III PRN 12/77
WyrokIzba Cywilna1977-06-22
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy omdlenie spowodowane nerwicą wegetatywną, które nastąpiło w miejscu pracy, może być uznane za wypadek przy pracy w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że omdlenie spowodowane nerwicą wegetatywną, nawet jeśli nastąpiło w miejscu pracy, nie może być uznane za wypadek przy pracy, jeśli nie ma zewnętrznej przyczyny związanej z wykonywaniem pracy. Sam fakt zdenerwowania spowodowany przesunięciem do innej pracy, nie stanowi zewnętrznej przyczyny w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni doznała upadku w szatni w miejscu pracy, który został spowodowany omdleniem związanym z nerwicą wegetatywną. Skutkiem upadku było wypadnięcie dysku, co spowodowało zaliczenie jej do grupy inwalidów. Wnioskodawczyni domagała się uznania tego zdarzenia za wypadek przy pracy. Zarówno zakładowa komisja rozjemcza, jak i Okręgowy Sąd Pracy oddaliły jej wniosek.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił rewizję nadzwyczajną Centralnej Rady Związków Zawodowych od wyroku Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Kielcach.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN A. Szczurzewski. Sędziowie SN: E. Berutowicz, T. Kasiński (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy z udziałem przedstawiciela Prokuratury Generalnej PRL, J. Downarowicz, po rozpoznaniu sprawy z wniosku Genowefy F. przeciwko Zakładom Tworzyw Sztucznych w P. o uznanie wypadku przy pracy i odszkodowanie na skutek rewizji nadzwyczajnej Centralnej Rady Związków Zawodowych od wyroku Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Kielcach z dnia 28 maja 1976 r.oddalił rewizję nadzwyczajną.Uzasadnienie faktyczneWnioskodawczyni uległa w dniu 14.II.1975 r. wypadkowi, który - jak ustalił Okręgowy Sąd Pracy - polegał na tym, że przebywając w pomieszczeniu pomocniczym - szatni upadła, tracąc przytomność. Przyczyną upadku było zemdlenie związane z nerwicą wegetatywną, natomiast sytuacja w chwili wypadku wykluczała potknięcie się lub pośliznięcie, podłoga bowiem w szatni, gdzie zdarzenie nastąpiło, była gładka, wyłożona gumolitem. Skutkiem wypadku wnioskodawczyni doznała wypadnięcia dysku, co spowodowało zaliczenie jej do II grupy inwalidów.Zakładowa komisja rozjemcza oddaliła wniosek o ustalenie, że wypadek z dnia 14.II.1975 r. jest wypadkiem przy pracy, a Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Kielcach wyrokiem z dnia 28.VI.1976 r. oddalił odwołanie wnioskodawczyni od orzeczenia komisji.Centralna Rada Związków Zawodowych w rewizji nadzwyczajnej od tego wyroku zarzuciła rażące naruszenie prawa, w szczególności niewyjaśnienie w sposób należyty istotnych okoliczności sprawy, w aktach sprawy bowiem brak jest szczegółowych danych dotyczących przebiegu leczenia w szpitalu, gdzie chora została umieszczona bezpośrednio po wypadku, oraz kart informacyjnych z innych szpitali, które kolejno udzielały jej pomocy.Rewizji nadzwyczajnej nie można uznać za uzasadnioną.Kwestia przyczyn schorzenia kręgosłupa, które było podstawą zaliczenia wnioskodawczyni do II grupy inwalidów, została wyjaśniona w sposób prawidłowy, gdyż Okręgowy Sąd Pracy uznał fakt, że wypadnięcie dysku nastąpiło przy upadku wnioskodawczyni, a więc że nie miało podłoża w postaci choroby samoistnej. W tym więc zakresie ustalenia są korzystne dla wnioskodawczyni.Ocena jednak, czy inwalidztwo spowodowane było wypadkiem przy pracy, uzależniona jest od charakteru prawnego samego zdarzenia w postaci upadku wnioskodawczyni na podłogę podczas przebywania w szatni. Okręgowy Sąd Pracy niewadliwie ustalił, że upadek spowodowany był omdleniem, a nie pośliznięciem się z powodu właściwości podłoża. Rewizja nadzwyczajna nie zawiera żadnej argumentacji, która by przeczyła tym ustaleniom. Podnosząc natomiast zarzut nieprzeprowadzenia dowodu z historii choroby ze szpitali, w których przebywała Genowefa F., rewizja nadzwyczajna nie wskazuje, o ile to mogłoby wpłynąć na wynik sprawy.Jedynym możliwym do pomyślenia argumentem na rzecz uznania zdarzenia za wypadek przy pracy - gdy zdarzenie to polegało na utracie przytomności bez widocznej przyczyny, jak to miało miejsce w przypadku wnioskodawczyni - byłoby stwierdzenie, że do zemdlenia doszło z powodów, które, chociaż nie były widoczne w momencie zdarzenia, miały jednak charakter przyczyny zewnętrznej związanej z pełnieniem pracy. Okręgowy Sąd Pracy i pod tym względem rozważał sprawę i trafnie uznał, że aczkolwiek wnioskodawczyni w rozmowie z kolegami w dniu 14.II.1975 r. wyrażała swoje niezadowolenie z przeniesienia jej do innej pracy, to jednak nie można przyjąć, iż zdenerwowanie związane ze zmianą stanowiska spowodowało omdlenie, skoro od daty przeniesienia upłynęły już trzy dni i do nowej sytuacji zdążyła się - przynajmniej częściowo - adaptować.Trafność tego stanowiska znajduje poparcie w opinii biegłego dra N., że wnioskodawczyni od szeregu lat cierpi na nerwicę wegetatywną, przy którym to schorzeniu zdenerwowanie może spowodować pogorszenie stanu zdrowia, a nawet omdlenie.Nie można natomiast nadać charakteru przyczyny zewnętrznej w rozumieniu art. 6 ustawy wypadkowej samemu faktowi zdenerwowania, spowodowanego nie odpowiadającym życzeniom wnioskodawczyni przesunięciem jej do innej pracy.Tak więc wobec nietrafności zarzutu naruszenia przepisów postępowania, na którym oparta została rewizja nadzwyczajna, jak również wobec braku innych podstaw do uchylenia zaskarżonego wyroku, rewizja ta podlegała oddaleniu (art. 421 § 1 k.p.c. w związku z art. 72 ustawy o o.s.p. i u.s. i art. 277 § 2 k.p.).
Powiązane orzeczenia
- II UK 422/16 2017-09-26Czy udar niedokrwienny mózgu, który wystąpił u pracownika w trakcie wykonywania obowiązków służbowych, może zostać zakwalifikowany jako wypadek przy pracy, jeśli jego przyczyną jest schorzenie samoistne, ale warunki prac…
- II UK 518/13 2014-08-06Czy zdarzenie polegające na zasłabnięciu pracownika podczas wykonywania czynności związanych z załadunkiem ciężkich worków, które nastąpiło po wcześniejszym upadku i rozwarstwieniu tętnicy szyjnej, może być uznane za wyp…
- I PSKP 13/22 2023-04-18Czy zdarzenie z 29 października 2014 r., polegające na utracie równowagi i upadku pod prysznicem przez pracownika, który następnie doznał objawów zapalenia nerwu przedsionkowego, może zostać uznane za wypadek przy pracy…
- III USK 301/21 2021-10-20Czy praca w godzinach nadliczbowych, w tym porze nocnej, praca w stresie, całodobowa dyspozycyjność i mobilność, może stanowić zewnętrzną przyczynę ujawnionej w trakcie wykonywania pracy choroby, która kwalifikuje się ja…
- II UK 558/13 2014-09-23Czy zdarzenie polegające na nagłym pogorszeniu stanu zdrowia pracownika, wynikające z istniejącej choroby samoistnej, może zostać zakwalifikowane jako wypadek przy pracy, jeśli zostało przyspieszone lub pogorszone przez…
Powołane przepisy
art. 6art. 421 § 1 KPCart. 72art. 277 § 2 KP§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026.