IV CSK 13/18

Sygn. akt IV CSK 13/18 POSTANOWIENIE Dnia 30 maja 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Grzegorczyk w sprawie z powództwa S.B. przeciwko B.N. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 30 maja 2018 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w G. z dnia 27 kwietnia 2017 r., sygn. akt V ACa […]/15, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 5400 (pięć tysięcy czterysta) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Przepis ten odpowiada charakterowi skargi kasacyjnej, jako nadzwyczajnego środka zaskarżenia, o dominującym publicznoprawnym charakterze, przysługującego od orzeczeń wydanych po przeprowadzeniu dwuinstancyjnego postępowania sądowego, w którym sąd pierwszej i drugiej instancji dysponuje pełną kognicją w zakresie faktów i dowodów. W powiązaniu z art. 3984 § 2 k.p.c. oznacza to, że w skardze kasacyjnej nieodzowne jest powołanie i uzasadnienie okoliczności o charakterze publicznoprawnym, które stanowią wyłączną podstawę oceny pod kątem przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. W skardze kasacyjnej złożonej od wyroku Sądu Apelacyjnego w G. z dnia 27 kwietnia 2017 r. (mylnie oznaczonego w skardze jako wyrok Sądu Okręgowego w G. z dnia 27 kwietnia 2017 r.), skarżący S.B. powołał się na jej oczywistą zasadność wynikającą z nieprawidłowego założenia, że zakwalifikowanie linii produkcyjnej do środków trwałych przedsiębiorstwa jest równoznaczne z wykonaniem umowy. Zdaniem skarżącego, w ustalonym stanie faktycznym, Sąd nie mógł zastosować art. 627 k.c., ponieważ nie może być mowy o wykonaniu umowy przez pozwanego. Jak przyjęto w judykaturze Sądu Najwyższego, przesłanka oczywistej zasadności skargi (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) oznacza, że dla przeciętnego prawnika podstawy wskazane w skardze prima facie zasługują na uwzględnienie. Jest tak w szczególności wtedy, gdy bez wątpienia wystąpiły uchybienia, na które powołuje się skarżący, lub gdy jest pewne, że miały one wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia albo podniesione we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania zarzuty oczywiście uzasadniają zasadność wniesionego środka zaskarżenia. Oczywiste jest przy tym tylko to, co można dostrzec bez potrzeby 3 głębszej analizy, czy przeprowadzenia dłuższych badań lub dociekań. Zarzucane uchybienia muszą zatem mieć kwalifikowany charakter i być dostrzegalne na pierwszy rzut oka (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 2000 r., V CKN 1780/00, OSNC 2001, nr 3, poz. 52, i z dnia z 22 marca 2001 r., V CZ 131/00, OSNC 2001, nr 10, poz. 156). Skarżący nie wykazał, by skarga kasacyjna była – w przedstawionym rozumieniu – oczywiście uzasadniona. Wytoczone w sprawie powództwo opiewało na żądanie zapłaty kary umownej (art. 483 k.c.), a Sąd Apelacyjny oparł swoje stanowisko nie tylko na założeniu, że w związku z wciągnięciem linii produkcyjnej w poczet środków trwałych doszło do odbioru dzieła, co otwierało drogę powodowi – jako zamawiającemu – do korzystania z ewentualnych uprawnień z tytułu rękojmi za wady, lecz także – w ślad za wnikliwą argumentacją Sądu Okręgowego – zanegował obowiązek zapłaty kary umownej z tego względu, że opóźnienie w realizacji linii produkcyjnej było następstwem okoliczności, za które pozwany wykonawca nie ponosił odpowiedzialności. Podkreślenia wymaga w tym kontekście, że w przyczynie kasacyjnej określonej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. nie chodzi o wskazanie, że doszło do naruszenia przepisu prawa, nawet jeśli miałoby ono oczywisty charakter, lecz o wykazanie, że na skutek tego uchybienia zaskarżone orzeczenie jest ewidentnie wadliwe (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 2003 r., I PK 227/02, OSNP 2004, nr 13, poz. 230, z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07, niepubl., z dnia 28 lutego 2012 r., I PK 157/11, niepubl., z dnia 20 lutego 2014 r., III SK 62/13, niepubl., z dnia 8 października 2015 r., IV CSK 189/15, niepubl., z dnia 21 kwietnia 2017 r., I CSK 660/16, niepubl., i z dnia 29 września 2017 r., V CSK 162/17, niepubl.). Lakonicznie uzasadniony i ograniczony do kwestii odbioru dzieła wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania – w zestawieniu z materiałem sprawy – nie pozwalał na stwierdzenie takiego stanu rzeczy. Jedynie na marginesie, mimo że na etapie orzekania w przedmiocie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania Sąd Najwyższy nie wnika co do zasady w treść podstaw kasacyjnych, należało dostrzec, że podstawy te zostały sformułowane przez skarżącego w sposób wyłączający w istocie poddanie kontroli kasacyjnej oceny prawnej przyjętej przez Sąd Apelacyjny w zakresie zasadności 4 żądania zapłaty kary umownej. W podstawach tych nie zarzucono bowiem naruszenia art. 483 k.c., stanowiącego właściwą podstawę prawną żądania, a zarazem główną podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia. Z tych względów, na podstawie art. 3989 § 2 w związku z art. 98, art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. aj 5 ał