III CZP 16/74
UchwałaIzba Cywilna1974-03-22
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzedawca zwierzęcia, które nie jest wymienione w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa z dnia 7 października 1966 r., odpowiada z tytułu rękojmi za wady tego zwierzęcia na zasadach ogólnych?Ratio decidendi
Sprzedawca zwierzęcia, które nie jest wymienione w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa przewidzianym w art. 570 k.c., odpowiada z tytułu rękojmi za wady fizyczne tego zwierzęcia na zasadach ogólnych. Przepis art. 570 k.c. w zw. z art. 571 k.c. ogranicza odpowiedzialność sprzedawcy tylko do zwierząt wymienionych w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa, i to tylko za wady główne ujawnione w terminie rękojmi, nie wyłączając jednocześnie odpowiedzialności na zasadach ogólnych za zwierzęta nieobjęte tym rozporządzeniem.Stan faktyczny
Powód dochodził zwrotu ceny zakupu krowy, twierdząc, że okazała się ona chora i w związku z tym odstąpił od umowy. Krowa nie była wymieniona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa dotyczącym odpowiedzialności sprzedawców za wady niektórych gatunków zwierząt. Sąd Wojewódzki powziął wątpliwość prawną, czy w takiej sytuacji sprzedawca odpowiada na zasadach ogólnych, czy też w ogóle nie ponosi odpowiedzialności.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił, że sprzedawca zwierzęcia, które nie jest wymienione w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa, odpowiada z tytułu rękojmi za wady fizyczne na zasadach ogólnych.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia S. Rudnicki. Sędziowie: J. Ignatowicz (sprawozdawca), W. Kuryłowicz.SentencjaSąd Najwyższy, w sprawie z powództwa Bolesława P. przeciwko Antoniemu S. o zapłatę 6.500 zł, po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym dnia 22 marca 1974 r. następującego zagadnienia prawnego przekazanego przez Sąd Wojewódzki w Białymstoku postanowieniem z dni 22 listopada 1973 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 391 k.p.c.:"Czy sprzedawca zwierzęcia, które nie jest wymienione w § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa z dnia 7 października 1966 r. (Dz. U. Nr 43, poz. 257), odpowiada z tytułu rękojmi za wady tego zwierzęcia na zasadach ogólnych?",uchwalił:Sprzedawca zwierzęcia, które nie jest wymienione w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa, przewidzianym w art. 570 k.c., odpowiada z tytułu rękojmi za wady fizyczne tego zwierzęcia na zasadach ogólnych. Uzasadnienie faktycznePowód dochodzi w sprawie niniejszej zwrotu zapłaconej ceny kupna krowy. Powód twierdzi, że krowa ta okazała się poważnie chora, wobec czego odstąpił od umowy. Ponieważ w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa z dnia 7 października 1966 r. w sprawie odpowiedzialności sprzedawców za wady główne niektórych gatunków zwierząt (Dz. U. Nr 43, poz. 257) krowy nie są wymienione, Sąd Wojewódzki w Białymstoku, rozpoznając rewizję od wyroku Sądu Powiatowego uwzględniającego powództwo, powziął wątpliwość, czy do odpowiedzialności za wady fizyczne krów mają zastosowanie przepisy ogólne, czy też za wady tych zwierząt sprzedawca w ogóle nie odpowiada na podstawie tych przepisów. Wątpliwość tę Sąd Wojewódzki przedstawił na podstawie art. 391 k.p.c. do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Z brzmienia art. 570 w zw. z art. 571 k.c. wynika jedynie, że do sprzedaży zwierząt, które są wymienione we właściwym rozporządzeniu Ministra Rolnictwa, stosuje się przepisy o rękojmi za wady fizyczne z dwoma ograniczeniami. Po pierwsze, sprzedawca odpowiada tylko za tzw. wady główne tych zwierząt. Po drugie, odpowiada tylko o tyle, o ile wyjdą one na jaw przed upływem tzw. terminu rękojmi. Przepis ten pozostawia natomiast poza zasięgiem swego uregulowania zwierzęta, których wymienione rozporządzenie nie obejmuje. Prowadzi to do wniosku, że odpowiedzialność z tytułu rękojmi podlega co do tych zwierząt zasadom ogólnym. Artykuł 570 k.c. nie daje natomiast podstaw do wniosku, że odpowiedzialność ta jest co do tych zwierząt w ogóle wyłączona.Takie rozumienie art. 570 k.c. znajduje ponadto potwierdzenie w wykładni logicznej. Odmienne bowiem jego rozumienie prowadziłoby do wadliwego ze społeczno-gospodarczego punktu widzenia wyniku, polegającego na tym, że nabywcy przeważającej większości zwierząt byliby w ogóle pozbawieni ochrony, gdy chodzi o wady tych zwierząt. Takie uprzywilejowanie sprzedawców tych zwierząt kosztem interesów nabywców nie dałoby się niczym usprawiedliwić.Z tych względów Sąd Najwyższy udzielił odpowiedzi jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- III CRN 151/78 1978-11-08Czy sprzedawca krowy, która nie jest wymieniona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa w sprawie odpowiedzialności za wady główne niektórych gatunków zwierząt, odpowiada z tytułu rękojmi za wady fizyczne na zasadach ogólnyc…
- III CRN 375/69 1969-10-16Czy sprzedawca zwierzęcia, który zapewnił o jego dobrym stanie zdrowia, ponosi odpowiedzialność za wady fizyczne, które nie są wadami głównymi, nawet jeśli nie wymienił ich konkretnie w umowie?
- I CR 375/77 1977-09-14Czy sprzedawca zwierząt hodowlanych, będący przedsiębiorstwem uspołecznionym, może ponosić odpowiedzialność za szkodę wynikłą z nienależytego wykonania umowy sprzedaży zwierząt, które okazały się nieodpowiednie do celów…
- IV CK 546/04 2005-02-16Czy sprzedawca odpowiada z tytułu rękojmi za wady fizyczne rzeczy, jeśli kupujący, będący przedsiębiorcą, wiedział o wadzie w chwili zawarcia umowy sprzedaży?
- 2 CR 891/61 1962-10-18Czy sprzedawca odpowiada z tytułu rękojmi za wady przedmiotu sprzedaży, jeśli kupujący samodzielnie nabył inny przedmiot i żąda od sprzedawcy zwrotu ceny zapłaconej innemu sprzedawcy, a strony nie zawarły wyraźnego poroz…
Powołane przepisy
art. 391 KPCart. 570 KCart. 570art. 571 KC§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 25.07.2026.