IV CO 265/19
Izba Cywilna2020-07-27
Skład orzekający: Kamil Zaradkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy do rozpoznania sprawy o rozwód, jeśli sąd okręgowy nie uzasadnił wniosku o wyznaczenie sądu na podstawie art. 45 k.p.c.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia oznaczenia sądu właściwego do rozpoznania sprawy o rozwód, gdy sąd okręgowy nie przedstawił uzasadnienia wniosku o wyznaczenie sądu na podstawie art. 45 k.p.c. Zgodnie z art. 41 k.p.c., powództwo o rozwód wytacza się przed sąd ostatniego wspólnego miejsca zamieszkania małżonków, jeśli jedno z nich tam nadal mieszka lub przebywa. W braku takiej podstawy, właściwy jest sąd miejsca zamieszkania pozwanego, a następnie powoda. Dopiero gdy żadna z tych podstaw nie jest spełniona, Sąd Najwyższy może oznaczyć sąd właściwy.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy w B. zwrócił się do Sądu Najwyższego o wyznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy o rozwód z powództwa A.K. przeciwko R.K. Wniosek ten nie zawierał uzasadnienia wskazującego na okoliczności uzasadniające zastosowanie art. 45 k.p.c. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił oznaczenia sądu, przed który należy wytoczyć powództwo.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CO 265/19 POSTANOWIENIE Dnia 27 lipca 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kamil Zaradkiewicz a posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 lipca 2020 r., na skutek przedstawienia przez Sąd Okręgowy w B. akt sygn. I C […] z postanowieniem z dnia 6 listopada 2019 r., w przedmiocie oznaczenia sądu właściwego do rozpoznania sprawy z powództwa A.K. przeciwko R.K. o rozwód odmawia oznaczenia sądu, przed który należy wytoczyć powództwo. UZASADNIENIE Postanowieniem z 6 listopada 2019 r. Sąd Okręgowy w B. zwrócił się do Sądu Najwyższego o wyznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy z powództwa A.K. przeciwko R.K. o rozwód. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Z art. 45 k.p.c. wynika, że Sąd Najwyższy dokonuje oznaczenia sądu, przed którym należy wytoczyć powództwo, jeżeli nie można na podstawie okoliczności sprawy ustalić właściwości miejscowej.
2 Zgodnie z art. 41 k.p.c., powództwo ze stosunku małżeństwa wytacza się wyłącznie przed sądem, w którego okręgu małżonkowie mieli ostatnie wspólne miejsce zamieszkania, jeżeli choć jedno z nich w tym okręgu ma jeszcze miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu. Przy czym z braku takiej podstawy wyłącznie właściwy jest sąd zamieszkania strony pozwanej, a jeżeli i takiej podstawy nie ma - sąd miejsca zamieszkania powoda. W konsekwencji dopiero w razie stwierdzenia, że żadna ze stron nie przebywa z zamiarem stałego pobytu na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej lub poza granicami Rzeczpospolitej Polskiej ma miejsce zwykłego pobytu uzasadnione będzie oznaczenie przez Sąd Najwyższy, w trybie określonym przez art. 45 k.p.c., sądu, przed którym należy wytoczyć powództwo. Sąd Okręgowy w B. nie umotywował w niniejszej sprawie wniosku o oznaczenie sądu na podstawie art. 45 k.p.c., tzn. nie wskazał okoliczności stanowiących w jego ocenie podstawę zastosowania powyższego przepisu. Mając powyższe na względzie Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. jw
Powiązane orzeczenia
- III CO 1492/24 2024-12-20Czy Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy do rozpoznania sprawy o rozwód, gdy sąd okręgowy nie przedstawił uzasadnienia wskazującego na niemożność ustalenia właściwości miejscowej na podstawie art. 41 k.p.c.?
- III CO 125/22 2022-01-26Czy Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy do rozpoznania sprawy o rozwód, gdy Sąd Okręgowy nie ustalił miejsca zamieszkania lub zwykłego pobytu stron?
- III CO 458/22 2022-06-01Czy Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy do wytoczenia powództwa o rozwód, gdy sąd okręgowy nie przedstawił wystarczających ustaleń faktycznych uzasadniających taki wniosek?
- IV CO 139/21 2021-09-17Czy Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy do rozpoznania sprawy o rozwód, gdy sąd okręgowy nie przedstawił uzasadnienia dla swojego wniosku o oznaczenie sądu?
- III CO 948/22 2022-10-13Czy Sąd Najwyższy powinien oznaczyć sąd właściwy do rozpoznania sprawy rozwodowej, gdy sąd okręgowy miał możliwość ustalenia swojej właściwości miejscowej na podstawie oświadczeń stron?
Powołane przepisy
art. 45 KPCart. 41 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy