IV CKN 711/00
Izba Cywilna2002-09-09
Skład orzekający: Jacek Gudowski, Maria Grzelka, Barbara Myszka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku likwidacji przedsiębiorstwa państwowego i wykreślenia go z rejestru, Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za jego zobowiązania jako ogólny następca prawny?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy umorzył postępowanie kasacyjne z powodu utraty zdolności sądowej przez pozwane Przedsiębiorstwo, które zostało wykreślone z rejestru po uznaniu go za zlikwidowane. Przepisy ustawy o przedsiębiorstwach państwowych nie przewidują ogólnego następstwa prawnego zlikwidowanego przedsiębiorstwa państwowego; jedynie mienie pozostałe po likwidacji przechodzi na Ministra Skarbu Państwa. Skarb Państwa ponosi ograniczoną odpowiedzialność za zobowiązania, co nie jest wystarczające do uznania go za ogólnego następcę prawnego.Stan faktyczny
Powodowie, wspólnicy spółki cywilnej, domagali się zapłaty od Przedsiębiorstwa Połowów i Usług Rybackich „B.” w K. Sąd Najwyższy zawiesił postępowanie z powodu utraty zdolności sądowej przez pozwanego, który został wykreślony z rejestru po uznaniu go za zlikwidowane. Ustalono, że przepisy ustawy o przedsiębiorstwach państwowych nie przewidują ogólnego następstwa prawnego dla zlikwidowanych przedsiębiorstw państwowych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy umorzył postępowanie kasacyjne z powodu utraty zdolności sądowej przez pozwane Przedsiębiorstwo.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CKN 711/00 POSTANOWIENIE Dnia 9 września 2002 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Maria Grzelka SSN Barbara Myszka (sprawozdawca) w sprawie z powództwa W. P. i J. M. – wspólników spółki cywilnej „A.” w K. przeciwko Przedsiębiorstwu Połowów i Usług Rybackich „B.” w K. – w likwidacji o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 9 września 2002 r., na skutek kasacji powodów od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 20 października 1998 r., umarza postępowanie kasacyjne. Uzasadnienie
2 Postanowieniem z dnia 2 września 2002 r. Sąd Najwyższy zawiesił postępowanie z powodu utraty zdolności sądowej przez pozwane Przedsiębiorstwo wskutek jego wykreślenia z rejestru. Po wydaniu postanowienia okazało się, że podstawę wykreślenia stanowiło zarządzenie Wojewody Z. z dnia 29 listopada 2000 r. – wydane z powołaniem się na przepisy art. 18a ust. 1 ustawy z dnia 25 września 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych (jednol. tekst: Dz. U. z 1991 r. Nr 18, poz. 80 ze zm.) i § 51 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 listopada 1981 r. w sprawie wykonania ustawy o przedsiębiorstwach państwowych (Dz. U. Nr 31, poz. 170 ze zm.) – o uznaniu przedsiębiorstwa państwowego pod nazwą Przedsiębiorstwo Połowów i Usług Rybackich „B.” w K. za zlikwidowane. Przepisy powołanej ustawy z dnia 25 września 1981 r., nie przewidują ogólnego następstwa prawnego zlikwidowanego przedsiębiorstwa państwowego; z art. 49 ust. 1 wynika jedynie, że mienie pozostałe po likwidacji przedsiębiorstwa przejmuje Minister Skarbu Państwa. Gdyby doszło do przejęcia mienia pozostałego po likwidacji Przedsiębiorstwa Połowów i Usług Rybackich „B.” w K. przez Ministra Skarbu Państwa, to Skarb Państwa ponosiłby odpowiedzialność za zobowiązania tego Przedsiębiorstwa na zasadach i w zakresie przewidzianym w art. 40 § 2 k.c. Ta ograniczona odpowiedzialność nie jest natomiast wystarczająca do przyjęcia, że Skarb Państwa jest ogólnym następcą prawnym tego Przedsiębiorstwa (por. uzasadnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 21 listopada 2000 r., I CR 149/88, OSNC 2001, nr 5, poz. 75). Jak z powyższego wynika, nie ma ogólnego następcy prawnego strony pozwanej, która utraciła zdolność sądową w toku postępowania kasacyjnego. W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy umorzył postępowanie kasacyjne (art. 182 § 1 zdanie drugie k.p.c. w związku z art. 391 i art. 39319 k.p.c.).
Powiązane orzeczenia
- II CSK 556/07 2008-03-27Czy Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za zobowiązania zlikwidowanego przedsiębiorstwa państwowego związane ze zwrotem ceny zapłaconej przez stronę powodową w wykonaniu umowy sprzedaży, która nie doszła do skutku wobe…
- I CSK 259/10 2011-02-03Czy Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za zobowiązania zlikwidowanego przedsiębiorstwa państwowego na podstawie art. 40 § 2 k.c. i art. 49 ust. 1 ustawy o przedsiębiorstwach państwowych w brzmieniu obowiązującym przed…
- I CSK 181/07 2007-08-08Czy Skarb Państwa odpowiada za zobowiązania zlikwidowanego przedsiębiorstwa państwowego na podstawie art. 40 § 2 k.c. i art. 49 ust. 1 ustawy o przedsiębiorstwach państwowych w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją z…
- II CK 508/04 2005-03-11Czy Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za zobowiązania zlikwidowanego przedsiębiorstwa państwowego, które zostało oddane do odpłatnego korzystania (w leasing) na podstawie umowy, która następnie została rozwiązana?
- II CSK 52/14 2014-05-21Czy Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za zobowiązania zlikwidowanego przedsiębiorstwa państwowego na podstawie przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu, jeśli mienie tego przedsiębiorstwa zostało przejęte przez Skarb Pa…
Powołane przepisy
art. 18a ust. 1art. 49 ust. 1art. 40 § 2 KCart. 182 § 1art. 391art. 39319 KPC§ 51 ust. 1§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 25.07.2026. · PDF źródłowy