H.L., W.M., F.B., A.B., J.B. i J.M.B. w przedmiocie skargi o wznowienie postępowania o uwłaszczenie zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w M. z dnia 17 marca 1988 r., I Ns (…) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 września 2017 r., zażalenia wnioskodawców na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 17 maja 2016 r., sygn. akt WSC (…), WSC (…) oddala zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 21 grudnia 2016 r. Sąd Okręgowy w K. odrzucił, jako niedopuszczalne, skargi kasacyjne wnioskodawców W.U. i Z.U. od postanowienia Sądu Okręgowego w K. 15 lutego 2016 r. w przedmiocie oddalenia zażalenia wnioskodawców na postanowienie Sądu Rejonowego w M. z dnia 15 maja 2014 r. odrzucającego skargę o wznowienie postępowania w sprawie o uregulowanie
2 własności gospodarstwa rolnego, zakończonej prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w M. z dnia 17 marca 1988 r. Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli wnioskodawcy zarzucając naruszenie art. 5191 § 1 k.p.c. Zdaniem skarżących sprawa niniejsza była sprawą z zakresu prawa rzeczowego, a postanowienie sądu drugiej instancji oddalające zażalenie na postanowienie odrzucającego skargę o wznowienie postępowania „utrwala istniejące prawomocnie, merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy”, a tym samym wkracza w jego zakres, kończąc postępowanie w sprawie w rozumieniu art. 5191 § 1 k.p.c. Wnioskodawca W.U. wskazał ponadto, że swoje uprawnienie wywodzi z faktu pouczenia przy doręczeniu odpisu postanowienia z dnia 21 grudnia 2016 r., że przysługuje od niego skarga kasacyjna. Sąd Najwyższy zważył: Judykatura zgodnie przyjmuje, że skarga kasacyjna (wcześniej kasacja) na postanowienie sądu drugiej instancji oddalające zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania nie przysługuje (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 28 czerwca 2001 r., I CZ 94/01, OSNC 2002, Nr 3, poz. 34, z dnia 15 października 2001 r., V CKN 357/01, OSNC 2002, nr 7-8, poz. 92, z dnia 15 lutego 2002 r., III CZ 2/02, nie publ., z dnia 19 marca 2002 r., II CZ 166/01, nie publ., z dnia 8 sierpnia 2005 r., I CK 234/05, nie publ., z dnia 6 września 2006 r., IV CK 17/06, nie publ., z dnia 16 lipca 2008 r., II CZ 50/08, nie publ., z dnia 4 marca 2009 r., IV CZ 16/09, nie publ., z dnia 17 lipca 2014 r., III CZ 31/14, nie publ.). Przyjmuje się bowiem, że skarga o wznowienie postępowania zmierza do zmiany albo uchylenia zaskarżonego prawomocnego orzeczenia funkcjonalnie pełniąc rolę nadzwyczajnego środka zaskarżenia, zasadniczą inną od pozwu lub wniosku o wszczęcie postępowania nieprocesowego, a odrębna nazwa oraz sposób jej wnoszenia i rozpoznania (art. 399-4161 k.p.c.), uniemożliwiają utożsamianie jej z pozwem lub wnioskiem inicjującym postępowanie nieprocesowe. Z tych względów pozbawione jest znaczenia procesowego, skądinąd trafne stwierdzenie skarżących, że sprawy o uregulowanie własności gospodarstwa rolnego należą do kategorii spraw z zakresu prawa rzeczowego w rozumieniu art. 5191 § 1 k.p.c., zatem co do zasady
3 o dopuszczalności skargi kasacyjnej decydowałby ten przepis (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego 2002 r., III CZ 2/02, nie publ.). Chybiony jest także argument odwołujący się do wadliwego pouczenia wnioskodawcy przy doręczeniu odpisu postanowienia o możliwości wniesienia skargi kasacyjnej. Ograniczenie zdolności postulacyjnej stron w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, profesjonalizm pełnomocnika uniemożliwia mu usprawiedliwienie uchybienia, łatwym zresztą do dostrzeżenia, błędem sądu. Z tych względów Sąd Najwyższy zażalenie, jako bezzasadne, oddalił na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. jw
Powiązane orzeczenia
- I UZ 48/18 2019-01-16Czy skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji odrzucające skargę o wznowienie postępowania?
- III CZ 31/14 2014-07-17Czy skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania?
- I CZ 109/14 2015-01-14Czy skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania?
- IV CZ 16/09 2009-03-04Czy skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania?
- II CZ 50/08 2008-07-16Czy skarga kasacyjna przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji oddalające zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania?
Powołane przepisy
art. 5191 § 1 KPCart. 399art. 39814art. 3941 § 3art. 13 § 2 KPC§ 1§ 3§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy