Rw 409/70

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk J. Drohomirecki. Sędziowie: ppłk H. Kwaśny (sprawozdawca), ppłk J. Gawrysiak.Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: ppłk E. Kemparowa.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu na rozprawie sprawy Antoniego W., skazanego nieprawomocnie z art. 145 § 2 k.k. na karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności i karę dodatkową zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 3 lat, z powodu rewizji wniesionej przez obrońcę od wyroku Sądu Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy z dnia 21 marca 1970 r., w uwzględnieniu rewizji obrońcy zmienił zaskarżony wyrok przez: 1. poprawienie kwalifikacji prawnej czynu oskarżonego i podstawy wymiaru kary z art. 145 § 1 i 2 k.k. na właściwą kwalifikację z art. 145 § 1 k.k.; warunkowe zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności na okres 2 lat z jednoczesnym utrzymaniem w mocy kary dodatkowej zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych; 3. orzeczenie wobec oskarżonego 5.000 zł grzywny z zamianą w razie jej nieuiszczenia w terminie na karę zastępczą pozbawienia wolności, przyjmując jeden dzień pozbawienia wolności za równoważny grzywnie w wysokości 100 złotych.Uzasadnienie faktycznePrzypisany oskarżonemu zaskarżonym wyrokiem czyn z art. 145 § 1 i 2 k.k. polegał na tym, że wieczorem 12 stycznia 1970 r., prowadząc drogą publiczną na trasie z N do N.1 własny samochód marki "Syrena", naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym, a w szczególności przepisy art. 11 i art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 27 listopada 1961 r. (Dz. U. Nr 53, poz. 295) oraz § 22 i 24 kodeksu drogowego przez to, że przy ograniczonej widoczności, na śliskiej nawierzchni drogi, rozwinął nadmierną szybkość oraz nie zachował należytej ostrożności, wskutek czego w momencie zbliżenia się do grupy ludzi stojących na przystanku tramwajowym N.3, w miejscu wyznaczonym dla pieszych, stracił panowanie nad układem kierowniczym pojazdu i potrącił samochodem stojących prawidłowo na wymienionym przystanku tramwajowym Mariannę F., Leonarda K. i Leonarda R., wskutek czego Leonard K. doznał ciężkich obrażeń ciała w postaci stłuczenia czaszki w okolicy skroni prawej i ogólnego potłuczenia, co spowodowało u niego naruszenie narządu ciała na okres około półtora miesiąca, Leonard R. zaś doznał obrażenia ciała w postaci złamania guzka większego lewej kości ramieniowej i ogólnego potłuczenia, co spowodowało u niego naruszenie narządu ciała na okres półtora miesiąca, natomiast Marianna F. doznała lekkich obrażeń ciała.Obrońca oskarżonego, domagając się w rewizji zmiany zaskarżonego wyroku przez warunkowe zawieszenie wykonania wymienionej kary pozbawienia wolności, podniósł, że oskarżony jechał prawą stroną jezdni, że szybkość, z jaką prowadził samochód, nie była niebezpieczna i że do wypadku doszło na skutek tego, że samochód na śliskiej nawierzchni jezdni wpadł w poślizg. Po wypadku oskarżony zawiózł pokrzywdzonych do szpitala i tylko dlatego nie interesował się nimi dalej, ponieważ nie przypuszczał, że doznali poważniejszych obrażeń. Podniesione okoliczności, dotychczasowa nienaganna służba wojskowa oskarżonego, otrzymane przez niego wyróżnienia i odznaczenia, wreszcie szczery żal i skrucha uzasadniają - zdaniem obrońcy - warunkowe zawieszenie wykonania kary.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Z prawidłowych ustaleń faktycznych wyroku wynika, że na skutek potrącenia przez samochód prowadzony przez oskarżonego pokrzywdzeni Leonard K. i Leonard R. doznali uszkodzeń ciała, które naruszyły czynności uszkodzonych narządów na okres około półtora miesiąca.Doznanych przez pokrzywdzonych w wypadku samochodowym uszkodzeń ciała nie można zaliczyć do ciężkich w rozumieniu art. 155 k.k., lecz do innych, określonych w przepisie art. 156 k.k.W związku z tym - mając na uwadze, że dla bytu przestępstwa z art. 145 § 1 i 2 k.k. wymagany jest skutek śmiertelny, ciężkie uszkodzenie ciała lub ciężki rozstrój zdrowia innej osoby - w niniejszym wypadku, ze względu na to, że pokrzywdzeni doznali uszkodzeń ciała, których nie można zaliczyć do ciężkich, czyn oskarżonego należało zakwalifikować z art. 145 § 1 k.k., a nie z art. 145 § 1 i 2 k.k., jak to błędnie uczynił Sąd I instancji.Podstawą uzasadniającą zakwalifikowanie czynu sprawcy z art. 145 § 1 i 2 k.k. jest naruszenie zasad bezpieczeństwa ruchu, następstwem czego jest śmierć człowieka lub takie ciężkie uszkodzenie ciała lub ciężki rozstrój zdrowia (innej osoby), o których mówi art. 155 § 1 k.k.Należy się zgodzić z wywodami rewizji obrońcy, że w sprawie niniejszej istnieją podstawy do warunkowego zawieszenia wykonania wymierzonej oskarżonemu kary pozbawienia wolności. Co prawda oskarżony nie zawiadomił natychmiast o wypadku drogowym organów MO i odjechał spod szpitala, do którego przewiózł pokrzywdzonych, ale okoliczności te w zestawieniu z wszystkimi pozostałymi okolicznościami zdarzenia oraz z zachowaniem się oskarżonego zarówno przed jak i po wypadku nie są aż tak ważkie, żeby mogły stanowić przeszkodę do stosowania warunkowego zawieszenia wykonania kary.Oskarżony dopuścił się naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym nieumyślnie, w błędnym przeświadczeniu, że szybkość, z jaką prowadził samochód w konkretnych warunkach drogowych, jest bezpieczna. Z wyjaśnień bowiem oskarżonego, potwierdzonych innymi dowodami, wynika, że jechał on z szybkością mniejszą od dopuszczalnej i dlatego, jakkolwiek przeliczył się w ocenie szybkości, gdyż szybkość ta okazała się mimo wszystko za duża, okoliczność ta świadczy o tym, że stopień jego zawinienia nie był duży.Na korzyść oskarżonego przemawia również i to, że zatrzymał się na miejscu wypadku, zainteresował się osobami pokrzywdzonymi i zawiózł je do szpitala. Co prawda oskarżony nie zawiadomił o wypadku organów MO i nie interesował się dalej pokrzywdzonymi, ale przecież przez sam fakt, że zabrał pokrzywdzonych i udzielił im pomocy, dał wyraz temu, iż nie zamierzał ukryć faktu popełnienia przestępstwa.W tym stanie rzeczy, mając ponadto na uwadze liczne okoliczności łagodzące wymienione w wyroku Sądu I instancji, jego nienaganne zachowanie się w jednostce wojskowej po popełnieniu przestępstwa, o czym świadczy nadesłana na rozprawę rewizyjną opinia służbowa z dnia 13 maja 1970 r., a nadto fakt zakwalifikowania czynu oskarżonego z łagodniejszego przepisu prawnego - instancja rewizyjna doszła do wniosku, że wymierzenie oskarżonemu kary z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 2 lat będzie dla oskarżonego dostateczną dolegliwością i przestrogą na przyszłość. Kara z warunkowym zawieszeniem jej wykonania spełni w konkretnym wypadku również cele w zakresie społecznego oddziaływania kary, zwłaszcza że w związku z zastosowaniem do oskarżonego przepisu art. 73 § 1 k.k. orzeka się wobec niego także - w myśl art. 75 § 1 k.k. - grzywnę. Przy orzekaniu grzywny uwzględniono warunki materialne oskarżonego oraz jego rodziny (...).