IV CSK 449/16
WyrokIzba Cywilna2017-02-17
Skład orzekający: Krzysztof Pietrzykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak współdziałania przez podmiot trzeci może zostać uznany za okoliczność, o której mowa w art. 93 § 1 k.c., i czy ocena, kim jest „strona” w rozumieniu tego przepisu, powinna uwzględniać możliwość „przebicia kurtyny korporacyjnej”?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że wskazane w niej zagadnienia prawne nie spełniają kryteriów określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. Stwierdzono, że art. 93 k.c. dotyczy wyłącznie relacji między stronami umowy, a działanie lub zaniechanie osoby trzeciej jest w tym kontekście bez znaczenia. Kwestia potencjalnego „przebicia kurtyny korporacyjnej” może stanowić zarzut kasacyjny, ale nie jest ogólnym zagadnieniem prawnym uzasadniającym przyjęcie skargi. Ponadto, zagadnienie dotyczące klasyfikacji umowy doradczej jako umowy zlecenia zostało uznane za zbyt abstrakcyjne i niedookreślone.Stan faktyczny
Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w sprawie o zapłatę. Jako podstawę wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania wskazał potrzebę wykładni art. 93 § 1 k.c. oraz występowanie istotnych zagadnień prawnych związanych z tym przepisem. Powód kwestionował ocenę sytuacji, w której osoba trzecia, powiązana kapitałowo i personalnie z jedną ze stron umowy, miała nie współdziałać w wykonaniu umowy. W skardze podniesiono również kwestię traktowania umowy doradczej jako umowy zlecenia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej powoda do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CSK 449/16 POSTANOWIENIE Dnia 17 lutego 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Pietrzykowski w sprawie z powództwa P. L. przeciwko E. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością Spółce komandytowo - akcyjnej w T. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 lutego 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 18 marca 2016 r., sygn. akt I ACa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W niniejszej sprawie powód wniósł skargę kasacyjną, a jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania wskazał na potrzebę wykładni prawa oraz występowanie na jej tle dwóch istotnych zagadnień prawnych. Potrzeba wykładni ma dotyczyć art. 93 § 1 k.c. i tego, czy brak współdziałania przez podmiot trzeci może zostać uznany za okoliczność, o której mowa w tym przepisie. Kwestia jest oczywista, bowiem art. 93 k.c. wyraźnie dotyczy wyłącznie relacji między stronami konkretnej umowy – bez znaczenia jest w tym kontekście działanie albo zaniechanie osoby trzeciej i z tej perspektywy przepis nie wymaga wykładni. Pierwsze ze wskazywanych w skardze zagadnień prawnych dotyczy tego, czy do oceny, kim jest „strona”, o której mowa w art. 93 k.c., ma znaczenie, kto konkretnie jest we władzach osób prawnych. Skarżący wskazuje, że choć w tym przypadku rzeczywiście miała współdziałać osoba trzecia względem zawartej przez niego umowy, to jednak tą osobą trzecią była osoba prawna, w której władzach zasiadały te same osoby, co we władzach drugiej strony zawartej z nim umowy, a poza tym jego partner umowny posiadał 100% udziałów rzeczonej osoby trzeciej. Choć skarżący wyraźnie tego nie formułuje, to w istocie pyta, czy w takiej sytuacji mogłoby dojść do „przebicia kurtyny korporacyjnej” i uznania de facto tożsamości podmiotowej jego kontrahenta umownego oraz osoby trzeciej. Trzeba zauważyć, że takiego „przebicia” kilka razy dokonał Sąd Najwyższy, uznając za pracodawcę inny podmiot niż ten, który expressis verbis był wskazany w umowie o pracę. Tym niemniej tego rodzaju zastrzeżenie może stanowić wyłącznie zarzut kasacyjny – nie jest to jednak żadne ogólne zagadnienie prawne na tyle istotne, aby uzasadniało przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w tej sprawie. Choć więc rzeczywiście można doszukać się istotnego zagadnienia prawnego na tle rozumienia wyrazu „strona” w art. 93 k.c., to jednak samo uzasadnienie problemu
3 zawarte w skardze kasacyjnej nie jest w tym zakresie przekonujące. Drugie z zagadnień prawnych ma dotyczyć tego, czy umowę doradczą należy zawsze traktować jako umowę zlecenia. Zagadnienie to nie zostało bliżej uzasadnione w skardze kasacyjnej. Trzeba jedynie zaznaczyć, że o klasyfikacji umowy decyduje zawsze jej treść, a nie nazwa, zatem tego rodzaju zagadnienie prawne jest zbyt abstrakcyjne i niedookreślone, aby mógł je wyjaśnić Sąd Najwyższy. W skardze kasacyjnej wniesionej w niniejszej sprawie nie została wykazana żadna z okoliczności wskazanych w art. 3989 § 1 k.p.c., dlatego Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. aj l.n
Powiązane orzeczenia
- V CSK 419/19 2020-08-05Czy czynności polegające na nastręczaniu sposobności do zawarcia umów z klientami wyczerpują pojęcie „pośredniczenia przy zawieraniu umów” w rozumieniu art. 758 k.c. lub mogą je wyczerpywać, a jeśli tak, to czy do takiej…
- III CSK 470/14 2015-04-28Czy w sprawie, w której powód dochodzi zapłaty, a pozwany podnosi zarzut nieważności umowy, sąd drugiej instancji może pominąć ten zarzut jako spóźniony i nieprzekonujący, a jeśli tak, to czy stanowi to istotne zagadnien…
- I CSK 553/15 2016-05-12Czy w sprawie o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone, wniesione skargi kasacyjne spełniają wymogi formalne dotyczące uzasadnienia wniosku o przyjęcie ich do rozpoznania?
- I CSK 4026/22 2023-07-05Czy skarga kasacyjna dotycząca wykładni przepisów prawa budzących wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie, a także istotnych zagadnień prawnych, spełnia wymogi formalne określone w art. 3989 § 1 k.p.c.…
- IV CSK 455/18 2019-08-07Czy istotne zagadnienie prawne, o którym mowa w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., może dotyczyć sposobu interpretacji pojęcia „osoba bliska” zastosowanego w konkretnej umowie, czy też musi być sformułowane w sposób ogólny i ab…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 93 § 1 KCart. 93 KC§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy