IV CZ 109/55
PostanowienieIzba Cywilna1955-06-23
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy stronie wygrywającej w postępowaniu o wznowienie postępowania przysługuje zwrot kosztów adwokackich za nowe postępowanie, a jeśli tak, to w jakiej wysokości?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że strona wygrywająca w postępowaniu o wznowienie postępowania może żądać zwrotu kosztów spowodowanych nowym postępowaniem, w tym kosztów adwokackich. W przypadku ponownego rozpoznania sprawy w pierwszej instancji na skutek skargi o wznowienie, adwokatowi należy się pełne wynagrodzenie, chyba że przepisy stanowią inaczej. Sąd Najwyższy, mając na uwadze specyficzne okoliczności sprawy, uznał jednak kwotę 500 zł za odpowiednie wynagrodzenie z tytułu zastępstwa prawnego.Stan faktyczny
Powódka wniosła skargę o wznowienie postępowania, która została odrzucona przez Sąd Wojewódzki. Sąd Wojewódzki zasądził od powódki na rzecz pozwanego przedsiębiorstwa koszty procesu. Powódka zaskarżyła orzeczenie o kosztach w zażaleniu. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powódki na orzeczenie o kosztach.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżone orzeczenie o kosztach, zasądzając od powódki na rzecz pozwanego przedsiębiorstwa kwotę 500 zł tytułem pozasądowych kosztów procesu w pierwszej instancji.Pełny tekst orzeczenia
SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Klary S. przeciwko przedsiębiorstwu państwowemu "Polskie Koleje Państwowe" i Marianowi B., o odszkodowanie, po rozpoznaniu zażalenia powódki na orzeczenie o kosztach zawarte w postanowieniu Sądu Wojewódzkiego w Bydgoszczy z dnia 14 lutego 1955 r., zmienił zaskarżone orzeczenie i zasądził od powódki na rzecz pozwanego przedsiębiorstwa tytułem pozasądowych kosztów procesu w pierwszej instancji kwotę 500 zł.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki postanowieniem z dnia 14 lutego 1955 r. odrzucił skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Bydgoszczy z dnia 8 lutego 1952 r. i zasądził od powódki na rzecz pozwanego przedsiębiorstwa 1.000 zł pozasądowych kosztów procesu.W zażaleniu powódka wnosi o zmianę przytoczonego postanowienia w części orzekającej o kosztach i oddalenie wniosku pozwanego przedsiębiorstwa o zasądzenie kosztów procesu, ewentualnie skarżąca wnosi o zasądzenie od niej jedynie połowy zasadniczego wynagrodzenia adwokackiego.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Postępowanie ze skargi o wznowienie postępowania stanowi dalsze stadium tego postępowania, które się przed sądem toczyło. Niemniej strona wygrywająca w postępowaniu o wznowienie może żądać zwrotu kosztów spowodowanych nowym postępowaniem, a więc również kosztów adwokackich. Wynagrodzenie należy się adwokatom, pełnomocnikom stron w sprawach cywilnych spornych, za ogół czynności związanych z prowadzeniem sprawy w instancji aż do wydania orzeczenia kończącego postępowanie w tej instancji (§ 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 19 sierpnia 1953 r. w sprawie wynagrodzenia adwokatów za wykonywanie czynności zawodowych). Jeżeli sprawa po wydaniu wyroku w pierwszej instancji wróci ponownie do tej instancji, natenczas to nowe postępowanie toczy się "po" wydaniu wyroku i adwokatowi należy się wynagrodzenie niezależnie od otrzymanego, czy przyznanego za jego czynności w pierwszym postępowaniu w tej instancji. Jeżeli doszło do ponownego rozpoznania sprawy w pierwszej instancji na skutek orzeczenia instancji wyższej wydanego po rozpoznaniu zwykłego środka prawnego, adwokatowi należy się 50% zasadniczego wynagrodzenia za ponowne prowadzenie w tej instancji, jak stanowi § 20 cytowanego rozporządzenia. Jeżeli zaś do ponownego rozpoznania sprawy w pierwszej instancji doszło na skutek skargi o wznowienie, to za to ponowne prowadzenie sprawy, skoro nie ma przepisu obowiązującego w tym wypadku, należy się adwokatowi pełne wynagrodzenie. Odmiennego poglądu wyrażonego w orzeczeniu z dnia 17 października 1934 r. (Zbiór Orzeczeń Sądu Najwyższego z 1935 r. poz. 226) Sąd Najwyższy w obecnym składzie nie podziela.W takim stanie sprawy zaskarżone postanowienie jest co do zasady słuszne.Mając jednak na względzie, że normy wynagrodzenia adwokatów w § 9 ust. 1 cytowanego rozporządzenia o wynagrodzeniu adwokatów nie są stałe, że stroną pozwaną jest przedsiębiorstwo mające swoich stałych radców prawnych oraz że obrona pozwanego przedsiębiorstwa nie wymagała większego nakładu pracy, Sąd Najwyższy uznał kwotę 500 zł za odpowiednie wynagrodzenie z tytułu zastępstwa prawnego.Z powyższych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- I CSK 1901/24 2025-03-26Czy wniosek o zasądzenie kosztów postępowania w sprawie o wznowienie postępowania powinien zostać uwzględniony?
- II CZ 106/11 2011-12-07Czy w postępowaniu ze skargi o wznowienie postępowania, koszty zastępstwa procesowego przed sądem drugiej instancji powinny być ustalane według stawek właściwych dla postępowania przed sądem pierwszej instancji?
- I UZ 33/11 2011-10-17Czy wynagrodzenie pełnomocnika strony reprezentowanej przez adwokata, zasądzone po uchyleniu wyroku przez Sąd Najwyższy i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania przez sąd drugiej instancji, powinno być obliczane na…
- III CZ 47/16 2016-11-24Czy zwolnienie od kosztów sądowych przyznane w postępowaniu, którego dotyczy skarga o wznowienie postępowania, obejmuje również postępowanie wznowieniowe?
- III CZ 11/12 2012-03-08Czy stronie wygrywającej sprawę przysługuje zwrot kosztów zastępstwa procesowego radcy prawnego w postępowaniu apelacyjnym, nawet jeśli pełnomocnik nie podjął konkretnych czynności procesowych, takich jak złożenie odpowi…
Powołane przepisy
§ 9 ust. 2§ 20§ 9 ust. 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026.