IV CZ 6/20
PostanowienieIzba Cywilna2020-02-20
Skład orzekający: Grzegorz Misiurek, Paweł Grzegorczyk, Marian Kocon
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej może przekraczać wartość przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym, jeśli wartość przedmiotu sporu nie była kwestionowana w niższych instancjach?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej nie może przekraczać wartości przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym, a tym bardziej wartości przedmiotu sporu, jeśli wartość ta nie była kwestionowana w niższych instancjach. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, aktualizacja wartości przedmiotu zaskarżenia przez podwyższenie ponad wartość dotychczasową jest niedopuszczalna, gdy zakres rozstrzygnięcia kwestionowanego w apelacji i skardze kasacyjnej jest tożsamy.Stan faktyczny
Powódka dochodziła wydania części nieruchomości, oznaczając wartość przedmiotu sporu na kwotę odpowiadającą trzymiesięcznemu czynszowi dzierżawnemu. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną pozwanej, uznając ją za niedopuszczalną z uwagi na oznaczenie w niej wartości przedmiotu zaskarżenia w kwocie znacznie wyższej niż wartość przedmiotu sporu ustalona w niższych instancjach. Pozwana zaskarżyła to postanowienie, argumentując, że wartość pawilonu na nieruchomości przekracza kwotę 80 000 zł.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanej, utrzymując w mocy postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CZ 6/20 POSTANOWIENIE Dnia 20 lutego 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Misiurek (przewodniczący) SSN Paweł Grzegorczyk (sprawozdawca) SSN Marian Kocon w sprawie z powództwa K. L. przeciwko N. […] Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. i J. N. o wydanie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 lutego 2020 r., zażalenia N. […] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. na postanowienie Sądu Okręgowego w G. z dnia 7 maja 2019 r., sygn. akt III Ca […], oddala zażalenie.
2 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 7 maja 2019 r. Sąd Okręgowy w G. odrzucił skargę kasacyjną pozwanej N. […] Sp. z o.o. w G. od wyroku tego Sądu z dnia 23 stycznia 2019 r., oddalającego apelację pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego w G. z dnia 2 sierpnia 2018 r., nakazującego pozwanej wydanie powódce K. L. części nieruchomości, oznaczonej bliżej w treści rozstrzygnięcia. Sąd Okręgowy wskazał, że powódka oznaczyła w pozwie wartość przedmiotu sporu na kwotę 8936 zł, odpowiadającą sumie trzymiesięcznego czynszu dzierżawnego należnego za korzystanie z nieruchomości. Wartość ta nie była kwestionowana w toku postępowania, skarżący zaś nie może oznaczyć w skardze kasacyjnej wartości przedmiotu zaskarżenia w wyższej kwocie niż w apelacji. Mając na względzie art. 3982 § 1 w związku z art. 3986 § 2 k.p.c., Sąd Okręgowy uznał zatem skargę kasacyjną za niedopuszczalną, mimo oznaczenia w niej wartości przedmiotu zaskarżenia w kwocie 80 000 zł. Postanowienie Sądu Okręgowego zaskarżyła zażaleniem pozwana, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych polegający na ustaleniu, że wartość przedmiotu sporu odpowiadała kwocie 8936 zł, podczas gdy wartość pawilonu przekracza kwotę 50 000 zł. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, z zastrzeżeniem szczególnych sytuacji, niemających znaczenia w okolicznościach sprawy, wartość przedmiotu zaskarżenia skargą kasacyjną nie może przekraczać wartości przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym, a tym bardziej wartości przedmiotu sporu. Innymi słowy, odpowiednie stosowanie do oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej przepisów art. 19-24 k.p.c. (art. 39821 w związku z art. 368 § 2 k.p.c.) nie może uzasadniać jej aktualizacji przez podwyższenie ponad wartość dotychczasową, a tożsamość zakresu rozstrzygnięcia kwestionowanego w apelacji i w skardze kasacyjnej wyłącza dopuszczalność oznaczenia w skardze wartości przedmiotu zaskarżenia w kwocie wyższej niż poprzednio w apelacji (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia
3 18 grudnia 1996 r. I CKN 21/96, OSNC 1997, nr 4, poz. 42, z dnia 19 czerwca 1997 r., III CZ 25/97, OSNC 1997, nr 10, poz. 162, z dnia 22 grudnia 2002 r., II UZ 11/02, OSNP (wkładka) 2002, nr 17, poz. 7, z dnia 7 sierpnia 2014 r., II CZ 30/14, niepubl., i z dnia 7 kwietnia 2017 r., V CZ 26/17, niepubl.). Jak wynikało z materiału sprawy, powódka oznaczyła w pozwie wartość przedmiotu sporu kwotą 8936,00 zł. Wartość ta nie była kwestionowana zarówno przez Sądy meriti, jak i przez stronę pozwaną na etapie postępowania przed sądem pierwszej instancji oraz postępowania apelacyjnego. Utrwaliła się zatem w kwocie oznaczonej w pozwie. W tym stanie rzeczy nie było żadnych podstaw, by w postępowaniu kasacyjnym, przy tożsamości przedmiotu zaskarżenia apelacją i skargą kasacyjną, wartość ta miała odpowiadać kwocie kilkukrotnie wyższej. Na konkluzję tę nie rzutował argument skarżącej związany z wartością pawilonu posadowionego na nieruchomości. Argument ten ta nie podważał bowiem prawnych konsekwencji wynikających z ustabilizowania się wartości przedmiotu sporu, a co za tym idzie - wartości przedmiotu zaskarżenia - w kwocie oznaczonej w pozwie. Niezależnie od tego dostrzec trzeba, że podstawą oznaczenia wartości przedmiotu sporu w sprawach o wydanie nieruchomości (art. 23 i art. 232 k.p.c.) jest wielokrotność kwoty czynszu, nie zaś wartość rzeczy pozostawionych na nieruchomości przez osobę, względem której kieruje się roszczenie o wydanie nieruchomości. Z tych względów, na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. jw [aw]
Powiązane orzeczenia
- III CZ 14/19 2019-06-25Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej może być wyższa niż wartość przedmiotu zaskarżenia w apelacji, jeśli pozwani zarzucali orzeczenie ponad żądanie sądu pierwszej instancji?
- IV CZ 88/09 2009-12-17Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej może być wyższa niż wartość przedmiotu sporu w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jeśli nie doszło do zmiany powództwa ani orzeczenia ponad żądanie?
- IV CSK 182/19 2020-05-14Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej może być wyższa niż wartość przedmiotu zaskarżenia podana w apelacji, jeśli wartość przedmiotu sporu w pierwszej instancji nie została zmieniona?
- II CZ 2/20 2020-02-21Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej może być wyższa niż wartość przedmiotu sporu wskazaną w pozwie, jeśli nie nastąpiło rozszerzenie powództwa ani orzeczenie ponad żądanie?
- III CZ 10/10 2010-05-07Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej może być wyższa niż wartość przedmiotu sporu, jeśli nie doszło do rozszerzenia powództwa?
Powołane przepisy
art. 3982 § 1art. 3986 § 2 KPCart. 19art. 39821art. 368 § 2 KPCart. 23art. 232 KPCart. 39814art. 3941 § 3 KPC§ 1§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy