ŁC 244/1950

Uzasadnienie faktyczneW myśl przepisu art. 34 post. niesp. z zakr. pr. rzecz. w razie sporu co do prawa własności Sąd nie jest obowiązany, lecz może odesłać uczestników postępowania na drogę sporu. Wobec tego spór o prawo własności wynikły w toku postępowania o zniesienie współwłasności, może być rozpatrywany nie jedynie w drodze spornej, (...) lecz również w drodze niespornej zależnie od uznania sądu, przed którym toczy się postępowanie o zniesienie współwłasności.Uzasadnienie prawneW sprawie Sąd Okręgowy nie "przeszedł do porządku dziennego" nad zarzutem przeciwników wniosku i ich wnioskiem o zawieszenie postępowania na mocy cytowanego art. 34. Zaskarżone postanowienie wskazuje wyraźnie, że Sąd Okręgowy wspomnianą kwestię rozważył i stwierdził słusznie, że sprawa własności budynków na gospodarstwie uczestników postępowania nie wymaga odesłania na drogę sporu, gdyż budynki wybudowane na wspólnym gruncie stanowią część składową tego gruntu (art. 5 pr. rzecz.) i nie mogą być przedmiotem odrębnego prawa własności (art. 9 pr. rzecz.). Sąd Okręgowy stwierdził słusznie, że między uczestnikami postępowania jest spór na tle roszczeń osobistych z tytułu postawienia budynków, a do roszczeń takich cyt. art. 34 w ogóle zastosowania nie ma.Zezwolenie władzy opiekuńczej, o którym stanowi art. 29 pr. rodz., nie jest wymagane, gdy w postępowaniu o zniesienie współwłasności nieruchomości dziecko, pozostające pod władzą rodzicielską, jest przeciwnikiem wniosku, a zbycie nieruchomości zostanie nakazane orzeczeniem sądowym. W przypadku takim bowiem nie zachodzi ani czynność prawna, ani też ugoda w rozumieniu cyt. art. 29 pr. rodz.Jeżeli więc w sprawie dzieci, pozostające pod władzą rodzicielską, są współuczestnikami postępowania po stronie przeciwników wniosku o zniesienie współwłasności nieruchomości i jeżeli zbycie nieruchomości celem zniesienia współwłasności jest nakazane orzeczeniem sądowym, to nie jest istotne, czy władza opiekuńcza zezwoliła na zniesienie współwłasności uczestników postępowania, czy też zezwolenia takiego odmówiła.Ostatnia teza powyższego orzeczenia SN aktualna jest m.zd. także pod rządem art. 58 § 1 zd. drugie Kod. Rodz., wstępującego w miejsce dotychczasowego art. 29 pr. rodz. Należy jednak podkreślić, że teza ta dotyczy tylko przypadków, gdy sprzedaż nieruchomości w drodze licytacji publicznej została zarządzona orzeczeniem sądowym. Gdyby natomiast szło o takąż sprzedaż nieruchomości "na zgodny wniosek wszystkich współwłaścicieli" (art. 46 dekr. o post. niesp. z zakr. pr. rzecz.) lub o inne "zgodne oświadczenie wszystkich uczestników", stanowiące podstawę postanowienia o zniesieniu współwłasności (art. 35 § 1 pomienionego dekretu), a między uczestnikami tymi było dziecko, pozostające pod władzą rodzicielską, to, jak sądzę, byłoby konieczne zezwolenie władzy opiekuńczej, gdyż tego rodzaju decyzje wykraczałyby poza zakres zwykłego zarządu.