V CK 370/04
Izba Cywilna2005-01-27
Skład orzekający: Antoni Górski, Jan Górowski, Iwona Koper
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów o doręczeniach sądowych, skutkujące pozbawieniem strony możliwości obrony jej praw, stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonego wyroku i zniesienia postępowania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że naruszenie przepisów o doręczeniach sądowych, w szczególności wysłanie zawiadomienia o terminie rozprawy na nieaktualny adres mimo wskazania przez stronę nowego adresu, skutkujące pozbawieniem strony możliwości obrony jej praw, stanowi nieważność postępowania. Taka nieważność uzasadnia uchylenie zaskarżonego wyroku, zniesienie postępowania przed sądem drugiej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.Stan faktyczny
Powód przeniósł siedzibę spółki i wskazał nowy adres do doręczeń. Mimo to, zawiadomienie o terminie rozprawy apelacyjnej zostało wysłane na stary adres i zwrócone z adnotacją o bezskutecznym doręczeniu. Rozprawa odbyła się pod nieobecność pełnomocnika powoda, który nie został prawidłowo zawiadomiony. Powód zarzucił nieważność postępowania przed sądem apelacyjnym z powodu pozbawienia go możliwości obrony praw.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Sądu Apelacyjnego, zniósł postępowanie przed tym sądem i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CK 370/04 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 stycznia 2005 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Antoni Górski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jan Górowski SSN Iwona Koper w sprawie z powództwa Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowo-Usługowego "P.(…)" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w B. przeciwko Spółdzielni "P.(…)" w S. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 stycznia 2005 r., kasacji strony powodowej od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 15 stycznia 2004 r., sygn. akt I ACa (…), uchyla zaskarżony wyrok, znosi postępowanie przed Sądem Apelacyjnym i przekazuje sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie W kasacji od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 15 stycznia 2004 r., oddalającego apelację powoda od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 15 stycznia 2004 r., powód zarzucił m.in. nieważność postępowania przed Sądem Apelacyjnym na skutek
2 naruszenia art. 131 § 1, art. 133 § 2a i § 3 oraz art. 214 k.p.c., przez co doszło pozbawienia możliwości obrony jego praw w tym postępowaniu. Zarzut ten jest uzasadniony. W toku postępowania przed Sądem Okręgowym powód przeniósł siedzibę spółki z S. (ul. P.) do B. (ul. K.). Ten nowy adres powód wskazał już w piśmie procesowym z dnia 23 marca 2003 r. Wyraźny wniosek o przesyłanie korespondencji na nowy adres zawarty został w piśmie procesowym z dnia 22 kwietnia 2003 r. Mimo to zawiadomienie pełnomocnika powoda o terminie rozprawy apelacyjnej zostało wysłane na adres w S. i po bezskutecznym, podwójnym awizowaniu, zostało złożone do akt ze skutkiem doręczenia. W ten sposób rozprawa apelacyjna odbyła się pod nieobecność pełnomocnika strony powodowej, który nie został o niej zawiadomiony pod wskazanym adresem. Tego uchybienia procesowego Sądu nie może usprawiedliwiać fakt, iż na początku postępowania apelacyjnego zmiana siedziby powodowej spółki nie została jeszcze odnotowana w Krajowym Rejestrze Sądowym. Strona powodowa wskazała bowiem swój nowy, aktualny adres, co dla Sądu było wiążące (art. 133 § 2a in fine k.p.c.). W rezultacie uchybień w doręczeniach sądowych, powód został pozbawiony możliwości udziału w rozprawie apelacyjnej, a tym samym obrony swoich praw w tej instancji sądowej. Skutkuje to nieważność postępowania (art. 379 pkt. 5 k.p.c.), co uzasadnia uchylenie skarżonego wyroku, zniesienie postępowania przed Sądem Apelacyjnym i przekazanie temu Sądowi sprawy do ponownego rozpoznania (art. 3938 § 2 w zw. z art. 39313 § 1, art. 39319 i art. 386 § 2 k.p.c.). Postanowienie o kosztach uzasadnia art. 108 § 2 k.p.c.
Powiązane orzeczenia
- III CZ 17/19 2019-07-18Czy pozbawienie strony możliwości obrony jej praw wskutek doręczenia zawiadomienia o terminie rozprawy na niewłaściwy adres, które nie zostało podjęte, stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności postępowania na podstaw…
- IV CSK 545/13 2014-05-22Czy nieważność postępowania przed sądem drugiej instancji z powodu pozbawienia strony możliwości obrony jej praw, wynikająca z wadliwego doręczenia zawiadomień o terminach rozpraw, uzasadnia uchylenie zaskarżonego postan…
- I CK 599/04 2005-01-19Czy postępowanie apelacyjne jest dotknięte nieważnością z powodu nieskutecznego doręczenia pozwanej zawiadomienia o rozprawie, co pozbawiło ją możności obrony?
- II CZ 15/18 2018-04-12Czy pozbawienie strony możności obrony praw w rozumieniu art. 379 pkt 5 k.p.c. następuje, gdy korespondencja sądowa jest kierowana na adres zameldowania, pod którym strona faktycznie nie zamieszkuje, a sąd pierwszej inst…
- I CZ 23/16 2016-12-08Czy sąd drugiej instancji prawidłowo uchylił wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu nieważności postępowania wobec pozwanego, któremu nie doręczono pism procesowych?
Powołane przepisy
art. 131 § 1art. 133 § 2art. 214 KPCart. 379 pkt. 5 KPCart. 3938 § 2art. 39313 § 1art. 39319art. 386 § 2 KPCart. 108 § 2 KPC§ 1§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy