IV CSK 3/13

Sygn. akt IV CSK 3/13 POSTANOWIENIE Dnia 12 września 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Dończyk (przewodniczący) SSN Irena Gromska-Szuster SSN Marian Kocon (sprawozdawca) w sprawie z wniosku Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przy uczestnictwie D. T. i M. T. o wpis hipoteki przymusowej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 12 września 2013 r., skargi kasacyjnej uczestniczki postępowania M. T. od postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 6 września 2012 r., uchyla zaskarżone postanowienie i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu w S. do ponownego rozpoznania oraz orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego. 2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 10 maja 2012 r. Sąd Rejonowy w M. utrzymał w mocy wpis hipoteki przymusowej w kwocie 198247,60 zł na podstawie nieprawomocnej decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ustalającej zadłużenie D. T. z tytułu nieopłaconych składek. Wyraził pogląd, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych może uzyskać wpis hipoteki przymusowej na nieruchomości stanowiącej współwłasność łączną dłużnika i jego małżonka w oparciu o decyzję nieostateczną doręczoną jedynie dłużnikowi. Sąd Okręgowy w S. ten pogląd aprobował, toteż postanowieniem z dnia 6 września 2012 r. oddalił apelację uczestniczki postępowania. Skarga kasacyjna uczestniczki postępowania od postanowienia Sądu Okręgowego - oparta na obu podstawach z art. 3983 k.p.c. – zawiera zarzut naruszenia art. 6269, 177 § 1 pkt. 1 k.p.c., art. 26 ust. 3a pkt 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (jedn. tekst: Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.; dalej u.s.u.s.), art. 35 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (jedn. tekst: Dz. U. 2001 r. Nr 124, poz. 1361 ze zm.; dalej u.k.w.h) oraz art. 29 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), i zmierza do jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sądy niższych instancji wyrażając powyższy pogląd pominęły, że w dniu 20 lutego 2011 r. weszła w życie ustawa z dnia 26 czerwca 2009 r. o zmianie ustawy o księgach wieczystych i hipotece oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 131, poz. 1075; dalej nowelizacja u.k.w.h), która w istotny sposób zmieniła dotychczasowe unormowania ustawy o księgach wieczystych i hipotece, znosząc podział hipoteki na zwykłą i kaucyjną oraz wprowadzając jednolitą konstrukcję prawa hipotecznego. Mając na uwadze treść przepisów intertemporalnych nowelizacji u.k.w.h (art. 10), wydanie decyzji mającej być podstawą wpisu dnia 2 grudnia 2011 r. i złożenie po tej dacie wniosku do sądu wieczystoksięgowego, nie 3 budzi wątpliwości konieczność jego rozpoznania z uwzględnieniem stanu prawnego wprowadzonego nowelizacją u.k.w.h. Na gruncie zaś tego stanu prawnego Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 9 stycznia 2013 r, III CSK 69/12 (OSNC 2013, Nr 7-8, poz. 93) uznał, że nieostateczna decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, ustalająca wysokość należności z tytułu składek, doręczona dłużnikowi po zmianie ustawy o księgach wieczystych i hipotece ustawą z dnia 26 czerwca 2009 r. nie stanowi podstawy wpisu w księdze wieczystej hipoteki przymusowej na nieruchomości będącej przedmiotem współwłasności łącznej dłużnika i jego małżonka. Sąd Najwyższy w obecnym składzie podziela to stanowisko i celem uniknięcia zbędnych powtórzeń odwołuje się do motywów, którymi kierował się Sąd Najwyższy rozstrzygając w tamtej sprawie. Skoro Sąd Okręgowy wyszedł z odmiennych założeń, zaskarżone postanowienie nie mogło się ostać. Z tych przyczyn Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu. es