III CZP 34/25
UchwałaIzba Cywilna2026-06-03
Skład orzekający: Maciej Kowalski, Ireneusz Kunicki, Marcin Łochowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zrzeczenie się dziedziczenia przez jednego z rodziców spadkodawcy, obejmujące zstępnych zrzekającego się, odnosi skutek względem rodzeństwa spadkodawcy będącego zstępnymi zrzekającego się w odniesieniu do udziału spadkowego, który przypada rodzeństwu spadkodawcy, jeżeli jedno z rodziców nie dożyło otwarcia spadku?Ratio decidendi
Zrzeczenie się dziedziczenia przez jednego z rodziców spadkodawcy, obejmujące zstępnych zrzekającego się, nie odnosi skutku względem rodzeństwa spadkodawcy, będącego zstępnymi zrzekającego się, w odniesieniu do udziału spadkowego, który przypada rodzeństwu spadkodawcy, jeżeli jedno z rodziców nie dożyło otwarcia spadku. Dotyczy to sytuacji, gdy zrzekający się rodzic nie dożył otwarcia spadku, a jego udział spadkowy miałby przypaść jego rodzeństwu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczy stwierdzenia nabycia spadku po D.M. Wnioskodawca O.M. domaga się stwierdzenia nabycia spadku, a uczestnikami postępowania są J.M. i P.R. W toku postępowania pojawiło się zagadnienie prawne dotyczące skutków zrzeczenia się dziedziczenia przez jednego z rodziców spadkodawcy, które obejmuje zstępnych zrzekającego się. Kluczowe jest ustalenie, czy takie zrzeczenie wpływa na rodzeństwo spadkodawcy, będące również zstępnymi zrzekającego się rodzica, zwłaszcza w sytuacji, gdy jedno z rodziców spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy podjął uchwałę rozstrzygającą przedstawione zagadnienie prawne.Pełny tekst orzeczenia
III CZP 34/25
UCHWAŁA
3 czerwca 2026 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Maciej Kowalski (przewodniczący)
SSN Ireneusz Kunicki (sprawozdawca)
SSN Marcin Łochowski
na posiedzeniu niejawnym 3 czerwca 2026 r. w Warszawie
w sprawie z wniosku O.M.
z udziałem J.M. i P.R.
o stwierdzenie nabycia spadku po D.M.,
na skutek przedstawienia przez Sąd Okręgowy w Gliwicach
postanowieniem z 30 września 2025 r., III Ca 336/24,
zagadnienia prawnego:
„1. Czy zrzeczenie się dziedziczenia przez jednego z rodziców
spadkodawcy obejmujące zstępnych zrzekającego się odnosi skutek
względem rodzeństwa spadkodawcy będącego zstępnymi
zrzekającego się w odniesieniu do udziału, który przypadałby
zrzekającemu się rodzicowi?
a jeżeli takie zrzeczenie się dziedziczenia odnosi opisany skutek to:
2. Czy rodzeństwo dziedziczące wówczas w zbiegu z małżonkiem
dziedziczy połowę spadku, czy jedynie spadek w części jaka przypada
rodzeństwu z tytułu wcześniejszej śmierci drugiego rodzica
spadkodawcy, a udział małżonka może być większy niż połowa
spadku?”
podjął uchwałę:
Zrzeczenie się dziedziczenia przez jedno z rodziców
spadkodawcy, obejmujące zstępnych zrzekającego się, nie
odnosi skutku względem rodzeństwa spadkodawcy, będącego
zstępnymi zrzekającego się, w odniesieniu do udziału
spadkowego, który przypada rodzeństwu spadkodawcy, jeżeli
jedno z rodziców nie dożyło otwarcia spadku (art. 932 § 4 k.c.).
III CZP 34/25 2
Ireneusz Kunicki Maciej Kowalski Marcin Łochowski
(M.M.)
[r.g.]
Powiązane orzeczenia
- III CZP 44/84 1984-07-13Czy w sytuacji, gdy jedno z rodziców spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, a ich małżeństwo zostało rozwiązane przez rozwód, pozostałemu z rodziców w zbiegu z rodzeństwem spadkodawcy przypada połowa udziału, który byłb…
- II CSK 529/15 2016-06-15Czy odrzucenie przez wnuki spadku po ich ojcu, który zmarł przed swoimi rodzicami (dziadkami wnuków), wyłącza je od dziedziczenia ustawowego po tych dziadkach?
- 4 CR 472/61 1962-05-03Czy w przypadku zrzeczenia się przez spadkobiercę spadku na rzecz osoby trzeciej, która nie jest spadkobiercą ustawowym ani testamentowym, następuje skuteczne przejście praw i obowiązków majątkowych na tę osobę?
- III CZP 85/15 2015-12-03Czy udział spadkowy, który przypadłby z ustawy wydziedziczonemu dziecku spadkodawcy, przypada jego zstępnym?
- I CSK 424/17 2018-03-23Czy uporczywe niedopełnianie obowiązków rodzinnych przez zstępnych wobec spadkodawcy, nawet jeśli częściowo spowodowane jego własnym zawinionym postępowaniem, może stanowić skuteczną podstawę do ich wydziedziczenia w tes…
Powołane przepisy
art. 932 § 4 KC§ 4
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy