IV CZ 163/12

PostanowienieIzba Cywilna2013-03-07

Skład orzekający: Krzysztof Strzelczyk, Mirosław Bączyk, Marian Kocon

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w postępowaniu zażaleniowym przed Sądem Najwyższym można przyznać radcy prawnemu z urzędu koszty nieopłaconej pomocy prawnej na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy przyznał radcy prawnemu z urzędu koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej w postępowaniu zażaleniowym. Rozstrzygnięcie to oparto na przepisach § 15 pkt 1 i § 16 w zw. z § 12 ust. 2 pkt 2, § 6 pkt 2 i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. Sąd uznał, że zażalenie powoda na postanowienie o kosztach procesu nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zarzut naruszenia art. 102 k.p.c. nie był uzasadniony.
Stan faktyczny
Powód J. J. wniósł powództwo o zapłatę kwoty 20.000 zł, które zostało oddalone przez Sąd Rejonowy. Sąd Okręgowy oddalił apelację powoda i zasądził od niego na rzecz pozwanego koszty zastępstwa procesowego. Powód wniósł zażalenie na postanowienie o kosztach, zarzucając pominięcie jego sytuacji majątkowej i uzasadniając potrzebę odstąpienia od obciążania go kosztami na podstawie art. 102 k.p.c. Radca prawny ustanowiony z urzędu wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda i przyznał radcy prawnemu z urzędu koszty nieopłaconej pomocy prawnej w postępowaniu zażaleniowym.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV CZ 163/12 POSTANOWIENIE Dnia 7 marca 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Mirosław Bączyk SSN Marian Kocon w sprawie z powództwa J. J. przeciwko W. J. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 7 marca 2013 r., zażalenia powoda na postanowienie o kosztach procesu zawarte w punkcie drugim wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 15 grudnia 2011 r., 1. oddala zażalenie, 2. przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w G. radcy prawnemu J. K.-S. kwotę 135 (sto trzydzieści pięć) złotych powiększoną o stawkę podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu powodowi w postępowaniu zażaleniowym. Uzasadnienie 2 Wyrokiem z dnia 15 grudnia 2011 r., Sąd Okręgowy w G. oddalił apelację powoda J. J. od wyroku Sądu Rejonowego w S. z dnia 22 grudnia 2010 r., którym oddalone zostało powództwo skierowane przeciwko pozwanemu W. J. o zapłatę kwoty 20.000 zł wraz z bliżej określonymi odsetkami z tytułu zadośćuczynienia, a ponadto zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 1.200 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego za instancję odwoławczą. Powód wniósł zażalenie na zawarte w wyroku rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania, ewentualnie zmiany postanowienia i nieobciążania powoda kosztami postępowania apelacyjnego. W zażaleniu zarzucił pominięcie istotnych okoliczności związanych z jego sytuacją majątkową, które w świetle art. 102 k.p.c. uzasadniały odstąpienie od obciążania go kosztami postępowania apelacyjnego. Reprezentujący powoda radca prawny, ustanowiony z urzędu, wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi w postępowaniu zażaleniowym przed Sądem Najwyższym według norm przepisanych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Nieuzasadniony jest zarzut naruszenia art. 102 k.p.c. Przewidziana w tym przepisie możliwość nieobciążania kosztami procesu strony przegrywającej ogranicza się jedynie do wypadków szczególnie uzasadnionych. Decyzja w tym zakresie oparta na kryteriach słusznościowych należy do sfery swobodnego uznania sądu orzekającego. Według utrwalonego w judykaturze Sąd Najwyższego poglądu skuteczne zakwestionowanie oceny sądu w tym zakresie ogranicza się jedynie do przypadków rażąco niesłusznych (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 6 października 2011 r., V CZ 76/11, niepubl.; z dnia 7 października 2011 r., II CZ 63/11, niepubl.; z dnia 8 lipca 2011 r., IV CZ 29/11, niepubl.; z dnia 15 czerwca 2011 r., V CZ 23/11, niepubl.), a taki w niniejszej sprawie nie występuje. Podejmując decyzję o wniesieniu apelacji powód, świadomy stanowiska zajętego przez Sąd Rejonowy, powinien był liczyć 3 się z możliwymi konsekwencjami, także jeśli chodzi o obowiązek zapłaty kosztów procesu poniesionych przez stronę przeciwną (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 15 czerwca 2011 r., V CZ 24/11, niepubl.; z dnia 5 października 2011 r., IV CZ 48/11, niepubl.). Z tych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., postanowił jak w sentencji, przyznając koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu w postępowaniu zażaleniowym w oparciu o § 15 pkt 1 i § 16 w zw. z § 12 ust. 2 pkt 2, § 6 pkt 2 i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych… (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 102 KPCart. 39814art. 3941 § 3 KPC§ 3§ 15 pkt 1§ 16§ 12 ust. 2§ 6 pkt 2§ 2 ust. 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy