IV CSK 246/17
WyrokIzba Cywilna2017-11-21
Skład orzekający: Maria Szulc
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia może być oparta na liberalniejszej wykładni pojęcia „dobrej wiary” niż przyjęta w orzecznictwie, a także czy art. 5 k.c. może być zastosowany w sprawie o zasiedzenie nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżąca nie wykazała oczywistej zasadności skargi. Ustalenie daty początku biegu zasiedzenia należy do ustaleń faktycznych wiążących Sąd Najwyższy. Liberalniejsza wykładnia „dobrej wiary” dotyczy posiadania prowadzącego do aktualizacji roszczenia na podstawie art. 231 k.c., a nie zasiedzenia. Ponadto, w sprawie o zasiedzenie nieruchomości nie ma możliwości zastosowania art. 5 k.c., gdyż zasiedzenie następuje z mocy prawa.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni złożyła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w S. oddalającego jej wniosek o stwierdzenie zasiedzenia. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 172 § 1 k.c. w zw. z art. 5 k.c. oraz powołała się na liberalniejszą wykładnię pojęcia „dobrej wiary”. Sąd Najwyższy rozpatrywał kwestię przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CSK 246/17 POSTANOWIENIE Dnia 21 listopada 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szulc w sprawie z wniosku E.S. przy uczestnictwie J.S.S., M.S., A.S., G.S., Nadleśnictwa S., K. S., W.S., M.T., B.P.W. i M.K. o stwierdzenie zasiedzenia, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 listopada 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 1 grudnia 2016 r., sygn. akt V Ca (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Skarga kasacyjna jest szczególnym środkiem odwoławczym, którego wymogi określa art. 3984 k.p.c. wskazując na cechy konstrukcyjne skargi i nakładając na skarżącego obowiązek zawarcia w skardze wniosku o przyjęcie do rozpoznania oraz jego uzasadnienia (art. 3984 § 2 k.p.c.). Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające jej przyjęcie do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie, zaś cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie przez skarżącego istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym. Dla skutecznego
2 powołania w skardze przesłanki określonej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. konieczne jest wykazanie przez skarżącego kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego mającej charakter oczywisty, widoczny prima facie przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej. Skarga jest oczywiście uzasadniona, jeżeli bez wątpliwości nastąpiły podnoszone w niej uchybienia lub gdy jest pewne, że miały one wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia lub też podniesione zarzuty oczywiście uzasadniają wniesioną skargę. Skarżąca powołując się na oczywistą zasadność skargi odwołuje się przede wszystkim do naruszenia przez Sąd drugiej instancji art. 172 § 1 k.c. powiązanego z art. 5 k.c. i przedstawia wywód, w znacznej części prezentujący stan faktyczny odmienny od ustalonego przez Sąd drugiej instancji, zwłaszcza w części dotyczącej objęcia nieruchomości w posiadanie. Wyraża również pogląd prawny, że Sąd ten powinien przyjąć liberalniejszą wykładnię pojęcia „dobrej wiary”, niż przyjęte w mającej moc zasady prawnej uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 6 grudnia 1991 r., III CZP 108/91, jak również wskazuje na względy słuszności i sprawiedliwości. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej zachodzi wówczas, gdy z samej jej treści wynika w sposób jednoznaczny, że wskazane w skardze podstawy zasługują na uwzględnienie. Oznacza to, że z argumentów przedstawionych we wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, bez konieczności dokonywania pogłębionej analizy prawnej lub czynności procesowych sądu, wynika jaskrawa sprzeczność wyroku z przepisami prawa niepodlegającymi różnej wykładni i niepozostawiającymi sądowi swobody oceny albo z podstawowymi zasadami orzekania obowiązującymi w demokratycznym państwie prawa. O ile bowiem do uwzględnienia skargi wystarczy, że jej podstawy są usprawiedliwione, o tyle do przyjęcia skargi do rozpoznania niezbędna jest jej oczywista zasadność w wyżej przedstawionym rozumieniu. Skarżąca pomija, że ustalenie daty początku biegu zasiedzenia pozostaje w sferze ustaleń faktycznych wiążących Sąd Najwyższy z mocy art. art. 39813 § 2 in fine, a liberalniejsza wykładnia pojęcia „dobrej wiary” posiadacza została zaakceptowana w judykaturze jedynie odnośnie do posiadania prowadzącego do zaktualizowania się roszczenia na podstawie art. 231 k.c. Umknęło również jej uwadze, że w sprawie o zasiedzenie nieruchomości jest
3 wyłączna możliwość zastosowania art. 5 k.c. z tej przyczyny, że zasiedzenie prawa własności następuje ex lege, a nie w wyniku realizacji prawa kształtującego (uchwała pełnego składu Izby Cywilnej Sądu Najwyższego z dnia 26 października 2007 r., III CZP 30/07, OSNC 2008 r., nr 5, poz. 43, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 marca 2016 r., I CSK 750/15, nie publ.). Brak zatem podstaw do stwierdzenia, że nastąpiły uchybienia przepisom prawa materialnego o charakterze elementarnym, mającym charakter oczywisty i widoczny prima facie. Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 w zw. z 13 § 2 k.p.c.). jw
Powiązane orzeczenia
- V CSK 21/17 2017-06-20Czy Sąd Najwyższy powinien przyjąć do rozpoznania skargę kasacyjną w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości, gdy wnioskodawca upatruje istotne zagadnienie prawne w kwestionowaniu przez sąd drugiej instancji ist…
- I CSK 501/18 2019-04-12Czy skarga kasacyjna w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, oparta na zarzucie naruszenia art. 172 § 1 k.c. w zw. z art. 7 k.c. przez niewłaściwe zastosowanie skutkujące uznaniem dobr…
- I CSK 119/20 2020-08-10Czy skarga kasacyjna w sprawie o zasiedzenie nieruchomości może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli skarżący powołuje się na oczywistą zasadność opartą na błędnej wykładni przepisów prawa materialnego, która nie stanow…
- I CSK 831/22 2022-05-31Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania z powodu jej oczywistej zasadności lub występowania istotnego zagadnienia prawnego, gdy kwestie dobrej i złej wiary posiadania zostały już dostatecznie wyjaśnione…
- V CSK 200/20 2020-12-11Czy skarga kasacyjna w sprawie o rozgraniczenie, oparta na zarzucie naruszenia domniemania dobrej wiary (art. 7 k.c.) i rażącego naruszenia art. 172 k.c. w kontekście zasiedzenia, może zostać przyjęta do rozpoznania z uw…
Powołane przepisy
art. 3984 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 172 § 1 KCart. 5 KCart. 39813 § 2art. 231 KCart. 3989 § 2§ 2§ 1 pkt 4§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy