IV CSK 638/14
WyrokIzba Cywilna2015-04-29
Skład orzekający: Grzegorz Misiurek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy do kręgu osób, które nie są powołane z ustawy do dziedziczenia gospodarstwa rolnego w myśl art. 1065 k.c. (w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 16 ustawy z dnia 26 października 1971 r. zmieniającej ustawę – Kodeks cywilny) należą też osoby, które wprawdzie należały do potencjalnych spadkobierców ustawowych gospodarstwa rolnego po danym spadkodawcy, jednakże w konkretnym przypadku nie dziedziczyłyby z ustawy tego gospodarstwa ze względu na obowiązującą kolejność dziedziczenia ustawowego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ skarżąca nie wykazała istnienia istotnego zagadnienia prawnego ani potrzeby wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie. Sformułowanie zagadnienia prawnego w formie pytania, bez pogłębionego wywodu i uzasadnionego stanowiska, nie spełnia wymagań art. 3989 § 1 k.p.c. Odwołanie się do potrzeby wykładni przepisów wymaga wykazania, że przepis budzi wątpliwości lub jego wykładnia jest niejednolita w orzecznictwie, co nie zostało uczynione.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni złożyła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w L. dotyczącego zmiany prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po K. O. Skarżąca wniosła o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazując na istotne zagadnienie prawne oraz potrzebę wykładni przepisów prawnych. Sprawa dotyczyła interpretacji pojęcia „osób, które nie są powołane z ustawy do dziedziczenia gospodarstwa rolnego” w rozumieniu art. 1065 k.c.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CSK 638/14 POSTANOWIENIE Dnia 29 kwietnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Misiurek w sprawie z wniosku Z. L. przy uczestnictwie J. K., J. M. i S. M. o zmianę prawomocnego postanowienia z dnia 25 lutego 1977 roku wydanego przez Sąd Rejonowy w L. w sprawie III Ns […] o stwierdzenie nabycia spadku po K. O., na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 kwietnia 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Okręgowego w L. z dnia 29 maja 2014 r., sygn. akt II Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Skarżąca oparła wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania na pierwszej i drugiej spośród wymienionych przesłanek. W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalił się pogląd, zgodnie z którym zagadnienie prawne w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest to zagadnienie nowe i nierozwiązane dotąd w orzecznictwie sądowym, które wiąże się z określonym przepisem prawnym i którego wyjaśnienie ma znaczenie nie tylko dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, ale także dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw (zob. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z 31 stycznia 2013 r., II CSK 479/12, nie publ.). Skarżąca ujęła występujące - w jej ocenie - w sprawie niniejszej zagadnienie prawne w pytaniu: czy do kręgu „osób, które nie są powołane z ustawy do dziedziczenia gospodarstwa rolnego” w myśl art. 1065 k.c. (w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 16 ustawy z dnia 26 października 1971 r. zmieniającej ustawę – Kodeks cywilny) należą też osoby, które wprawdzie należały do potencjalnych spadkobierców ustawowych gospodarstwa rolnego po danym spadkodawcy, jednakże w konkretnym przypadku nie dziedziczyłyby z ustawy tego gospodarstwa ze względu na obowiązującą kolejność dziedziczenia ustawowego. Problem ten wiąże się - według skarżącej - z potrzebą wykładni pojęcia „osoby powołanej z ustawy do dziedziczenia gospodarstwa rolnego”. Żadna ze wskazanych przez skarżącą podstaw przyjęcia skargi do rozpoznania przytoczonych nie zasługuje na uwzględnienie. Zredagowanie istotnego zagadnienia prawnego w formie pytania o rozstrzygnięcie, niepopartego pogłębionym wywodem prawnym, ani wszechstronnie uzasadnionym stanowiskiem skarżącego, nie czyni zadość wymaganiu skutecznego powołania się
3 na tę przesłankę (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 9 maja 2008 r., II PK 3/08, nie publ.; z dnia 19 października 2006 r., IV CSK 246/06, nie publ; z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 37/08, nie publ.; z dnia 19 grudnia 2001 r., nie publ.). Z kolei odwołanie się do potrzeby wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów wymaga wykazania, że określony przepis prawa, mimo że budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się jeszcze wykładni bądź jego niejednolita wykładnia wywołuje rozbieżności w orzecznictwie sądów, które należy przytoczyć (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 4 października 2007 r., I PK 164/07, z dnia 29 stycznia 2008 r., I PK 236/07 - nie publ.). W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie zamieszczono odrębnego i spójnego wywodu wskazującego na wystąpienie tej przesłanki. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.). l.n
Powiązane orzeczenia
- II CSK 477/16 2017-01-24Czy dopuszczalne jest uzupełnienie postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku o rozstrzygnięcie w przedmiocie dziedziczenia gospodarstwa rolnego, jeżeli wnioskodawca wskazał we wniosku, że w skład spadku wchodzi gospoda…
- IV CSK 131/20 2021-04-14Czy w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku, w której krąg spadkobierców jest pokrywający się, mogą istnieć dwa prawomocne orzeczenia rozstrzygające w różny sposób co do tego samego przedmiotu spadku, w szczególności gos…
- I CSK 2174/24 2026-05-21Czy skarżący wykazał wystąpienie istotnego zagadnienia prawnego, potrzebę wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, albo oczywistą zasadność skargi kasacyjnej, uzasadniającą jej przyjęcie…
- I CSK 63/14 2014-10-16Czy w sprawie o uzupełnienie postanowienia, w której wnioskodawczyni wniosła skargę kasacyjną, powołując się na zagadnienia prawne dotyczące zaliczenia ekspektatywy prawa spadkodawcy do masy spadkowej oraz interpretacji…
- I CSK 2598/22 2022-09-30Czy dla spełnienia przesłanki prowadzenia gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 166 § 1 k.c. konieczne jest osiąganie z upraw zysku pozwalającego na utrzymanie się w sposób wyłączny z tego źródła, czy też wystarczające…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 1065 KCart. 1 pkt 16art. 3989 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy