III CZ 68/11
PostanowienieIzba Cywilna2011-11-30
Skład orzekający: Jacek Gudowski, Katarzyna Tyczka-Rote, Roman Dziczek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd drugiej instancji, orzekając o kosztach postępowania apelacyjnego, powinien rozliczyć koszty poniesione przez stronę w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, które nie zostały objęte orzeczeniem tego sądu?Ratio decidendi
Sąd drugiej instancji orzekając o kosztach postępowania apelacyjnego nie jest zobowiązany do rozliczania kosztów poniesionych przez stronę w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, które nie zostały objęte orzeczeniem sądu pierwszej instancji. Koszty te nie stanowią kosztów postępowania apelacyjnego i nie podlegają rozliczeniu w ramach instancji odwoławczej na podstawie art. 108 § 1 w zw. z art. 98 i art. 391 § k.p.c.Stan faktyczny
Powód wniósł zażalenie na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku Sądu Okręgowego, zarzucając, że sąd drugiej instancji nie zasądził od pozwanego na jego rzecz kosztów wynagrodzenia biegłego poniesionych przed sądem pierwszej instancji. Powód wskazał, że sąd pierwszej instancji postanowił zarządzić wydanie odrębnego postanowienia w przedmiocie rozliczenia tych kosztów, ale tego nie uczynił. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku Sądu Okręgowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CZ 68/11 POSTANOWIENIE Dnia 30 listopada 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Katarzyna Tyczka-Rote SSA Roman Dziczek (sprawozdawca) w sprawie z powództwa Iwo L. przeciwko Andrzejowi D. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 30 listopada 2011 r., zażalenia powoda na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku Sądu Okręgowego z dnia 29 kwietnia 2011 r., oddala zażalenie.
2 Uzasadnienie Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia 29 kwietnia 2011 r. rozpoznając sprawę z powództwa Iwo L. przeciwko Andrzejowi D. o zapłatę, na skutek apelacji pozwanego oddalił apelację i zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 3 698,02 zł tytułem kosztów postępowania apelacyjnego, na podstawie art. 98 k.p.c. W zażaleniu na zawarte w przywołanym wyroku postanowienie o kosztach procesu w postępowaniu apelacyjnym powód zarzucił, że Sąd drugiej instancji, z naruszeniem art. 98 § 1 i 2 oraz art. 108 § 1 k.p.c., nie zasądził od pozwanego na jego rzecz poniesionych przez niego kosztów wynagrodzenia biegłego sądowego w postępowaniu przed Sądem Rejonowym. Wskazał, że w wyroku Sądu pierwszej instancji z dnia 1 marca 2010 r. w punkcie trzecim, w przedmiocie rozliczenia kosztów sporządzonych w sprawie opinii przez biegłego sądowego Sąd ten postanowił zarządzić wydanie odrębnego postanowienia, ale dotychczas tego nie uczynił. A skoro tak, zdaniem powoda, Sąd drugiej instancji oddalając apelację pozwanego powinien był zasądzić na rzecz powoda nie tylko koszty postępowania apelacyjnego, lecz całość kosztów procesu, stosownie do powołanych w zażaleniu przepisów postępowania. Sąd Najwyższy zaważył, co następuje: Zgodnie z art. 394¹ § 1 pkt 2 k.p.c., dodanym przez ustawę z dnia 19 marca 2009 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 69, poz. 592), zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje także na postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji. To oznacza również zbadanie, jak trafnie podnosi powód w zażaleniu, prawidłowości wyliczenia i zasądzenia przez Sąd drugiej instancji kosztów, choćby Sąd nie orzekł o oddaleniu wniosku strony o przyznanie kosztów procesu w części nieuwzględnionej (por. uchwały Sądu Najwyższego: z dnia 11 grudnia 1972 r., III PZP 14/72, OSNC 1972, nr 12, poz. 215 i z dnia 30 listopada 2011 r., III CZP 69/11, Biul. SN 2011, nr 12, s. 16 - 17).
3 Dokonując takiej oceny w granicach zaskarżenia zażaleniem (art. 378 § 1 w zw. z art. 39821 i art. 394¹ § 3 k.p.c.) należało uznać, że jest ono pozbawione usprawiedliwionych podstaw. W myśl art. 108 § 1 k.p.c. sąd rozstrzyga o kosztach w każdym orzeczeniu kończącym sprawę w instancji. Tak też uczynił Sąd Okręgowy. Oddalając apelację pozwanego Sąd drugiej instancji orzekł jednocześnie o kosztach postępowania w instancji odwoławczej, w całości obciążając nimi pozwanego, stosownie do reguły odpowiedzialności za wynik procesu (art. 98 k.p.c.), w wysokości, której powód w zażaleniu nie kwestionował. Zarzuty zażalenia sprowadzają się do kwestionowania nieobjęcia orzeczeniem o kosztach procesu przez Sąd Okręgowy, poniesionych przez powoda wydatków na biegłego sądowego przed Sądem Rejonowym. Rozstrzygnięcie w tym zakresie Sądu pierwszej instancji podlegało jednak – czego zdaje się nie zauważać powód – oddzielnemu zaskarżeniu, stosownie do art. 394 § pkt 9 k.p.c. (z którego powód nie skorzystał) i nie stanowiło przedmiotu kontroli instancyjnej w ramach zaskarżenia apelacją pozwanego. Wskazane wydatki przed Sądem pierwszej instancji nie należały do kosztów sądowych poniesionych przez stronę w postępowaniu apelacyjnym. Jako takie nie podlegały rozliczeniu w instancji odwoławczej w ramach rozstrzygania o apelacji pozwanego i o kosztach, na podstawie art. 108 § 1 w zw. z art. 98 i art. 391 § k.p.c. Z tych względów, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- V CZ 63/10 2010-10-15Czy sąd drugiej instancji, orzekając o kosztach postępowania apelacyjnego, jest związany wykładnią prawa dokonaną przez Sąd Najwyższy w postanowieniu dotyczącym zażalenia na wcześniejsze postanowienie o kosztach, jeśli p…
- V CZ 135/11 2012-02-23Czy sąd drugiej instancji, uchylając postanowienie sądu pierwszej instancji odrzucające apelację, powinien orzekać o kosztach postępowania zażaleniowego?
- I CZ 107/11 2012-05-17Czy sąd drugiej instancji, uwzględniając częściowo apelację strony, może obciążyć tę stronę w całości kosztami postępowania apelacyjnego, a jeśli tak, to czy zasądzona kwota kosztów jest prawidłowa?
- IV CZ 75/10 2010-10-07Czy sąd drugiej instancji prawidłowo zniósł wzajemnie koszty postępowania zażaleniowego, mimo że apelacja pozwanego w części dotyczącej roszczenia głównego została w całości oddalona?
- IV CZ 109/10 2011-02-10Czy w sytuacji, gdy sąd drugiej instancji orzeka ponownie po uchyleniu jego wyroku przez Sąd Najwyższy, należy zasądzić koszty zastępstwa procesowego za drugie postępowanie apelacyjne?
Powołane przepisy
art. 98 KPCart. 98 § 1art. 108 § 1 KPCart. 394art. 378 § 1art. 39821art. 108 § 1art. 98art. 391art. 39814art. 3941 § 3 KPC§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy