III CZ 37/10

Sygn. akt III CZ 37/10 POSTANOWIENIE Dnia 14 października 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący) SSN Mirosław Bączyk SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (sprawozdawca) w sprawie z powództwa R. W. przeciwko E. W. o ochronę dóbr osobistych, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 14 października 2010 r., zażalenia powoda na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 23 kwietnia 2010 r., sygn. akt I ACa (…), oddala zażalenie. Uzasadnienie Postanowieniem zawartym w wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 23 kwietnia 2010 r. zasądzono od powoda R. W. na rzecz pozwanej E. W. kwotę 1.200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. Pozwany zaskarżył wyżej wskazane postanowienie o kosztach zażaleniem, zaskarżając je w całości i wnosząc o jego zmianę poprzez oddalenie wniosku o zasądzenie kosztów postępowania z uwagi na dokonanie potrącenia. Podniósł, że w innym postępowaniu Sąd Rejonowy w W. w dniu 12 marca 2008 r. zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 3.146 zł, zaś do dnia złożenia zażalenia zasądzona kwota nie 2 została uiszczona przez pozwaną. W związku z tym powód przedstawił w zażaleniu kwotę zasądzoną przez Sąd Rejonowy w W. do potrącenia z kwotą zasądzoną zaskarżonym postanowieniem Sądu Apelacyjnego, co zdaniem pozwanego powoduje umorzenie wierzytelności do wysokości wierzytelności niższej i uzasadnia zażalenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 498 § 1 k.c. potrącenie wierzytelności z wierzytelnością drugiej strony może być dokonane, gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a ponadto obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone przed sądem lub przed innym organem państwowym. W momencie zasądzania przez Sąd Apelacyjny kosztów postępowania apelacyjnego od powoda na rzecz pozwanej stron nie łączył stosunek obligacyjny z tytułu zasądzanych kosztów. Stosunek ten powstał dopiero po zasądzeniu kosztów postępowania przez Sąd Apelacyjny, właśnie w wyniku ich zasądzenia. Wobec tego dopiero po zasądzeniu kosztów postępowania można dokonywać potrącenia, przy założeniu spełnienia pozostałych warunków potrącenia wierzytelności. Oczywiste jest, że Sąd Apelacyjny w momencie orzekania o kosztach nie mógł brać pod uwagę przyszłego potrącenia wierzytelności mającej za przedmiot zasądzane koszty z inną wierzytelnością. Należy również zauważyć, że na postawie art. 499 zdanie pierwsze k.c. potrącenia dokonywa się przez oświadczenie złożone drugiej stronie, a więc nie w zażaleniu kierowanym do sądu. Wobec powyższego, na podstawie art. 39814 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.