V CNP 32/07
Izba Cywilna2007-04-17
Skład orzekający: Lech Walentynowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia może być wniesiona bez uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody przez to orzeczenie?Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje tylko wtedy, gdy przez wydanie prawomocnego orzeczenia niezgodnego z prawem stronie wyrządzona została szkoda. Obowiązkiem skarżącej jest nie tylko oświadczenie o istnieniu szkody, ale także jej wiarygodne uzasadnienie, co może nastąpić poprzez powołanie się na ustalenia z akt sprawy lub przytoczenie nowych dowodów. Brak takiego uprawdopodobnienia skutkuje odrzuceniem skargi.Stan faktyczny
Powódka wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego, który oddalił jej apelację w sprawie o ustalenie nieważności wypowiedzenia umowy najmu. Skarżąca twierdziła, że wyrok naraził ją na szkodę w postaci pozbawienia własnego lokalu mieszkalnego. Sąd Najwyższy uznał, że skarżąca nie uprawdopodobniła wystarczająco szkody, a także błędnie postrzegała cel i charakter skargi, traktując ją jako sposób rekompensaty za działania osób trzecich.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CNP 32/07 POSTANOWIENIE Dnia 17 kwietnia 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Lech Walentynowicz w sprawie ze skargi W. W. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 5 lipca 2006 r., w sprawie z powództwa W. W. przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej "S." o ustalenie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 kwietnia 2007 r., odrzuca skargę.
2 Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 5 lipca 2006 r. Sąd Okręgowy oddalił apelację powódki złożoną od wyroku Sądu Rejonowego z dnia 15 lutego 2006 r. w sprawie o ustalenie nieważności wypowiedzenia umowy najmu. Powódka W. W. wniosła o stwierdzenie niezgodności z prawem wskazanego wyżej wyroku Sądu Okręgowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4241 § 1 k.p.c., odczytywanym łącznie z art. 4171 § 2 k.c., skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje tylko wtedy, gdy przez wydanie prawomocnego orzeczenia niezgodnego z prawem stronie wyrządzona została szkoda. Z tego względu wśród tzw. konstrukcyjnych wymagań skargi przewidziano obowiązek uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody (art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c.), co oznacza złożenie przez skarżącą w skardze oświadczenia, że szkoda wystąpiła – ze wskazaniem jej rodzaju i rozmiaru – oraz uwiarygodnienie tego oświadczenia. Wykazanie, że działanie sądu było bezprawne, czyli że wskutek zastosowania prawa doszło do jego naruszenia, jest jednym z istotnych elementów uzasadnienia skargi. Uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody nie może polegać jedynie na samym twierdzeniu skarżącej o istnieniu szkody, w takim bowiem wypadku wymaganie określone w art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c. byłoby tylko formalnością. Obowiązkiem skarżącej jest zatem również wiarygodne uzasadnienie tego twierdzenia, albo poprzez powołanie się na ustalenia wynikające z akt sprawy, albo poprzez przytoczenie nowych dowodów, w świetle których można zakładać powstanie szkody wskutek wydanego orzeczenia (por. postanowienie z 11 sierpnia 2005 r., III CNP 4/05, OSNC 2006/1/16; postanowienie z 31 stycznia 2006 r., IV CNP 38/05, niepubl.). Wniesiona przez pełnomocnika skarżącej skarga nie ma dostatecznie usprawiedliwionych podstaw. Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest takim środkiem prawnym, który sytuuje się
3 pomiędzy zakończonym prawomocnie postępowaniem a nowym postępowaniem, które ewentualnie toczyć się będzie między jedną ze stron tego postępowania a Skarbem Państwa w sprawie o odszkodowanie. Niewątpliwie jednak celem wniesienia skargi jest przesądzenie istnienia przesłanki, o której mowa w art. 4171 § 2 k.c. (por. uchwałę z dnia 26 października 2005 r. składu 7 sędziów mającą moc zasady prawnej, sygn. akt III BZP 1/05; OSNC 2006/5/78). Stąd też położenie szczególnego nacisku na przesłankę wyrządzenia stronie szkody wydaniem prawomocnego orzeczenia. Z treści skargi natomiast wynika, że skarżąca inaczej postrzega cel i charakter skargi, wyraźnie traktując ją jako sposób rekompensaty za skutki nagannych niewątpliwie czynów, do jakich dopuściła się wnuczka skarżącej. Takie postawienie problemu doprowadziło skarżącą do niewłaściwego uzasadnienia skargi, która nie może odnieść pożądanego przez nią skutku, gdyż w postępowaniu o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia Sąd Najwyższy ani nie rozpatruje sprawy co do istoty, ani - poza przypadkiem, o którym mowa w art. 42411 § 3 k.p.c. - nie może uchylić zaskarżonego orzeczenia. Może jedynie stwierdzić (tj. ustalić na potrzeby dalszego, odrębnego postępowania procesowego przeciwko Skarbowi Państwa), że zaskarżone orzeczenie w sposób rażący i oczywisty naruszyło prawo. Pełnomocnik skarżącej podniósł, że „wydany wyrok naraził W. W. na szkodę pozbawienia jej własnego lokalu mieszkalnego”. W niniejszej sprawie bezspornie ustalono, że powódkę łączyła z pozwaną Spółdzielnią Mieszkaniową umowa najmu lokalu mieszkalnego, zatem nie może być mowy o szkodzie wynikającej z pozbawienia skarżącej „własnego lokalu mieszkalnego”. Na marginesie należy zauważyć, że skarżąca niewątpliwie stała się ofiarą nagannego zachowania swojej wnuczki, której to działania spowodowały w konsekwencji, między innymi, wypowiedzenie umowy najmu lokalu mieszkalnego przez Spółdzielnię Mieszkaniową i to właśnie od wnuczki powinna domagać się naprawienia szkody. Skarb Państwa nie może być w okolicznościach niniejszej sprawy właściwym adresatem roszczenia o naprawienie szkody wynikającej z wypowiedzenia umowy najmu lokalu mieszkalnego, w sytuacji gdy pozwana spółdzielnia spełniła nakazane przepisami prawa wymagania dokonania wypowiedzenia umowy najmu.
4 W konsekwencji należało skargę odrzucić (art. 4248 § 1 k.p.c.). jc
Powiązane orzeczenia
- I CNP 20/16 2016-12-12Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił szkody spowodowanej przez wydanie zaskarżonego wyroku?
- II CNP 131/08 2009-02-19Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli nie zawiera wskazania przepisu prawa, z którym zaskarżone orzeczenie jest niezgodne, nie uprawdopodobnia szkody i nie wykaz…
- I CNP 36/09 2009-06-15Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu może zostać odrzucona, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił szkody wyrządzonej przez wydanie orzeczenia?
- V CNP 83/12 2013-08-28Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku jest skuteczna, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił wyrządzenia szkody?
- I CNP 20/23 2023-06-21Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia może być oparta na nieuzyskaniu przez skarżącego dochodzonej kwoty wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości lub na ogólnym stwierdzeni…
Powołane przepisy
art. 4241 § 1 KPCart. 4171 § 2 KCart. 4245 § 1 pkt 4 KPCart. 42411 § 3 KPCart. 4248 § 1 KPC§ 1§ 2§ 1 pkt 4§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy