IV CSK 132/16

WyrokIzba Cywilna2016-10-14

Skład orzekający: Anna Owczarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna, której oczywista zasadność opiera się na błędnej wykładni art. 172 § 1 k.c. polegającej na przyjęciu, że osoba, która wie, iż nie jest właścicielem nieruchomości, nie może jej zasiedzieć, spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że wnioskodawcy nie wykazali jej oczywistej zasadności. Przyczyna ta jest spełniona jedynie wówczas, gdy zachodzi niewątpliwa, widoczna na pierwszy rzut oka sprzeczność orzeczenia z przepisami prawa niepodlegającymi różnej wykładni. Argumentacja skarżących, oparta głównie na polemice z ustaleniami faktycznymi i przedstawieniu własnego poglądu, nie spełniała wymogów określonych w art. 398^4 § 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.
Stan faktyczny
Wnioskodawcy domagali się stwierdzenia nabycia nieruchomości przez zasiedzenie. Sąd Rejonowy oddalił ich wniosek, a Sąd Okręgowy oddalił apelację. Wnioskodawcy wnieśli skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego, opierając jej oczywistą zasadność na błędnej wykładni art. 172 § 1 k.c.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i oddalił wniosek uczestniczki o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV CSK 132/16 POSTANOWIENIE Dnia 14 października 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Owczarek w sprawie z wniosku P. M. i L. M. przy uczestnictwie G. K. o stwierdzenie zasiedzenia, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 14 października 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawców od postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 15 października 2015 r., sygn. akt I Ca (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) oddala wniosek uczestniczki o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE J. i P. M. - wnioskodawcy w sprawie o stwierdzenie nabycia nieruchomości przez zasiedzenie - wnieśli skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 15 października 2015 r., oddalającego apelację od postanowienia Sądu Rejonowego w S. z dnia 18 czerwca 2015 r. Sąd Najwyższy, oceniając - na podstawie art. 3989 § 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. - skargę kasacyjną z punktu widzenia podstaw przyjęcia jej do rozpoznania, zważył: Ustawodawca, wprowadzając skargę kasacyjną jako nadzwyczajny środek prawny służący od prawomocnych orzeczeń, podkreślił, że jej celem jest ochrona interesu publicznego polegającego na ujednoliceniu orzecznictwa sądów i rozwoju judykatury. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie rozpoznaje sprawy, a jedynie skargę, będącą szczególnym środkiem zaskarżenia. Jego rolą nie jest zatem korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa, nawet gdyby one rzeczywiście wystąpiły. Ocena podstaw przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania następuje w ramach tzw. przedsądu. Sąd Najwyższy bada, czy wskazano i należycie umotywowano przyczyny powołane w art. 3989 § 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., tj. czy występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, i przyjmuje ją do rozpoznania, jeżeli jest spełniona przynajmniej jedna z nich. Kognicja Sądu Najwyższego na tym etapie postępowania jest ograniczona i nie obejmuje oceny zasadności podstaw skargi kasacyjnej, zastrzeżonej dla Sądu orzekającego w innym składzie. W art. 3984 § 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. przewidziano wymaganie przytoczenia i odrębnego uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Skarżący oparli wniosek na przyczynie wskazanej w art. 3989 § 1 pkt 4 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., podnosząc, że oczywista zasadność skargi wynika 3 z dokonania błędnej wykładni art. 172 § 1 k.c., polegającej na przyjęciu, że osoba, która wie, iż nie jest właścicielem nieruchomości, nie może jej zasiedzieć. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego przyczyna oznaczona jako oczywista zasadności skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.) spełniona jest wówczas, gdy zachodzi niewątpliwa, widoczna na pierwszy rzut oka, tj. bez konieczności głębszej analizy, sprzeczność orzeczenia z przepisami prawa nie podlegającymi różnej wykładni (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2002 r., I PKN 341/01, OSNP 2004, nr 6, poz. 100; z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49). Musi być oczywiste, że ma miejsce kwalifikowana postać naruszenia prawa, zauważalna prima facie przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, która przesądza o wadliwości zaskarżonego orzeczenia w stopniu nakazującym uwzględnienie skargi (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 24 lutego 2012 r., II CSK 225/11, nie publ.; z dnia 23 listopada 2011 r., III PK 44/11, nie publ.). Skarżący powinien nie tylko przywołać konkretne przepisy prawa, którym jego zdaniem Sąd drugiej instancji uchybił, ale i przytoczyć odpowiednią jurydyczną argumentację odnoszącą się do oczywistości naruszenia. Uzasadnienie przyczyny powołanej przez wnioskodawców nie odpowiada tym wymogom, gdyż w zasadniczej mierze sprowadza się do polemiki z podstawą faktyczną rozstrzygnięcia oraz do przedstawienia własnego - konkurencyjnego wobec ustaleń Sądu odwoławczego - poglądu odnośnie do znaczenia niektórych faktów dla jej wyniku. Tymczasem stanowisko sądu wskazujące na dostateczne wyjaśnienie okoliczności sprawy zostało umotywowane w sposób nie naruszający podstawowych zasad logiki ani doświadczenia życiowego. Argumentacja odnosząca się do ustaleń faktycznych nie może być przedmiotem skargi kasacyjnej z uwagi na ograniczenie kognicji Sądu Najwyższego (art. 3983 § 3 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.). Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 a contrario w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, o kosztach postępowania kasacyjnego orzekając w myśl zasady obciążania stron w postępowaniu nieprocesowym poniesionymi kosztami (art. 520 § 1 w zw. z art. 39821 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.). 4 jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1art. 13 § 2 KPCart. 3984 § 2art. 3989 § 1 pkt 4art. 172 § 1 KCart. 3983 § 3art. 520 § 1art. 39821§ 1§ 2§ 1 pkt 4§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy