IV CSK 235/19

Sygn. akt IV CSK 235/19 POSTANOWIENIE Dnia 19 grudnia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Monika Koba w sprawie z wniosku N. G. przy uczestnictwie H. Ł. i B. Ż. o stwierdzenie nabycia spadku, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 19 grudnia 2019 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 29 listopada 2018 r., sygn. akt I Ca (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) zasądza od wnioskodawczyni na rzecz uczestniczki B. Ż. kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 29 listopada 2018 r. Sąd Okręgowy w Ł. na skutek apelacji uczestniczki B. Ż. zmienił postanowienie Sądu Rejonowego w W. z dnia 30 czerwca 2017 r., stwierdzając, że spadek po C. Ś. na podstawie testamentu sporządzonego w formie aktu notarialnego nabyły siostra H. Ł. w ½ części oraz siostrzenica B. Ż. w ½ części. Orzeczenie to zostało zaskarżone skargą kasacyjną przez wnioskodawczynię N. G.. Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania 2 wskazała, że zachodzi oczywista zasadność skargi z uwagi na naruszenie przez Sąd Okręgowy art. 286 w zw. z 382 i w zw. z 391 § 1 k.p.c. Na poparcie wniosku argumentowała, że Sąd drugiej instancji pomimo dwóch sprzecznych opinii biegłych dokonał ustaleń faktycznych na podstawie opinii dopuszczonej w postępowaniu apelacyjnym, nie konfrontując biegłych i nie powołując kolejnego biegłego celem wyjaśnienia rozbieżności między opiniami. W odpowiedzi na skargę kasacyjną uczestniczka B. Ż. wniosła o odmowę przyjęcia skargi do rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, którego rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a mającymi swoje źródło w interesie publicznym. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające jej przyjęcie do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie. Cel wymagania określonego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance wymienionej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. wymaga wykazania niewątpliwej, widocznej prima facie, bez konieczności głębszej analizy, sprzeczności orzeczenia z zasadniczymi i nie podlegającymi różnej wykładni przepisami albo jego wydania w wyniku oczywiście błędnej, widocznej bez głębszej analizy prawniczej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa. Natomiast skarżąca przedstawiając, jako okoliczność uzasadniającą rozpoznanie skargi kasacyjnej „oczywiste 3 naruszenie prawa” powinna wykazać kwalifikowany charakter tego naruszenia (por. m. in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2002 r., I PKN 341/01, OSNP 2004, nr 6, poz. 100 i z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49). Analiza wniosku na tle podstaw skargi oraz motywów zaskarżonego orzeczenia, nie prowadzi do oceny, że Sąd Okręgowy ferując zaskarżone rozstrzygnięcie dopuścił się kardynalnych błędów, w stopniu przemawiającym za oczywistą zasadnością skargi. Skarżąca pominęła, że o oczywistej zasadności skargi nie może przekonywać błędna ocena przez Sąd meriti dowodu z opinii biegłych, są to bowiem kwestie usuwające się spod kontroli Sądu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym (art. 398³ § 3 i art. 398¹³ § 2 k.p.c.). Tymczasem istota zarzutów skargi, z którymi skarżąca wiąże, jej oczywistą zasadność polega w znacznej mierze na kwestionowaniu poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych, wywiedzionych z opinii biegłych sądowych powołanych w toku postępowania apelacyjnego, które pozwoliły na przyjęcie przez Sąd Okręgowy, że spadkodawca C. Ś. sporządzając w dniu 8 maja 2009 r. testament notarialny nie był w stanie wyłączającym świadome, albo swobodne podjęcie decyzji i wyrażenie woli. W przypadku sprzecznych wniosków opinii biegłych sądowych, nie zawsze jest konieczne powoływanie kolejnego biegłego czy wyjaśnianie przez biegłych rozbieżności w ich opiniach. Ponadto fakt, że opinia nie jest przekonywująca dla stron nie jest przesłanką dopuszczenia kolejnych opinii (por. m.in. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 10 października 2012 r., I UK 210/12, nie publ., z dnia 14 listopada 2013 r., IV CSK 135/13, nie publ., z dnia 14 lipca 2017 r., II CSK 655/16, nie publ. oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 2010 r., I CKN 1170/98, OSNC 2001 nr 4, poz. 64). Prezentując pogląd odmienny skarżąca nie bierze także pod uwagę, że Sąd Okręgowy ocenił, że opinia biegłego sporządzona w toku postępowania pierwszoinstancyjnego nie daje podstaw do stwierdzenia, że spadkodawca w dacie sporządzenia testamentu znajdował się w stanie o którym mowa w art. 82 k.c. Ponadto uzupełnił postępowanie dowodowe w zakresie osobowych źródeł dowodowych, a opinia biegłych sporządzona w postępowaniu odwoławczym opierała się na dodatkowym materiale dowodowym. 4 Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie znajdując też okoliczności, które w ramach przedsądu jest obowiązany brać pod uwagę z urzędu. O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 98§3, art. 99 w zw. z art. 391 § 1 w zw. z art. 398²¹ k.p.c. i § 10 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (jedn. tekst: Dz. U. z 2018, poz. 265). jw