IV CZ 113/10
PostanowienieIzba Cywilna2011-02-10
Skład orzekający: Zbigniew Kwaśniewski, Irena Gromska-Szuster, Grzegorz Misiurek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku złożenia wniosku o ustanowienie adwokata z urzędu przed upływem terminu do wniesienia zażalenia, termin ten biegnie od dnia doręczenia postanowienia ustanowionemu pełnomocnikowi?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że trafnie podniesiono w zażaleniu, iż w razie ustanowienia adwokata lub radcy prawnego na wniosek złożony przed upływem terminu do wniesienia zażalenia, dla którego ustawa wymaga zastępstwa prawnego, termin do wniesienia zażalenia biegnie od dnia doręczenia postanowienia ustanowionemu pełnomocnikowi. Jednakże, ponieważ Sąd Najwyższy wcześniej oddalił zażalenie na postanowienie odrzucające skargę o wznowienie postępowania, ponowna kontrola prawidłowości tego postanowienia stała się bezprzedmiotowa.Stan faktyczny
Powódka wniosła skargę o wznowienie postępowania, która została odrzucona przez Sąd Apelacyjny. Następnie powódka wniosła zażalenie na to postanowienie, a także złożyła wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu. Sąd Apelacyjny odrzucił zażalenie powódki, uznając, że mogło być wniesione jedynie przez adwokata lub radcę prawnego. Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu zażalenia, stwierdzając naruszenie art. 124 § 2 k.p.c., jednakże umorzył postępowanie zażaleniowe, ponieważ wcześniej oddalił zażalenie powódki na postanowienie odrzucające skargę o wznowienie postępowania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie zażaleniowe, oddalając jednocześnie wniosek o przyznanie kosztów postępowania zażaleniowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CZ 113/10 POSTANOWIENIE Dnia 10 lutego 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Zbigniew Kwaśniewski (przewodniczący) SSN Irena Gromska-Szuster SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) w sprawie ze skargi powódki o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 17 marca 2004 r., w sprawie z powództwa H. M. przeciwko B. S. o ustalenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 10 lutego 2011 r., zażalenia powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 16 czerwca 2010 r., 1. uchyla zaskarżone postanowienie i umarza postępowanie zażaleniowe 2. oddala wniosek pełnomocnika powódki o przyznanie kosztów postępowania zażaleniowego Uzasadnienie
2 Sąd Apelacyjny zaskarżonym postanowieniem z dnia 16 czerwca 2010 r. odrzucił zażalenie wniesione osobiście przez H. M. na postanowienie tego Sądu z dnia 30 marca 2010 r. odrzucające skargę o wznowienie postępowania, stwierdzając, że zażalenie to mógł wnieść w imieniu skarżącej jedynie adwokat lub radca prawny (art. 871 § 1 k.p.c.). W zażaleniu pełnomocnik skarżącej (adwokat ustanowiony z urzędu), wskazując na naruszenie przez Sąd Apelacyjny art. 124 § 2 k.p.c., wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, wznowienie postępowania i wydanie orzeczenia zgodnego z żądaniem pozwu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Trafnie podniesiono w zażaleniu, że w razie ustanowienia adwokata lub radcy prawnego na wniosek zgłoszony przed upływem terminu do wniesienia zażalenia, dla którego sporządzenia ustawa wymaga zastępstwa prawnego przez adwokata lub radcę prawnego, sąd - stosownie do dyspozycji art. 124 § 2 k.p.c. - doręcza ustanowionemu adwokatowi lub radcy prawnemu odpis postanowienia z urzędu, a termin do wniesienia zażalenia na postanowienie biegnie od dnia jego doręczenia pełnomocnikowi. Skoro więc skarżąca złożyła wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu w terminie siedmiu dni od doręczenia jej postanowienia odrzucającego skargę o wznowienie postępowania i wniosek ten został uwzględniony, to termin do złożenia zażalenia na to postanowienie mógł rozpocząć bieg od dnia doręczenia postanowienia pełnomocnikowi. Naruszenie przez Sąd Apelacyjny art. 124 § 2 k.p.c. nie mogło jednak prowadzić do uwzględnienia zażalenia, gdyż postanowieniem z dnia 10 lutego 2011 r., IV CZ 112/10, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie H. M. na postanowienie Sadu Apelacyjnego z dnia 30 marca 2010 r. odrzucające wniesioną przez nią skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem tego Sądu z dnia 17 marca 2004 r. Przeprowadzanie ponownej kontroli prawidłowości postanowienia odrzucającego skargę o wznowienie postępowania w wymienionej sprawie, do czego w istocie zmierzało zażalenie, stało się więc bezprzedmiotowe.
3 Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 355 § 1 w związku z art. 386 § 3, art. 3941 § 3 i art. 39821 k.p.c. oddalił zażalenie. Wobec niezłożenia przez adwokata skarżącej, ustanowionego z urzędu, oświadczenia, że należne mu opłaty nie zostały uiszczone w całości lub w części, wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej podlegał oddaleniu (§ 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).
Powiązane orzeczenia
- I CZ 73/13 2013-08-29Czy pozbawienie strony możliwości obrony jej praw następuje w sytuacji, gdy sąd odrzuca zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi, nie rozpoznając uprzednio wniosku strony o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowi…
- V CZ 15/19 2019-04-17Czy zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania, wniesione osobiście przez stronę, która nie ma zdolności postulacyjnej przed Sądem Najwyższym, może zostać uzupełnione przez ustanowienie pełn…
- V CZ 140/11 2012-02-23Czy zażalenie wniesione osobiście przez stronę pozbawioną zdolności postulacyjnej, dotyczące skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, jest dopuszczalne, nawet jeśli wniosek o ustanowienie adwo…
- III CZ 236/22 2023-01-13Czy zażalenie wniesione osobiście przez stronę, która powinna być zastępowana przez adwokata lub radcę prawnego, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne?
- IV CZ 44/09 2009-06-30Czy zażalenie wniesione osobiście przez powodów, którzy nie wykazali, by przysługiwała im zdolność postulacyjna, podlega odrzuceniu z uwagi na naruszenie obowiązku zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego…
Powołane przepisy
art. 871 § 1 KPCart. 124 § 2 KPCart. 355 § 1art. 386 § 3art. 3941 § 3art. 39821 KPC§ 1§ 2§ 3§ 20
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy