IV CZ 42/12
PostanowienieIzba Cywilna2012-07-05
Skład orzekający: Iwona Koper, Mirosław Bączyk, Anna Owczarek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zwolnienie powoda od kosztów sądowych zwalnia go z obowiązku zwrotu kosztów procesu przeciwnikowi, gdy istnieją podstawy prawne do zasądzenia takich kosztów?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że zwolnienie strony od kosztów sądowych nie zwalnia jej z obowiązku zwrotu kosztów procesu przeciwnikowi, jeżeli istnieją podstawy prawne do zasądzenia takich kosztów. Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodził szczególnie uzasadniony przypadek, który uzasadniałby zastosowanie art. 102 k.p.c. (zasada słuszności) i odstąpienie od reguły zwrotu kosztów procesu wyrażonej w art. 98 k.p.c.Stan faktyczny
Powód J. J. zaskarżył postanowienie o kosztach procesu zawarte w wyroku Sądu Apelacyjnego, domagając się uchylenia rozstrzygnięcia o zasądzeniu od niego na rzecz pozwanego kwoty 2500 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Powód argumentował naruszenie przepisów dotyczących kosztów sądowych i k.p.c. Sąd Apelacyjny oddalił apelację powoda i zasądził od niego koszty zastępstwa procesowego. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powoda na postanowienie o kosztach.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda jako nieuzasadnione i orzekł o kosztach postępowania zażaleniowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CZ 42/12 POSTANOWIENIE Dnia 5 lipca 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Iwona Koper (przewodniczący) SSN Mirosław Bączyk (sprawozdawca) SSN Anna Owczarek w sprawie z powództwa J. J. przeciwko Gminie G.- Miejskiemu Ośrodkowi Pomocy Społecznej o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 5 lipca 2012 r., zażalenia powoda na postanowienie o kosztach procesu zawarte w punkcie II wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 18 maja 2011 r., 1. oddala zażalenie; 2. przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego radcy prawnemu M. A. kwotę sześćset zł powiększoną o stawkę podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu zażaleniowym. Uzasadnienie
2 Zażaleniem z dnia 9 września 2011 r. powód J. J. zaskarżył rozstrzygnięcie o kosztach sądowych zawarte w pkt 4 wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 18 maja 2011 r. W punkcie tym zasądzono od powoda na rzecz pozwanego kwotę 2500 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym w związku z oddaleniem apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 20 grudnia 2010 r. Skarżący, zarzucając naruszenie art. 108 ustawy o kosztach w sprawach cywilnych w zw. z art. 102 k.p.c., domagał się uchylenia tego rozstrzygnięcia i przekazania sprawy w tym zakresie Sądowi drugiej instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Należy stwierdzić, że Sąd Apelacyjny szerzej uzasadnił rozstrzygnięcie o kosztach zawarte w pkt II wyroku z dnia 18 maja 2011 r. Trafnie przede wszystkim stwierdził to, że fakt zwolnienia powoda od kosztów sądowych nie zwalnia strony od obowiązku zwrotu kosztów procesu przeciwnikowi, jeżeli istnieje podstawa prawna do zasądzenia takich kosztów. Przekonuje również argument tego Sądu, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodził szczególnie uzasadniony przypadek uzasadniający zastosowanie art. 102 k.p.c. Skarżący inicjuje istotnie z własnej inicjatywy wiele postępowań sądowych wymagających m.in. zaangażowania odpowiednich środków publicznych, w tym także - powoduje odpowiednie wydatki związane z konieczną obroną przed zgłaszanymi przez niego roszczeniami, niekonsultowanymi w dodatku z prawnikami. W tej sytuacji sam pobyt w więzieniu nie mógł decydować o tym, że zaistniał - w odniesieniu do powoda - szczególny przypadek uzasadniający odstąpienie od reguły wyrażonej w art. 98 k.p.c. i zastosowanie art. 102 k.p.c. W tej sytuacji zażalenie powoda należało oddalić jako nieuzasadnione (art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono stosownie do art. 98 k.p.c., 108 § 1 k.p.c. i §§ 6, 12 i 15 rozporządzenia MS w sprawie opłat za czynności radców prawnych (…) (Dz. U. nr 163, poz. 1349 ze zm.). jw
Powiązane orzeczenia
- II CZ 51/10 2010-07-08Czy zwolnienie strony od kosztów sądowych w całości zwalnia ją z obowiązku zwrotu kosztów procesu przeciwnikowi procesowemu?
- II CZ 88/09 2010-01-27Czy zwolnienie od kosztów sądowych zwalnia stronę od obowiązku zwrotu kosztów procesu przeciwnikowi, a sytuacja materialna i rodzinna strony uzasadnia zastosowanie art. 102 k.p.c. w celu uwolnienia od tych kosztów?
- V CZ 50/12 2012-11-15Czy zwolnienie strony od kosztów sądowych obejmuje obowiązek zwrotu przeciwnikowi poniesionych przez niego kosztów procesu z tytułu kosztów sądowych, w tym opłaty od apelacji?
- V CZ 89/12 2013-03-15Czy zwolnienie od kosztów sądowych samo w sobie stanowi podstawę do zastosowania art. 102 k.p.c. w zakresie kosztów procesu?
- V CZ 95/12 2013-03-27Czy zwolnienie powoda od kosztów sądowych w pierwszej instancji uzasadnia zastosowanie art. 102 k.p.c. w zakresie kosztów postępowania apelacyjnego?
Powołane przepisy
art. 108art. 102 KPCart. 98 KPCart. 3941 § 3 KPCart. 39814 KPC§ 3§ 1§ 6
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy