Rw 497/78

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk C. Bakalarski. Sędziowie: płk W. Sieracki (sprawozdawca), ppłk E. Zawiłowski.Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: ppłk E. Wiącek.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 1978 r. na rozprawie sprawy Stanisława P., skazanego nieprawomocnie za przestępstwa określone w: 1) art. 325 § 1 k.k. w zbiegu z art. 327 § k.k. na karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności, 2) art. 311 § 1 i 2 k.k. w zbiegu z art. 315 § 1 k.k. na karę 2 lat pozbawienia wolności - i łącznie na karę 3 lat pozbawienia wolności, z powodu rewizji wniesionej przez obrońcę od wyroku Wojskowego Sądu Okręgowego w N. z dnia 17 listopada 1978 r.nie uwzględnił rewizji obrońcy i zaskarżony wyrok utrzymał w mocy, przy czym czyn opisany w pkt 2 tego wyroku zakwalifikował z art. 311 § 2 k.k. w zbiegu z art. 315 § 1 k.k.Uzasadnienie faktyczne(...) Wyrok ten zaskarżony został rewizją obrońcy oskarżonego. Skarżący zarzucając wymierzenie oskarżonemu rażąco surowych kar - zarówno za poszczególne przestępstwa, jak i kary łącznej - wnosił o zmianę zaskarżonego wyroku przez znaczne złagodzenie kar wymierzonych zarówno za poszczególne przestępstwa, jak i wymierzonej kary łącznej.Uzasadnienie prawnePo wysłuchaniu obrońcy, wnoszącego o uwzględnienie wniesionej przezeń rewizji, i po wysłuchaniu prokuratora Naczelnej Prokuratury Wojskowej, wnoszącego o utrzymanie zaskarżonego wyroku w mocy, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zawarte w rewizji wywody, zmierzające do uzasadnienia zarzutu wymierzenia oskarżonemu rażąco surowych kar zarówno za poszczególne przestępstwa, jak i kary łącznej, nie są przekonujące. Przede wszystkim podkreślić należy, że popełnione przez oskarżonego przestępstwo (art. 325 § 1 k.k.) jest tzw. przestępstwem formalnym, a nie przestępstwem materialnym, tj. takim, którego dokonanie uzależnione jest od nastąpienia określonego skutku. Z tego też względu okoliczność, że przedstawione w zaskarżonym wyroku ewidentne naruszenie przez oskarżonego obowiązków wynikających z przepisów regulujących pełnienie służby granicznej nie wywołało ujemnych następstw, nie może - wbrew wywodom skarżącego - stanowić podstawy złagodzenia wymierzonej oskarżonemu kary za przestępstwo określone w art. 325 § 1 k.k. Gdyby bowiem w wyniku naruszenia przez oskarżonego obowiązków, wynikających z regulaminu służby granicznej, nastąpiła konkretna szkoda w sferze tych dóbr, których ochrona należy do zakresu zadań służby granicznej, wówczas sprawca poniósłby odpowiedzialność karną nie w ramach art. 325 § k.k., lecz na podstawie art. 325 § 2 k.k., przewidującego zagrożenie karą pozbawienia wolności od roku do 10 lat.Następnie podkreślić należy, że wymiar kary za przestępstwo określone w art. 325 § 1 k.k. zależny jest przede wszystkim od tego, jakie znaczenie dla prawidłowego pełnienia służby szczególnej ma odpowiedni obowiązek z niej wynikający oraz z jakich przyczyn i w jaki sposób ów obowiązek został naruszony przez żołnierza pełniącego tę służbę. Nie ulega wątpliwości, że podstawowym obowiązkiem każdego żołnierza pełniącego służbę szczególną (a więc także służbę graniczną) jest konieczność zachowania bezwzględnej trzeźwości w czasie pełnienia tej służby. Oskarżony w rażący sposób naruszył ten podstawowy obowiązek. W zaskarżonym wyroku bowiem ustalono, że oskarżony w towarzystwie spotkanych turystów spożywał napoje alkoholowe i w następstwie tego wprawił się w stan nietrzeźwości, a tym samym w stan niezdolności do pełnienia służby granicznej, przy czym przebywając około 1/2 godziny w towarzystwie turystów i pijąc z nimi wódkę oskarżony w istocie rzeczy nie pełnił służby granicznej, a następnie - jak sam w czasie rozprawy głównej wyjaśnił - oddalił się "na jakieś 600 m" od wyznaczonego mu odcinka pełnienia służby granicznej. Fakt, że oskarżony wprawił się w stan nietrzeźwości, mimo iż ze względu na pełnienie służby granicznej był zobowiązany do zachowania bezwzględnej trzeźwości, stanowi okoliczność, która - zgodnie z treścią rozdziału III wytycznych wymiaru sprawiedliwości i praktyki sądowej w sprawie prawidłowego stosowania środków karnych przez sądy wojskowe (OSNKW 1977 z. 10-11, s. 8) - ma szczególnie istotne znaczenie przy wymiarze kary, tym bardziej gdy uwzględni się to, że oskarżony wykazuje skłonności do spożywania alkoholu, przy czym zdarzały się wypadki, iż oskarżony spożywał napoje alkoholowe w czasie pełnienia służby granicznej. Z tych powodów brak podstaw do złagodzenia kary wymierzonej oskarżonemu na podstawie art. 325 § 1 k.k. (...).