IV CNP 104/07
Izba Cywilna2007-11-27
Skład orzekający: Grzegorz Misiurek, Elżbieta Skowrońska-Bocian, Krzysztof Strzelczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie Sądu Okręgowego, które oddaliło skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem wyroku Zespołu Arbitrów, było niezgodne z prawem w rozumieniu art. 417¹ § 2 k.c. z uwagi na błędne zastosowanie przepisów Prawa zamówień publicznych dotyczących wykluczenia wykonawcy z przetargu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy oddalił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem, uznając, że zaskarżone orzeczenie Sądu Okręgowego nie spełnia kryteriów oczywistej niezgodności z prawem. Analiza przepisów Prawa zamówień publicznych (art. 24 ust. 1 pkt 1 i art. 24 ust. 2 pkt 2) wykazała, że Sąd Okręgowy prawidłowo ocenił brak podstaw do wykluczenia wykonawcy, gdyż bilans zmian cen oleju opałowego był korzystny dla zamawiającego, co oznaczało naprawienie ewentualnej szkody. Wykładnia przepisów przez Sąd Okręgowy mieściła się w granicach swobody oceny sędziowskiej.Stan faktyczny
Spółka 'P.' wniosła protest w przetargu na dostawy oleju opałowego, domagając się wykluczenia innego oferenta (PBH 'Z. N.') z powodu rzekomego zawyżania cen w poprzednim okresie grzewczym. Zespół Arbitrów i Sąd Okręgowy oddaliły odwołanie i skargę, uznając, że zmiany cen oleju w poprzednim okresie rozliczeniowym przyniosły bilans korzystny dla zamawiającego, a tym samym nie wystąpiły przesłanki do wykluczenia oferenta z art. 24 Prawa zamówień publicznych. Spółka 'P.' wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem wyroku Sądu Okręgowego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego i zasądził od skarżącej na rzecz pozwanego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CNP 104/07 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 listopada 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Grzegorz Misiurek (przewodniczący) SSN Elżbieta Skowrońska-Bocian SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca) w sprawie ze skargi "P." Spółki Jawnej – J. J., S. G. w B. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 4 listopada 2005 r., w sprawie z odwołania "P." Spółki Jawnej – J. J., S. G. w B. przeciwko zamawiającemu Zakładowi Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w M. o udzielenie zamówienia publicznego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 listopada 2007 r., oddala skargę i zasądza od "P." Spółki Jawnej – J. J., S. G. w B. na rzecz Zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w M. kwotę 600 (sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie
2 Wyrokiem z dnia 4 listopada 2005 r. Zespół Arbitrów oddalił odwołanie wniesione przez „P.” spółkę jawną J. J., G. S. z siedzibą w B. w przedmiocie nieuwzględnienia jej protestu przez zamawiającego Zakład Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w M. w przetargu nieograniczonym na dostawy oleju opałowego. Zespół Arbitrów uznał, że składająca protest spółka nie wykazała podstaw do wykluczenia z przetargu Z. N. działającego pod firmą PBH „Z. N.” a konkretnie, że ten przedsiębiorca realizując w poprzednim okresie grzewczym dostawy oleju zawyżała ceny niezgodnie z zawartą umową. Od tego wyroku skargę wniosła spółka jawna. Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia 4 listopada 2005 r. oddalił w całości skargę. Uznał, że skarżący aby istniały podstawy do wykluczenia wskazanego oferenta z postępowania przetargowego z powodu wyrządzenia szkody w sezonie grzewczym 2004/2005. Z. Niziński realizując umowę na dostawę oleju w poprzednim okresie grzewczym kilkakrotnie podnosił cenę dostawy w sytuacjach nie przewidzianych umową z dnia 7 września 2004 r. lecz w tym samym czasie kilkakrotnie obniżył, pomimo braku podstaw. Ostatecznie zmiany cen oleju w całym okresie rozliczeniowym przyniosły bilans korzystny dla zamawiającego. Dlatego zdaniem Sądu Okręgowego nie wystąpiła przesłanka z art. 24 ust. 1 pkt 1 oraz art. 24 ust. 2 pkt 2 Prawa zamówień publicznych do wykluczenia dotychczasowego dostawcy od udziału w przetargu. „P.” Spółka jawna wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem wyroku Sądu Okręgowego w B. Zarzuciła w niej naruszenie prawa materialnego przez pominięcie zastosowania art. 144 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. Nr 19, poz. 177 ze zm.) do oceny dopuszczalności i skutków zmiany na korzyść zamawiającego ceny oleju opałowego ustalonej w umowie a także przez niezastosowanie art. 24 ust. 1 pkt 1 oraz art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo zamówień publicznych. Zdaniem skarżącej spółki, gdyby oferta PBH „Z. N.” została wykluczona zostałaby wybrana jej oferta dająca dochód około 6.000 złotych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje : Zgodnie z utrwalonym w judykaturze poglądem przesłanką skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest stwierdzenie
3 niezgodności orzeczenia z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami, z ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć (por. m.in. wyroki SN z dnia 21 lutego 2007 r. I CNP 71/06 lex 253389, z dnia 14 stycznia 2007 r. V CNP 132/06 Biul. SN 2007/4/14, z dnia 7 lipca 2007 r. I CNP 33/06 OSNC 2007/2/35). Inaczej mówiąc niezgodność z prawem, która stanowi podstawę odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa musi mieć elementarny i oczywisty charakter. Tylko tak negatywnie kwalifikowane orzeczenia mogą stanowić prejudykat dla właściwego postępowania odszkodowawczego. Przemawia za tym wykładnia celowościowa, funkcjonalna i systemowa reguł odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną wydaniem orzeczenia niezgodnego z prawem, mających materialną podstawę w treści art. 4171 § 2 k.c. Zaskarżone orzeczenie nie spełnia tych kryteriów, a dokonana przez Sąd Okręgowy wykładnia odpowiednich przepisów Prawa zamówień publicznych pozostaje w granicach swobody oceny sędziowskiej. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 1 Prawa zamówień publicznych warunkiem wykluczenia wykonawców z postępowania o udzielenie zamówienia jest nie tylko wyrządzenie przez nich szkody przez nienależyte wykonanie wcześniejszego zamówienia ale także brak dobrowolnego naprawienia tej szkody do dnia wszczęcia kolejnego postępowania. Z ustaleń faktycznych Sądu wynika, że realizacja poprzedniego zamówienia przyniosła zamawiającemu ogólną korzyść w kwocie 850 złotych będącą wynikiem obniżenia ceny kilku dostaw oleju przez dostawcę. Nie można wobec tego wykluczyć, że w ten sposób doszło do kompensaty wcześniejszego nieuprawnionego podwyższenia ceny a tym samym doszło do naprawienia wynikłej z tego tytułu szkody. Dlatego nie sposób postawić Sądowi zarzutu, iż odmowa zastosowania wobec tego dostawcy sankcji z art. 24 ust. 1 pkt 1 Prawa zamówień publicznych była oczywiście nieuzasadniona. Ocena ta pozostaje w bezpośrednim związku z zarzutem nieuwzględnienia drugiej przesłanki wykluczenia wykonawcy polegającej na podaniu nieprawdziwych (według skarżącego) danych przez dotychczasowego wykonawcę. Uznanie braku podstaw do wykluczenia dotychczasowego dostawcy z postępowania uwiarygodniło informacje, o których mowa w art. 24 ust. 2 pkt 2 Prawa zamówień publicznych.
4 Ma rację skarżący, że zmiany zawartej umowy z dotychczasowym dostawcą, niekorzystne dla zamawiającego, naruszały art. 144 Prawa zamówień publicznych. Nie zmienia to jednak oceny co do wyrządzenia i naprawienia szkody zamawiającemu, jako przesłanek wykluczenia z postępowania przetargowego na podstawie art. 24 ust. 1 pkt 1 Prawa zamówień publicznych. Z tych względów należało na podstawie art. 42411 § 1 k.p.c. oddalić skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem zaskarżonego wyroku rozstrzygając o kosztach postępowania stosownie do treści art. 98 k.p.c. w związku z art. 391 § 1 k.p.c., art. 39821 k.p.c., art. 42412 k.p.c. kg
Powiązane orzeczenia
- II CNP 69/13 2014-03-27Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest oczywiście bezzasadna, gdy z bezpośredniego oglądu sprawy wynika, że nie można uznać orzeczenia za niezgodne z prawem w rozumieniu art. 4241 k.…
- IV CNP 70/13 2014-10-02Czy niezgodność z prawem prawomocnego orzeczenia sądu cywilnego, uzasadniająca odpowiedzialność Skarbu Państwa, musi mieć charakter kwalifikowany, elementarny i oczywisty?
- IV CNP 43/17 2019-03-22Czy prawomocny wyrok Sądu Okręgowego, oddalający powództwo o odszkodowanie oparte na zarzucie niezgodności z prawem działania organów państwowych, może zostać uznany za niezgodny z prawem w rozumieniu art. 424¹ § 1 k.p.c…
- II CNP 178/07 2008-01-31Czy orzeczenie sądu drugiej instancji, które zasądziło odszkodowanie za szkodę powstałą wskutek wadliwego wykonania umowy o dzieło, mimo że wykonawca nie wiedział o wadliwości użytego materiału, może być uznane za niezgo…
- IV CNP 53/17 2018-04-26Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu, oparta na zarzucie wadliwej wykładni przepisów dotyczących możliwości wypowiedzenia umowy dzierżawy zawartej na czas oznaczony, może zostać uz…
Powołane przepisy
art. 24 ust. 1art. 24 ust. 2art. 144art. 4171 § 2 KCart. 42411 § 1 KPCart. 98 KPCart. 391 § 1 KPCart. 39821 KPCart. 42412 KPC§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy