IV CZ 49/13
PostanowienieIzba Cywilna2013-06-20
Skład orzekający: Iwona Koper, Mirosław Bączyk, Anna Kozłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania, wniesiona z powodu pozbawienia możności działania spowodowanego chorobą psychiczną, została wniesiona z zachowaniem trzymiesięcznego terminu określonego w art. 407 § 1 k.p.c.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania, liczony od dnia dowiedzenia się o wyroku, nie został zachowany. Trafnie przyjęto, że złożenie przez powoda wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 22 listopada 2006 r. w dniu 9 stycznia 2007 r. wskazuje moment, w którym powód niewątpliwie wiedział już o wyroku i jego treści. Skarga o wznowienie postępowania wniesiona w dniu 5 lipca 2012 r. była zatem wniesiona z uchybieniem terminu.Stan faktyczny
Powód S. K. złożył skargę o wznowienie postępowania, argumentując, że jego choroba psychiczna spowodowała pozbawienie go możności działania w zakończonym postępowaniu. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę jako wniesioną z uchybieniem terminu, wskazując, że powód dowiedział się o wyroku najpóźniej 9 stycznia 2007 r., składając wniosek o pełnomocnika do skargi kasacyjnej. Skarga o wznowienie postępowania została wniesiona 5 lipca 2012 r. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania. Oddalono również wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CZ 49/13 POSTANOWIENIE Dnia 20 czerwca 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Iwona Koper (przewodniczący) SSN Mirosław Bączyk SSN Anna Kozłowska (sprawozdawca) w sprawie ze skargi powoda o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 22 listopada 2006 r., w sprawie z powództwa S. K. przeciwko J. P. i M. P. o ustalenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 czerwca 2013 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 17 sierpnia 2012 r., 1. oddala zażalenie, 2. oddala wniosek pełnomocnika powoda o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu zażaleniowym. Uzasadnienie
2 Zaskarżonym postanowieniem Sąd Apelacyjny odrzucił - jako wniesioną z uchybieniem terminu z art. 407 § 1 k.p.c. - skargę S. K. o wznowienie postępowania w sprawie z jego powództwa przeciwko J. P. i M. P. o ustalenie, zakończonej wyrokiem tego Sądu z dnia 22 listopada 2006 r., sygn. akt I ACa …/05. Sąd Apelacyjny wskazał, że w sytuacji gdy podstawą skargi jest pozbawienie możności działania, trzymiesięczny termin do jej wniesienia liczy się od dnia, w którym o wyroku dowiedziała się strona wnosząca skargę. Sąd Apelacyjny uznał, że powód dowiedział się o wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 22 listopada 2006 r. najpóźniej w dniu 9 stycznia 2007 r. Wówczas to bowiem wniósł o ustanowienie pełnomocnika z urzędu do wniesienia skargi kasacyjnej od tego wyroku. Skarga o wznowienie postępowania wniesiona została w dniu 5 lipca 2012 r., a zatem z uchybieniem terminu z art. 407 §1 k.p.c. W zażaleniu na to postanowienie skarżący wniósł o jego uchylenie, Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Powód domagał się wznowienia postępowania, wskazując, że jego choroba psychiczna skutkowała pozbawieniem go możności działania w zakończonym postępowaniu. Ustalenie, kiedy powód dowiedział się o wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 22 listopada 2006 r., było zatem niezbędne do oceny, czy zachowany został termin do wniesienia skargi. Czyniąc to ustalenie, Sąd Apelacyjny trafnie przyjął, że złożenie przez powoda w dniu 9 stycznia 2007 r. wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 22 listopada 2006 r. wskazuje moment, w którym powód niewątpliwie wiedział już o wyroku i jego treści. Nie może przeto budzić wątpliwości, że termin do złożenia skargi o wznowienie postępowania, wskazany w art. 407 § 1 k.p.c., nie został przez powoda zachowany.
3 Z przedstawionych przyczyn zażalenie podlegało oddaleniu, co mając na uwadze, na podstawie art. 3941 §3 w związku z art. 39814 k.p.c. Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji Wniosek pełnomocnika powoda o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu zażaleniowym podlegał oddaleniu. Z akt sprawy wynika, że niniejsza skarga o wznowienie postępowania w sprawie I ACa …/05, nie jest pierwszą skargą wniesioną przez powoda. Od wyroku z dnia 22 listopada 2006 r. skargi o wznowienie postępowania, również odwołując się w niej do swego stanu zdrowia, powód składał w roku 2008 i w roku 2009. Skarga złożona w roku 2008 została odrzucona, a zażalenie powoda - oddalone - postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 21 sierpnia 2008 r., sygn. akt IV CZ 61/08. Okoliczności te, również wskazujące na upływ terminu z art. 407 § 1 k.p.c., winny być znane pełnomocnikowi z urzędu. Zażalenie przeto, w którym, we wskazanych okolicznościach, kwestionuje się prawidłowość odrzucenia skargi z powodu uchybienia terminu z art. 407 § 1 k.p.c., nie może być poczytane za sporządzone w zgodzie z zasadami profesjonalizmu. W judykaturze utrwalony jest pogląd, według którego czynności ustanowionego przez sąd pełnomocnika, które są sprzeczne z zasadami profesjonalizmu, nie uzasadniają przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej (postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 12 lutego 1999 r., II CKN 341/98, OSNC 1999, nr 6, poz.123, z dnia 22 września 2011 r. V CZ 66/11; z dnia 22 stycznia 2008 r. II CZ 106/07 niepubl). es
Powiązane orzeczenia
- IV CZ 6/16 2016-03-31Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na twierdzeniu o pozbawieniu strony możliwości działania z powodu choroby psychicznej, złożona po upływie terminu określonego w art. 407 § 1 k.p.c., podlega odrzuceniu?
- IV CZ 72/14 2014-11-27Czy sąd drugiej instancji prawidłowo odrzucił skargę o wznowienie postępowania z powodu uchybienia terminu do jej wniesienia, mimo powołania się przez skarżącego na stan zdrowia psychicznego jako podstawę wznowienia?
- II CZ 19/18 2018-05-11Czy skarga o wznowienie postępowania, wniesiona po upływie terminu przewidzianego w art. 408 k.p.c. (w brzmieniu obowiązującym przed zmianą dokonaną ustawą z dnia 16 grudnia 2016 r.), może być uwzględniona, jeżeli strona…
- IV CZ 50/15 2015-12-02Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na podstawie wskazującej na chorobę skarżącego (schizofrenia) i pozbawienie go możności działania, wniesiona po upływie pięcioletniego terminu od uprawomocnienia się wyroku, p…
- III UZ 12/10 2011-01-05Czy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi o wznowienie postępowania powinien zostać uwzględniony, gdy ubezpieczony, cierpiący na zespół psychoorganiczny, nie dochował terminu z powodu braku wiedzy prawnej i f…
Powołane przepisy
art. 407 § 1 KPCart. 407 §1 KPCart. 3941 §3art. 39814 KPC§ 1§1§3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy