Rw 733/63

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk Z. Krasuski.Sędziowie: ppłk J. Drohomirecki (sprawozdawca), płk W. Sieracki.Prokurator: ppłk S. Wojtczak.SentencjaSąd Najwyższy rozpoznał na skutek skargi rewizyjnej prokuratora sprawę Mieczysława O., uniewinnionego wyrokiem Sądu Warszawskiego Okręgu Wojskowego z dnia 28 maja 1963 r. od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 144 § 1 i 3 k.k.W.P., które według oskarżenia polegało na tym, że oskarżony, prowadząc samochód "Zis-150", naruszył przepis § 53 ust. 1 rozporządzenia z dnia 27 października 1937 r. przez to, że w trakcie nieumiejętnego i nieostrożnego cofania samochodu na terenie PGR uderzył nim w skrzynię z bezpiecznikami znajdującymi się na słupie sieci elektrycznej, powodując odcięcie dopływu prądu na teren PGR, a w rezultacie zniszczenie w miejscowej wylęgarni poważnej ilości jaj i kurcząt wartości 39.084 zł.Prokurator wnosił w swej skardze rewizyjnej o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Prokurator wywodził, że droga, na której oskarżony spowodował wypadek, wbrew stanowisku Sądu I instancji, a zgodnie z ustawą o drogach publicznych z dnia 29 marca 1962 r. była drogą zakładową, a więc publiczną, a nadto podkreślił, że w art. 144 § 1 k.k.W.P. mówi się o drogach w ogóle, a nie tylko o drogach publicznych.Sąd Najwyższy w uwzględnieniu skargi rewizyjnej prokuratora postanowił,uchylić zaskarżony wyrok i sprawę przekazać Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd prawny:Sąd I instancji, uniewinniając oskarżonego, uznał, że "nie można w ogóle mówić o odpowiedzialności karnej oskarżonego Mieczysława O. z art. 144 § 1 i 3 k.k.W.P. Podstawą odpowiedzialności karnej z tego przepisu jest naruszenie zasad prowadzenia pojazdów mechanicznych uregulowanych rozporządzeniem z dn. 27.X.1937 r. o ruchu pojazdów mechanicznych na drogach publicznych lub innymi przepisami. Jeden z rozkazów Ministra Obrony Narodowej stanowi, że kierowcy wojskowi mają stosować powołane przepisy również na terenie koszar i innych obiektów wojskowych. Nie ma natomiast żadnych przepisów, które by stanowiły, że normy rozporządzenia z 1937 r. obowiązują np. na terenie PGR. Jeżeli więc przepisy o ruchu pojazdów mechanicznych na drogach publicznych nie mogą mieć zastosowania na zamkniętym terenie PGR, to nie może być mowy o naruszeniu przez oskarżonego przepisu § 53 ust. 1 cytowanego rozporządzenia i, co za tym idzie, nie może być mowy o dopuszczeniu się przez niego przestępstwa z art. 144 § 1 i 3 k.k.W.P. Nie oznacza to oczywiście, że opisane wyżej zachowanie się oskarżonego było prawidłowe. Nie ulega wątpliwości, że oskarżony zachował się nieostrożnie, w wyniku czego powodował szkodę w majątku PGR".Wyżej przytoczone stanowisko Sądu wyrokującego nie jest słuszne. Zgodnie z ustawą z dnia 29 marca 1962 r. o drogach publicznych (Dz. U. Nr 20, poz. 90), drogi publiczne dzielą się na drogi państwowe, lokalne i zakładowe (art. 2 ust. 1), a do kategorii dróg zakładowych należą właśnie między innymi drogi na obszarze państwowych gospodarstw rolnych, stanowiące połączenie tych obszarów z drogami państwowymi lub lokalnymi (art. 5 ust. 1 pkt 3). Tak więc drogi na terenach PGR odpowiadające przytoczonym wyżej warunkom są drogami publicznymi, na których obowiązują przepisy jazdy takie same jak na drogach państwowych czy lokalnych.Jak wynika z dołączonego do akt szkicu, droga na terenie PGR stanowiła połączenie tegoż PGR z ulicą (drogą lokalną), a więc była drogą publiczną. W tych warunkach uniewinnienie oskarżonego nastąpiło wbrew okolicznościom sprawy, wobec czego wyrok podlega uchyleniu. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd rozważy, które spośród spowodowanych skutków wypadku oskarżony mógł i powinien był przewidzieć. Okoliczność ta będzie miała istotne znaczenie dla wymiaru kary.