III CZ 51/14
PostanowienieIzba Cywilna2014-12-09
Skład orzekający: Barbara Myszka, Marian Kocon, Marta Romańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenia sądu karnego z 2010 r., wskazujące na niezgodne z prawdą oświadczenia członków zarządu powódki, mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania cywilnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, jeśli strona skarżąca mogła powołać te dowody w poprzednim postępowaniu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że orzeczenia sądu karnego z 2010 r. nie stanowią podstawy do wznowienia postępowania cywilnego na podstawie art. 403 § 2 k.p.c., ponieważ nie można ich zakwalifikować jako dowodów, które byłyby dla strony 'nieujawnialne' w poprzednim postępowaniu. 'Wykrycie' nowych okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, o którym mowa w art. 403 § 2 k.p.c., odnosi się do okoliczności i dowodów w poprzednim postępowaniu w ogóle nieujawnionych i wówczas nieujawnialnych, a nie do okoliczności istniejących, lecz niedostrzeżonych lub takich, które strona mogła powołać w prawomocnie zakończonym postępowaniu, mając ku temu obiektywnie istniejącą możliwość.Stan faktyczny
Skarżąca B. S. wniosła skargę o wznowienie postępowania, powołując się na dokumenty i orzeczenia sądu karnego z 2010 r., które miały wykazać niezgodne z prawdą oświadczenia członków zarządu powódki dotyczące uchwały Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę z powodu braku ustawowej podstawy wznowienia i niezachowania terminu. Skarżąca zarzuciła w zażaleniu, że Sąd Apelacyjny dokonał merytorycznej oceny podstaw skargi na etapie badania dopuszczalności, co jest niedopuszczalne.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CZ 51/14 POSTANOWIENIE Dnia 9 grudnia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Myszka (przewodniczący) SSN Marian Kocon (sprawozdawca) SSN Marta Romańska w sprawie ze skargi B. S. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 18 października 2012 r. z powództwa Syndyka masy upadłości L.-P. sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej w K. przeciwko B. S. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 9 grudnia 2014 r., zażalenia pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 25 lutego 2014 r., oddala zażalenie.
2 UZASADNIENIE W skardze o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 18 października 2012 r. B. S. powołała się na dokumenty, orzeczenia sądu karnego z 2010 r., z których wynika, że członkowie zarządu powódki M. K. i L. J. oświadczyli notariuszowi niezgodnie z prawdą, iż Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników podjęło uchwałę o wyrażeniu zgody na nabycie nieruchomości. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę wobec braku ustawowej podstawy wznowienia oraz niezachowania terminu do jej wniesienia (art. 410 k.p.c.). W zażaleniu na to postanowienie skarżąca wniosła o jego uchylenie. Zarzuciła, że postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie jest błędne, albowiem Sąd Apelacyjny dokonał merytorycznej oceny podstaw skargi, co na etapie badania dopuszczalności skargi jest niedopuszczalne. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 410 § 1 k.p.c. sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie przepisanego terminu, niedopuszczalną lub nieopartą na ustawowej podstawie. Skarga o wznowienie postępowania nie opiera się na ustawowej podstawie w rozumieniu tego przepisu zarówno wtedy, gdy przytoczona w niej podstawa nie odpowiada wzorcowi którejkolwiek z podstaw wznowienia (art. 401, art. 4011, art. 403 k.p.c.), jak i wówczas, gdy podstawa ta odpowiada wprawdzie temu wzorcowi, lecz w rzeczywistości nie wystąpiła (por. postanowienie SN z dnia 25 maja 2012 r., I CZ 35/12, nie publ.). Badanie oparcia skargi na ustawowej podstawie nie ogranicza się do kontroli, czy wskazane w skardze okoliczności odpowiadają ustawowym podstawom wznowienia, ale obejmuje również ustalenie, czy podstawa rzeczywiście istnieje. Nowe okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, które mogą mieć wpływ na wynik sprawy, to takie fakty, z których strona nie mogła skorzystać w postępowaniu prawomocnie zakończonym. "Wykrycie", o którym mowa w art. 403 § 2 k.p.c., odnosi się do okoliczności i dowodów w poprzednim postępowaniu w ogóle nieujawnionych i wówczas nieujawnialnych, bo nieznanych stronie i dla niej
3 niedostępnych. Nie odnosi się więc do okoliczności i dowodów wcześniej istniejących, a tylko niedostrzeżonych przez stronę (por. postanowienie SN z 15 maja 1968 r., I Co 1/68, OSNCP 1969 Nr 2, poz. 36, postanowienie SN z 17 stycznia 2001 r., IV CKN 1515/00, nie publ., postanowienie SN z 19 stycznia 2006 r., IV CZ 143/05, nie publ.). Nie dotyczy również takich okoliczności, które strona mogła powołać w prawomocnie zakończonym postępowaniu, mając ku temu obiektywnie istniejącą możliwość. Sąd Apelacyjny w szczegółowych motywach orzeczenia zadośćuczynił wymogowi ustalenia, że orzeczenia sądowe z 2010 r. nie stanowią nowego dowodu w rozumieniu art. 403 k.p.c. i nie odpowiadają tej podstawie wznowienia postępowania. Sąd Apelacyjny trafnie przyjął, że tych dowodów nie można zakwalifikować, jako takich, które w prawomocnie zakończonym postępowaniu były dla strony "nieujawnialne". Ubocznie, już tylko wobec powyższego bez znaczenia prawnego z punktu widzenia spełnienia przesłanek z art. 403 § 2 k.p.c. jest podnoszone zagadnienie, czy wskazane przez skarżącą dowody miałyby wpływ na wynik sprawy. Z tych przyczyn orzeczono, jak w postanowieniu.
Powiązane orzeczenia
- V CZ 23/18 2018-04-24Czy skarga o wznowienie postępowania może być oparta na podstawie późniejszego wykrycia okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które istniały już w trakcie zakończonego postępowania, ale nie zostały wówczas prz…
- III UZ 28/19 2019-10-29Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na podstawie wykrycia nowych okoliczności lub środków dowodowych (art. 403 § 2 k.p.c.), może być uwzględniona, jeśli powołane dowody lub okoliczności były znane stronie w toku…
- IV CZ 49/19 2019-07-18Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na późniejszym wykryciu dokumentów, które były jawne lub ujawnialne w toku pierwotnego postępowania, może zostać uwzględniona?
- II CZ 121/05 2006-01-11Czy sąd drugiej instancji prawidłowo odrzucił skargę o wznowienie postępowania, uznając, że powołane przez skarżącego nowe dowody nie stanowiły ustawowej podstawy wznowienia, mimo że okoliczność, którą miały wykazać, był…
- IV CZ 65/15 2015-12-16Czy dowody, które istniały w toku poprzedniego postępowania, ale nie zostały przez stronę powołane, ponieważ nie były i nie mogły być jej znane, a mogły mieć wpływ na wynik sprawy, mogą stanowić podstawę do wznowienia po…
Powołane przepisy
art. 410 KPCart. 410 § 1 KPCart. 401art. 4011art. 403 KPCart. 403 § 2 KPC§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy